တၢ်ကလုၢ်ကသွံဒံလၢတၢ်ကွၢ်ကီဒၢး
ပှၤလၢအလဲၤဟးကွၢ်ကီတၢ်တဖၣ်‚ ထီၣ်ဘၣ်ဃီသွါ ၂၅၉ သွါ ဒ်သိးကတုၤဘၣ်ဆူ တၢ်သူၣ်ထီၣ်အခိၣ်ဒုးဖျၢၣ်သလၢၣ်လၢ ၀့ၢ်လိဒိၣ်‚ စ့းဖီလ်ကသံၣ်ြဒဲၣ် အပူၤန့ၣ်လီၤႉ တၢ်လီၢ်အံၤ မ့ၢ် ‘‘တၢ်ကလုၢ်ကသွံဒံလၢ တၢ်ကွၢ်ကီဒၢး’’ န့ၣ်လီၤႉ နမ့ၢ်တုၤဖဲအံၤဒီး တၢ်ကလုၢ်လၢ ကတိၤကသွံကသွါတၢ်ဒၣ်လဲာ် ဘၣ်တၢ်နၢ်ဟူအီၤသ့ လၢပှၤအဂၤတဂၤ လၢအအိၣ်လၢ တၢ်လီၢ်အံၤတတီၤတီၤ‚ ဒီးတုၤဒၣ်လဲာ်လၢ တၢ်လီၢ်လၢအယိာ် ဒီးလဲၢ်လၢအစီၤစုၤ ပ့ၣ်လၢအကယၤန့ၣ်လီၤႉ ပှၤအ့ၣ်ကၠံနယၢၣ်တဖၣ် စံးလၢ တၢ်အံၤ မ့ၢ် တၢ်သူၣ်ထီၣ်အခိၣ်ဖျၢၣ်သလၢၣ်လၢ အက့ၢ်အဂီၤက၀ီၤအဃိ‚ တၢ်အသီၣ်ကပၢၤဒီး တၢ်နၢ်ဟူကသွံဒံတၢ်သ့၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
မ့ၢ်ပဆၢမုၢ်လၢ်လၢ ကစၢ်ယွၤကနၢ်ဟူ ပတၢ်ကိးထီၣ်အီၤ ဖဲပတူၢ်ဘၣ်တၢ် ထဲလဲၣ်န့ၣ်ဧါႉ ထါစံးထီၣ်ပ့တၢၤအဆၢဒိၣ်တဖၣ် ပှဲၤ၀ဲဒီး တၢ်အုၣ်သးလၢ ကစၢ်ယွၤ နၢ်ဟူ ပတၢ်ကိးထီၣ်အီၤ‚ ပကိးပသူထီၣ်‚ ပတၢ်ထုကဖၣ် ဒီးပတၢ်ဃ့ထုကဖၣ် ကသွံဒံဖိတဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ စီၤဒၤ၀ံးပာ်ဖျါထီၣ်လၢ ‘‘တုၤယဘၣ် တၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤဒီး ယကိးထီၣ်ယွၤဒီး ယဃ့ကညးတၢ်လၢ ယကစၢ်လီၤ’’ (စံး ၁၈း၆) ႉ တဘျီဘၣ်တဘျီအ၀ဲဒီး ပှၤကွဲးထါ အဂုၤအဂၤတဖၣ်…
တူၢ်ဘၣ်ခီၣ်ဘၣ်သကိးတၢ်တပူၤဃီ
အဲကလံးသုးထံအလီၢ်လံၤ ကၠ့မ်မဲးခီ၀ဲလ် အသးအိၣ် ၇၀‚ စူးကွံာ်အသး ဖဲ ၂၀၁၃ နံၣ်လီၤႉ အ၀ဲတအိၣ်ဒီးအဟံၣ်ဖိဃီဖိအဃိ ပှၤမၤတၢ်ဖိလၢအကွၢ်ထွဲအီၤလၢ တၢ်ကဟုကယာ် ပှၤသူၣ်က့သးပှၢ်အိၣ်ဆိးလီၢ်န့ၣ် ဘၣ်ယိၣ်လၢ ပှၤတဟဲနီတဂၤလၢ တၢ်ကခူၣ် လီၤအီၤန့ၣ်လီၤႉ ပှၤအိၣ်၀ဲတဂၤ‚ ကွဲးလီၤတၢ်ဂ့ၢ်လၢ တၢ်ကခူၣ်လီၤအီၤ အနံၤအသီလၢ ဖ့းဘူးခ် လၢ ‘‘ခ့ခါဆၢကတီၢ်အံၤ‚ ကမ့ၢ်တၢ်သးအုးလၢ ပှၤမ့ၢ်တဟဲနီတဂၤလၢ ကသူၣ်အုးသးအုးလၢ အ၀ဲသ့ၣ်အတၢ်လဲၤပူၤကွံာ်ဟီၣ်ခိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဆၣ် ပှၤအံၤကအိၣ်ဒီး အဟံၣ်ဖိဃီဖိ‚ ဖဲလၢနမ့ၢ်ဟဲလၢ တၢ်ပာ်လီၤအဒဲဟီၣ်ခိၣ်ႉႉႉ ဒ်သိးကဟ့ၣ် တၢ်ယူးယီၣ်လၢ ဒီပုၢ်၀ဲၢ်ခွါလၢ အမၤသကိးတ့ၢ်တၢ်ဒီး သုလၢသုးအဃိ‚ ၀ံသးစူၤ ဂုာ်ကျဲးစၢးလၢ သုကဟဲတုၤလၢ တၢ်လီၢ်အ၀ဲန့ၣ်တက့ၢ်’’ န့ၣ်လီၤႉ ပှၤအဂၤ ခံကယၤ လၢသုးထံ ဟဲမၤပှဲၤ လီၢ်ဆ့ၣ်နီၤတဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ပှၤအဲကလံးဖိလၢ အအိၣ်ဆိးသကိးထံကီၢ်တဘ့ၣ်ဃီအံၤ မၤလၢပှဲၤလံာ်စီဆှံ အတၢ်မ့ၢ်တၢ်တီလၢ‚ ပဂုာ်ကျဲးစၢးကဲထီၣ် တၢ်တမံၤဃီန့ၣ်လီၤႉ ‘‘အဂ့ၢ်ဒ်အံၤ‚ နီၢ်မ့ၢ် အက့ၢ်အဂီၤတမံၤဧိၤ တမ့ၢ်စ့ၢ်ကီးဘၣ်ႉ မ့ၢ်အါမံၤလီၤ’’ တၢ်အံၤမ့ၢ် စီၤပီလူး…
တၢ်ခ့တၢ်ပှၤနၢ်ဟူတၢ်ကိး
ကွဲၤလ့လိၤ မ့ၢ်အိးထီၣ်အသးဒီး‚ စဲရၠာစး့လ် အံၣ်ဘဲစ် ဒီး ကၠဲးဖံလံးစ် ကသ့ၣ်ညါလၢ ‘တဲၣ်ထဲနံး’ လီၤဘျၢန့ၣ်လီၤႉ စဲရၠာစး့လ်အံၣ်ဘဲစ် လၢပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢ ကွဲၤလ့လိၤလၢ ကဘီအဂၤ‚ ဂုာ်ကျဲးစၢး ဆှၢတၢ်ကစီၣ်ဆူ ကၠဲးဖံလံးစ် လၢပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ လၢ ‘တဲၣ်ထဲနံး’ကဘီအကွဲၤလ့လိၤ‚ ပျဲအ၀ဲသ့ၣ်ညါလၢ အ၀ဲသ့ၣ်ဘၣ်သဃိာ်‚ ဒီးထံလီၤသကၤဖးဒိၣ်တဖျၢၣ် န့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဆၣ်‚ ဖံလံးစ်တခီ‚ အတၢ်မၤအါဒိၣ်မးလၢ ကဟ့ၣ်ခီတၢ်ကစီၣ်ဆူ ပှၤလဲၤတၢ်ဖိလၢကဘီပူၤဒီး အ၀ဲစံးဆၢက့ၤ အံၣ်ဘဲစ် ရၠာစးၢၢ်ရၠာစးၢၢ်စၢၢ်စၢၢ်လၢ‚ ကအိၣ်ဃိအဂီၢ်လီၤႉ လၢတၢ်အံၤအဃိ‚ အံၣ်ဘဲစ် ကးတံာ်ကွဲၤလ့လိၤဒီး က့ၤနုာ်လီၤဆူအလီၢ်မံလီၤႉ အမံးနံး ၁၀ ပူၤကွံာ်‚ ‘တဲၣ်ထဲနံး’ ကဘီအံၤ ဘၣ်တိၢ်လၢ ထံလီၤသကၤလီၤႉ အ၀ဲသ့ၣ် အတၢ်ပနီၣ်လၢ အဘၣ်တၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤအံၤ‚ တဒိးန့ၢ်ဆၢက့ၤ တၢ်စံးဆၢမ့ၢ်လၢ မတၤ တဂၤမးတဒိကနၣ်တၢ်ကစီၣ်လၢ အ၀ဲသ့ၣ်ဆှၢလီၤ၀ဲအဃိ န့ၣ်လီၤႉ
လၢ ၁့ှှမူၤအ့လးအပူၤ‚ ပဖးဘၣ်လၢ ပှၤလုၢ်တၢ်အဒိၣ်လၢ အံၣ်စရၠာစး့လးတဖၣ်‚ လုၢ်လၢ်ဟးဂီၤဒီးလီၤမၢ်ကွံာ်လၢ နီၢ်သးအတၢ်ထံၣ်ဒီးတၢ်နၢ်ဟူ ဖဲထံကီၢ်သုးအသးဆူ…
တၢ်သမံသမိးလီၤက့ၤသး
လၢတယံာ်ဘၣ် အဆၢကတီၢ်အပူၤ ယဖးလံာ်ပရၠာစးၢတဖၣ်လၢ အအါမးလၢ အဘၣ် တၢ်ကွဲးဆှၢလီၤအီၤလၢ ယပၢ်‚ ဆူယမိၢ်အအိၣ် ဖဲဟီၣ်ခိၣ်တၢ်ဒုး ခံဘျီတဘျီ အကတီၢ် န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအကတီၢ်အ၀ဲန့ၣ်‚ ယပၢ်တခီအိၣ်လၢ အၤြဖံၤကၤကလံၤစိးဒီး ယမိၢ်တခီ အိၣ်လၢ ဘၢၣ်ကၠံနံယါအမုၢ်နုာ် လီၤႉ ယပၢ်‚ လၢအမ့ၢ်သုးခိၣ်လၢ ယူၢ်ႉအဲးစ် အသုး‚ အိၣ်မူအိၣ်ဒါလၢ ကကွၢ်ထွဲသုးဖိတဖၣ်အလံာ်ပရၠာစးၢ- ပၢၤဃာ်တၢ်ကစီၣ်လၢ တၢ်ဘၣ် ပာ်သူၣ်ပာ်သးလၢ ဒုၣ်ဒါအမဲာ်ချံတဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢတၢ်အံၤအဃိ‚ တၢ်အံၤမ့ၢ်တၢ်လၢ အအါလၢ တၢ်လီၤနံၤ‚ လၢအကွဲးဆှၢလီၤလံာ်ပရၠာစးၢဆူ အမါအိၣ်‚ တၢ်ဂီၤအကုခိၣ်လၢ လံာ်ပရၠာစးၢအချၢပာ်ဖျါထီၣ်လၢ ‘ဘၣ်တၢ်သမံသမိးလၢ သုးခိၣ်ကၠီကရၠာစးဲနၢၣ်’လီၤႉ နီၢ်နီၢ်တခီ‚ အ၀ဲသမံသမိးက့ၤ လံာ်ပရၠာစးၢလၢအကွဲးလီၤ၀ဲလၢအကစၢ်န့ၣ်လီၤႉ
တၢ်သမံသမိးလီၤက့ၤသးအံၤ မ့ၢ်နီၢ်နီၢ်တၢ်ဆိကမိၣ်လၢအဂ့ၤတမံၤလၢ ပ၀ဲ ကိးဂၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤႉ လၢလံာ်စီဆှံအဆၢအါဂီၢ်အပူၤ‚ ပှၤကွဲးတၢ်တဖၣ် ယၢၤထီၣ်တၢ် အကါဒိၣ်လၢ တၢ်ကွၢ်သမံသမိးလီၤက့ၤပသးလၢ ပကထံၣ်တၢ်လၢအတမ့ၢ်တတီလၢ အတမ့ၢ်တၢ်လၢ အမၤလၤကပီၤယွၤတဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ အဒိပှၤကွဲးထါစံးထီၣ်ပ့တၢၤ ဃ့ထုကဖၣ်လၢ ‘‘ကစၢ်ဧၢ‚ ဃုကွၢ်ယၤ‚ ဒီးသ့ၣ်ညါ ယသးတက့ၢ်ႉ…
‘လၢ’အခီၣ်ထံးခီၣ်ဘိ
ပှၤကူပှၤကညီတဖၣ်‚ အဲၣ်ဘၣ်တၢ်ဒုးကဲထီၣ် ‘လၢ’န့ၣ်လီၤႉ လၢတၢ်လိာ်ခိၣ်လိာ်ကွဲ ဒီးမူးသးဖှံလၢ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီတဘ့ၣ်‚ တၢ်အံၤစးထီၣ်သးဖဲ ပှၤစှၤဂၤဆၢထၢၣ်ဒီး ယူာ်ထီၣ် အစုတဖၣ်လီၤႉ တယံာ်‚ ပှၤလၢအဆ့ၣ်နီၤလၢအ၀ဲသ့ၣ်အကပၤတဖၣ်‚ မၤတၢ်ဒ်သိး အ၀ဲသ့ၣ်မၤ၀ဲအသိးလီၤႉ ဖီတၢၣ်တခီ မ့ၢ်တၢ်ကဒုးကဲထီၣ် တၢ်အက့ၢ်အဂီၤလၢ ကယွၤလီၤဆူ ပှၤလၢအဟဲကွၢ်မူး လၢတၢ်သူၣ်ထီၣ်ဒီတဖျၢၣ်အပူၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲတၢ်အံၤ တုၤဆူတၢ်အကတၢၢ်‚ ပှၤလၢအစးထီၣ်တၢ်အံၤအဆိကတၢၢ်တဂၤ နံၤကမှံထီၣ်ဒီး သးခုဒီး ပၢၤဃာ် တၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤအံၤ ဒ်သိးကလဲၤသးဆူညါန့ၣ်လီၤႉ
တၢ်ကွဲးနီၣ်ကွဲးဃါ‚ အဆိကတၢၢ်လၢ တၢ်ဒုးကဲထီၣ် ‘လၢ’ဟဲအိၣ်ထီၣ်လၢ တၢ်လိာ်ကွဲ ဘ့းစ်ဘီလ် လၢအိးကလဲန် ဒီးနယူယီးယၣ်ကံဖိတဖၣ် အဘၢၣ်စၢၤဖဲ ၁၉၈၁ နံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ယအဲၣ်ဘၣ် တၢ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်ဘၣ်ယသးလၢ တၢ်မၤကဲထီၣ် ‘လၢ’ အံၤ‚ မ့ၢ်လၢ အလီၤသးဖှံအဃိန့ၣ်လီၤႉ တဘျီဃီ‚ တၢ်အံၤ ဒုးအိၣ်ထီၣ် ယတၢ်သးခုဒီး တၢ်တမံၤဃီ လၢ ပလဲၤခီဖျိဘၣ်လၢ တၢ်မၤတၢ်အံၤ‚ ဒုးသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်ယၤလၢ တၢ်သးခုကစီၣ်‚- တၢ်သးခုကစီၣ်လၢ ကစၢ်ယ့ၣ့်ှှူးအတၢ်အုၣ်က့ၤခီၣ်က့ၤလၢ အပာ်ဖှိၣ်ထီၣ် ပှၤစူၢ်က့ၤ…
ယွၤ‚ ပှၤလၢအမၤပူၤဖျဲးပှၤ
လၢပီၣ်လဲၣ်အသးကံၢ်ပူၤ‚ ပှၤမၤပူၤဖျဲးတၢ်တဂၤ ဒိးထီၣ်ခါယးချံမူဆူ တၢ်ကမၤစၢၤ ပှၤပီၢ်ထံလၢ အအိၣ်ဒီး တၢ်ပျံၤတၢ်ဖုးလၢ တၢ်သBတီၤဖှိၣ်တၢ်လိာ်ကွဲသၢမံၤ (ပီၢ်ထံ‚ ဒိးလ့ၣ်ယီၢ်ခီၣ်ဒီး ဃ့ၢ်တၢ်လၢတၢ်ဒ့ၣ်စၢၤဖးယံၤ) တဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအတုၤဃီၤဆူ ပှၤလိၣ်တၢ်မၤစၢၤအကပၤ‚ အ၀ဲကိးသBတီထီၣ်လၢ‚ ‘တဘၣ်၀ာ်ချံအခၢၣ်သးတဂ့ၤ’ႉ မ့ၢ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်ညါ တၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤဒ်သိးအံၤ ကဲထီၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲသ့၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢတၢ်အံၤအလီၢ်‚ အ၀ဲနဲၣ် ပှၤပီၢ်ထံလၢအလီၤဘှံးတဖၣ်ဆူ ခါယးချံံမူအခိၣ်ထိး န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအံၤ အ၀ဲသ့ၣ်၀ာ်ပျံၤအကွီၤတဘိ‚ ဒီးပျဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢလၢ ချံမူကစၢ်‚ ဒ်သိးကမၤစၢၤအ၀ဲသ့ၣ်န့ၣ်လီၤႉ
တဘျီလၢ်လၢ် ဖဲသးသမူ မ့တမ့ၢ် ပှၤကူပှၤကညီ မၤပျံၤမၤဖုးပှၤလၢ ကထုးလီၤတသုးပှၤ‚ ဒ်ပမ့ၢ်ပှၤစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤကစၢ်ယ့ၣ့်ှှူးဒီး ပသ့ၣ်ညါလၢပအိၣ်ဒီး ပှၤလၢ ကမၤပူၤဖျဲးပသးသမူတဂၤန့ၣ်လီၤႉ ‘‘အဂ့ၢ်ဒ်အံၤ‚ ကစၢ်ယွၤစံးဒ်အံၤ‚ ယဲဒၣ်အံၤ ယၤဒၣ် လဲာ်‚ ယကဃုယသိတဖုဒီး ယကချုအီၤ ဒ်ပှၤကွၢ်သိ ဃုအသိတဖု ႉႉႉ ဒီးမၤပူၤဖျဲးအီၤလၢကယဲၢ်တၢ်အလီၢ်လၢ အလီၤြပံလီၤြပါႉႉႉ’’ (ယဃ့းစက့လး ၃၄း၁၁-၁၂) လီၤႉ
တၢ်အံၤ မ့ၢ်၀ံယဃ့းစက့လး အတၢ်အုၣ်ကီၤဆူ ယွၤအပှၤဂီၢ်မုၢ်‚ ဖဲအ၀ဲသ့ၣ်ဘၣ်တၢ်စိာ်မၢကဲကုၢ်အကတီၢ်န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲသ့ၣ်…
မၤပူၤမၤဖျဲး ပှၤဂံၢ်စၢ်
မ့ၢ်နကဃုထၢ ဒ်သိး- ကလိာ်ကွဲလၢ ကီၢ်စွံးစလဲန်အမူခိၣ်ဖီအဖီခိၣ်ဧါ‚ မ့တမ့ၢ် ကမၤ ပူၤဖျဲး ဖိသၣ်တဖၣ်လၢတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်လၢ ဖရၠာစးးန့ၣ်ဧါႉ မ့ၢ် ပှၤပတီၢ်မုၢ်ဖိ နံၣ်ခိလၢးစ် ၀့န်ထၢၣ် ဃုထၢ ဒ်သိးကလဲၤဆူဖရၠာစးး န့ၣ်လီၤႉ ဖဲ ၁၉၃၈ နံၣ်‚တၢ်ဒုး ကကဲထီၣ်လၢ ခၠဲးကိၣ်စလိၣ်ဘဲးကံယါ ဒီး ကၠၤမန့ၢ် အဘၢၣ်စၢၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲနံၣ်ခိလၢးစ် လဲၤဟးအိၣ်သကိး ပှၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲအဒဲက၀ီၤတဖၣ်လၢ ဖရၠာစးး‚ ဖဲပှၤယူဒၤ၀့ၢ်ဖိတဖၣ် အိၣ်ဘၣ်လၢ တၢ်လီၤ ပျံၤလီၤဖုးတၢ်အိၣ်သးတဖၣ်န့ၣ် အ၀ဲကလၢၢ်ဘၣ်တၢ်လၢ တၢ်တိာ်လၢ ကမၤစၢၤတၢ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲဃုကျိၣ်စ့ ဒ်သိးကစိာ်ဆှၢဖိသၣ်လၢ အကယၤတဖၣ်အကယၤ ဘံၣ်ဘံၣ်ဘၢဘၢလၢ ဖရၠာစးး ဆူ ကီၢ်အဲးကလံး လၢတၢ်ကဟုကယာ်အဂီၢ်လၢ ပှၤအဲကလံးဖိ အဒူၣ်အထၢတဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ မ့ၢ်တၢ်ဆၢကတီၢ်ဖဲ တချုးဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ် တၢ်ဒုးခံဘျီတဘျီစးထီၣ်သးန့ၣ်လီၤႉ
အ၀ဲအတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤတဖၣ်‚ ကဲထီၣ်တၢ်အဒိအတဲာ်လၢ ပှၤလၢအဘၣ် တၢ်ကိးအီၤလၢ ထါစံးထီၣ်ပ့တၢၤ ‘စံၣ်ညီၣ်န့ၢ် ပှၤဖှီၣ်ဖိယာ်ဖိဒီး ပှၤဖိၣ်ဃဲႉႉႉ’’ (၈၂း၃) န့ၣ်လီၤႉႉ စီၤအၤစာ်လၢ အမ့ၢ်ပှၤကွဲးထါစံးထီၣ်ပ့တၢၤအံၤ‚…
နီၢ်သးအတၢ်လဲၤလၢအဂံၢ်အဘါဆူၣ်ဒီးစိကမီၤအိၣ်၀ဲ
ယတသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ တၢ်လီၤတံၢ်လီၤဆဲးအါမံၤလၢ အဘၣ်ထွဲဒီး ယတၢ်နီၣ်သိလ့ၣ် အတၢ်မၤလိလၢၤဘၣ်ႉ ဘၣ်ဆၣ် လၢတၢ်အဂ့ၢ်အခၢးတနီၤ‚ တၢ်လၢယမၤလိဘၣ်တ့ၢ်အီၤလၢ အမ့ၢ် ှႉၢ်ႉာ်ႉီႉန တခီ‚ အိၣ်တ့ၢ်ဂၢၢ်ကျၢၤလၢယခိၣ်နူာ်ပူၤန့ၣ်လီၤႉ
ှခၠညၤ ကွၢ်လီၤတံၢ်ထံထံဆးဆး‚ ၢ်ိနညအင်ပ- သ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်‚ ာ်မနိငခအ- တယာ်ဆိ ပာ်စၢၤ‚ ီနခငိန- ဆၢတဲာ်ဒီးပိာ်ထွဲတၢ်နဲၣ်လီၤ‚ နထနခကအန လဲၤကဒီးတၢ်ဆူညါအဂီၢ်တဖၣ် န့ၣ်လီၤႉ ပဘၣ်ကွၢ်လီၤတံၢ် ထံထံဆးဆးကျဲလၢ ပနီၣ်သိလ့ၣ်‚ သ့ၣ်ညါနီၣ်တၢ်လၢအလီၤဘၣ်ယိၣ် ကဲထီၣ်သးသ့၀ဲတဖၣ်‚ တယာ်ဆိတၢ်လၢကဟဲကဲထီၣ်သးသ့တဖၣ်ဒီး ကဘၣ်မၤအီၤဒ်လဲၣ်ႉ ဆၢတဲာ်လၢ ပကဘၣ်မၤဆၢက့ၤတၢ်ဒ်လဲၣ်ဒီး ဖဲလၢမ့ၢ်လိၣ်အဃိ‚ ပိာ်ထွဲ တၢ်လၢ ပရၠာစးဲၣ်လီၤကျဲၤလီၤအီၤန့ၣ်လီၤႉ တၢ်အံၤမ့ၢ် ကျဲကူၣ်နၢၤလၢ ထံကီၢ်အါဘ့ၣ်အဂီၢ် ဒ်သိးကဟးဆှဲးတၢ်တတၢာ်တနါန့ၣ်လီၤႉ
ပဆိကမိၣ်တၢ်ကူၣ်တဖၣ် ဒ်သိးကကျိးထံက့ၤဆူ ပနီၢ်သးအတၢ်အိၣ်မူန့ၣ်လီၤႉ စီၤပီလူးစံးဘၣ် ပှၤအ့းဖ့းစူးဖိလၢ အစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤတၢ်တဖၣ်လၢ‚ ‘‘တိၢ်သုသးဒ်သိး သုကလဲၤ
ကွၢ်ဟုၣ်ကွၢ်စုးတၢ်‚ တမ့ၢ်ဘၣ်ဒ်ပှၤဟးဂီၤဖိအသိးဘၣ်‚ မ့ၢ်ဒ်ပှၤကူၣ်တၢ်သ့အသိးန့ၣ်တက့ၢ်’’ (၅း၁၅) ႉ စီၤပီလူးသ့ၣ်ညါ တၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်လၢ မၤလီၤတလံာ် ပှၤအ့းဖ့းစူးဖိတဖၣ်သ့လၢ တၢ်မူလီၢ်လံၤအကျဲလၢ တၢ်လၢအလီၤဆီလၢ…
ခိၣ်ဖးလၢအလီၤလး
ဒိလဲန် မ့ၢ်သရၠာစးၣ်တဂၤဒီး ထီဘိမ့ၢ်စ့ၢ်ကီး ပှၤဖးလံာ်ဖိတဂၤဒီး အ၀ဲဒိးန့ၣ်ဘၣ်တၢ်အဘူး အလဲလၢ မုၢ်တနံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲကတဲာ်ကတီၤအသးလၢ တၢ်လဲၤတခါဒီး အ၀ဲဖးကွၢ် အတၢ်အုၣ်ကီၤတၢ်သိၣ်တၢ်သီလၢ အအိၣ်လၢဘျံးကပၤ-၇ ဒီးအ၀ဲထံၣ်န့ၢ်၀ဲ ခိၣ်ဖး တခါလၢ အလီၤလိၢ်လီၤလးန့ၣ်လီၤႉ လၢတၢ်အံၤအပူၤတနီၤ‚ ‘တၢ်ဟ့ၣ်တၢ်အပရၤဆူ တၢ်ကဖးတၢ်’ အတၢ်သBတီၤဒီး ခီပနံၣ်အံၤ ဟ့ၣ်ခိၣ်ဖးလၢ စ့ဒီလၣ် ၁၀‚၀၀၀ ဆူ ပှၤအဆိကတၢၢ်တဂၤလၢ ကဖးတၢ်အံၤလၢ တၢ်လဲၤကျဲအဒ့ၣ်စၢၤဆူ လံာ်ဃံၤဃာ် အပူၤန့ၣ်လီၤႉ
အ၀ဲသ့ၣ်ဟ့ၣ်မၤဘူၣ်စ့ၢ်ကီး စ့ဒီလၣ်လၢအကထိတဖၣ် အကထိဆူ ကၠိတဖၣ် လၢအအိၣ်လၢ ဒိလဲန်လီၢ်က၀ီၤ‚ ဖိသၣ်တဖၣ်အလံာ်အလဲၢ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံးလၢ‚ ‘ထီဘိယမ့ၢ်ပှၤလၢ အသးစဲလၢတၢ်ကဖးလံာ်ဃံၤဃာ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ ယမ့ၢ်ပှၤလၢအဒုး ကမၢကမၣ် တၢ်ကတၢၢ်လၢ ပှၤတဂၤဂ့ၤ တဂၤဂ့ၤန့ၣ်လီၤ’ႉ
ပှၤကွဲးထါစံးထီၣ်ပ့တၢၤ အဲၣ်ဒိး၀ဲလၢအမဲာ်ချံတဖၣ် ကအိးထီၣ်သးလၢ ‘ကထံၣ်ဘၣ်တၢ်လီၤလးတဖၣ်လၢယွၤ’ လီၤ (စံး ၁၁၉း၁၈) ႉ အ၀ဲကနၢ်ပၢၢ်တ့ၢ်လၢကစၢ်ယွၤ သးအိၣ်လၢ ပှၤကညီတဖၣ် ကသ့ၣ်ညါအီၤ‚ ဒီးလၢတၢ်အံၤအဃိ အ၀ဲမုၢ်လၢ်ဘၣ်တၢ်အိၣ်ဘူးဆူ ကစၢ်ယွၤအိၣ်ယိာ်ယိာ်န့ၣ်လီၤႉ…
မ့ၢ်ယတုၤဖဲအံၤဒ်လဲၣ်ႉ
တံးဖၣ်နံၣ် ဖုသံနီၣ်ထီၣ်ဒီး ထံၣ်လီၤအသးလၢ အအိၣ်ဘၣ်လၢတၢ်ခံးသူလၢ ခဲနဒၢ်ကၠဲး ကဘီယူၤတဘ့ၣ်ပူၤန့ၣ်လီၤႉ လၢအလိၤ‚ အိၣ်ဒံးဒီးယီၢ်တကိးလၢ အထီဃာ်ဒံးအသး ဒီးအ၀ဲမံသပ့ၤ ဖဲပှၤလဲၤတၢ်ဖိအဂုၤအဂၤလၢ တၢ်သူၣ်ဟူးသးဂဲၤအပူၤ စံၣ်လီၤလၢ ကဘီယူၤ‚ ဖဲကဘီယူၤစီၢ်လီၤန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်မနုၤလၢ‚ ပှၤတအိၣ်၀ဲနီတဂၤ လၢကကိးပၢၤ လီၤအီၤန့ၣ်လဲၣ်ႉ အ၀ဲလဲၤတုၤလၢ တၢ်လီၢ်အံၤ ဒ်လဲၣ်ႉ အ၀ဲ၀ံး၀း အခိၣ်နူာ်လၢအသဘံၣ်ဘုၣ် ဒ်ကပီၤဒၢဒီး ဂုာ်ကျဲးစၢးဆူ တၢ်ကသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်တၢ်အဂီၢ်လီၤႉ
မ့ၢ်နထံၣ်လီၤနသးလၢ နအိၣ်ဘၣ်လၢ တၢ်လီၢ်တတီၤလၢ နတမုၢ်လၢ်ဘၣ်၀ဲ န့ၣ်ဧါႉ နသးစၢ်ဒံးလၢ နကဒိးန့ၢ်တၢ်ဆါအံၤဒီး ကသံၣ်တအိၣ်နီတမံၤလၢ တၢ်ကယါဘျါနၤ‚ နတၢ်ကွၢ်ကဒါက့ၤ လၢခံကတၢၢ်တဘျီအံၤ ဂ့ၤ၀ဲဒိၣ်နီၢ်မးဒီး ဘၣ်မနုၤလၢ နလီၢ်နလၤဘၣ်တၢ်သုးကွံာ်အီၤ‚ နမ့ၢ်ပှၤလၢ အသးခုဘၣ် နံၣ်အဂ့ၤကတၢၢ်တဖၣ်လၢ နတၢ်ဆီဟံၣ်ဆီဃီအပူၤဒီး အခဲအံၤ နဘၣ်စးထီၣ်ကဒီးက့ၤတဘျီ ဒ်မိၢ်^ပၢ်ထဲတဂၤဧိၤလၢအဘၣ်ကွၢ်က့ၤအဖိဃုာ်ဒီး ခီဖးတၢ်မၤတမံၤ လၢ တၢ်ဘၣ်မၤအီၤ တဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ
မ့ၢ်ယတုၤဖဲအံၤဒ်လဲၣ်ႉ စီၤယိၤဘး ကကမၢကမၣ်ဘၣ်သ့ၣ်သ့ၣ် ဖဲ ‘အဆ့ၣ်နီၤ၀ဲ လၢဖၣ်ဆါအကျါ’ (ယိၤဘး ၂း၈)…