တၢ်အိၣ်မူသကဲာ်ပဝးနီၢ်နီၢ်

လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂီၢ်, တၢ်ထံၣ်သံကွၢ်အကတီၢ်, ပှၤသံကွၢ် ခဲရိၣ် (Carol) တဘျီဘၣ်တဘျီလၢ “ဘၣ်မနုၤအဃိ နဟးထီၣ်လၢ အပူၤကွံာ် နတၢ်ဖံးတၢ်မၤလဲၣ်” န့ၣ်လီၤ. ခဲရိၣ်ဒီးအပူၤကွံာ်အတၢ်မၤကစၢ်အဘၢၣ်စၢၤ, တၢ်ဂံာ်ဂူာ်လိာ်သးအိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ် ပှၤထံၣ်လိာ်သံကွၢ်တၢ်တဂၤအံၤ သ့ၣ်ညါဝဲအဃိ, အဲၣ်ဒိးသ့ၣ်ညါအါထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤ.

“တၢ်မၤအကျိၤအကျဲတဖၣ် လီၤဆီလိာ်အသး” န့ၣ် ခဲရိၣ် အၢၣ်လီၤတူၢ်လိာ်ဝဲ ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်တကြၢးစံးကတိၤအၢသီ အတၢ်မၤကစၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မ့ၢ်လၢအဝဲနာ်ဝဲဒၣ်အဃိ, အတၢ်ထံၣ် ဘၣ်ဃးဒီးအပူၤကွံာ်အတၢ်မၤကစၢ်တဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခဲရိၣ် တအဲၣ်ဒိး တဲဖျါထီၣ်ဝဲဘၣ်. ဖဲ ခဲရိၣ် ဒိးန့ၢ်ဝဲ တၢ်ဖံးတၢ်မၤဝံၤအလီၢ်ခံ, ပှၤကိးတၢ်မၤတဖၣ်ဘၣ်သူၣ်ဘၣ်သး ခဲရိၣ် အတၢ်စံးဆၢအဂ့ၢ်န့ၣ် အတၢ်မၤကစၢ်အသီ စံးဘၣ်အီၤလၢ “ပပာ်ဒိၣ်ပာ်လုၢ်ပာ်ပှ့ၤ နတၢ်အိၣ်မူသကဲာ်ပဝးန့ၣ်လီၤ. နတၢ်မၤကစၢ်အဂ့ၢ်, ဒီးလၢခံ ပဂ့ၢ်သ့ၣ်သ့ၣ်န့ၣ် ပတအဲၣ်ဒိးလၢ နကစံးကတိၤအၢသီအီၤဘၣ်” န့ၣ်လီၤ.

ဒ်အမ့ၢ်, ပှၤစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤသီ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး သီသီတဂၤအသိး, ကအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဝဲဒၣ်နီၢ်နီၢ် “လၢတၢ်ယူးယီၣ်ပာ်ကဲယွၤ,” ဒီးလၢကျိၤကျဲ “အဂ့ၤအဘၣ်” အဂီၢ်, ခဲရိၣ် ဆိကမိၣ်ဝဲထီဘိန့ၣ်လီၤ. တၢ်စံးဆၢန့ၣ် ကမ့ၢ်တၢ်ယိယိဖိ,…

ကစၢ်ယွၤ အတၢ်ထံၣ်

ဟၢးစၢၣ် ထ့လၢၣ် (Hudson Taylor) တဂၤ ဘၣ်ကိၢ်ဘၣ်ဂီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးကဟ့ၣ်ခီဟ့ၣ်နီၤ ခရံာ်အတၢ်သးခုကစီၣ် လၢတရူးကီၢ်အဂီၢ်, အဝဲဟးထီၣ်လၢ ကီၢ်အဲကလံးန့ၣ်ဒီး, တၢ်တၤတဖၣ် အိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ်, အတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ် လဲၤအသးဂ့ၤဂ့ၤဘၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ ၁၈၆၅ နံၣ်န့ၣ် အဝဲဆိကမိၣ်ဝဲဒၣ်လၢ ကဆှၢအါထီၣ် ပှၤမၤကစၢ်ယွၤ အတၢ်မၤတဖၣ်ဆူ တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲ အိၣ်ပှဲၤဝဲဒီးတၢ်လီၤဘၣ်ယိာ်တဖၣ်, ဒီးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတအိၣ်ဘၣ်အဃိ, အသးကလၢၢ်ဘၣ်ဝဲ "တၢ်သးသဘံၣ်ဘုၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်ကလဲာ်" န့ၣ်လီၤ. အဝဲဂုာ်ကျဲးစၢးဂဲၤလိာ်ဝဲ ဒီးကစၢ်ယွၤ, ခီဖျိလၢတၢ်ထုကဖၣ်ဝံၤ, ကွဲးပာ်ဖျါဝဲဒၣ်လၢ, "ကစၢ်ယွၤ မၤနၢၤတ့ၢ် ယတၢ်စူၢ်တၢ်နာ် လၢအလီၤတုာ်လီၤကာ်, ဒီးယသ့ၣ်ညါတူၢ်လိာ်ယဲလၢ မူဒါတဖၣ်, ဒီးတၢ်လၢပိာ်ထွဲထီၣ်အခံတဖၣ်န့ၣ် ဘၣ်ဃးဒီးကစၢ်ယွၤအဃိ, ယဟ့ၣ်လီၤယသးလၢကစၢ်ယွၤန့ၣ်လီၤ."

စီၤမိၤၡ ဒိးန့ၢ်ဝဲ ကစၢ်ယွၤအတၢ်ကိး, ဒီးကကဲထီၣ် တၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤလၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ စီၤမိၤရှ့ နဲၣ်ဆှၢဒုးဟးထီၣ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် လၢကီၢ်အဲၤကူပတူးန့ၣ်ဒီး, ကစၢ်ယွၤ ကတိၤတၢ်ဒီး စီၤမိၤရှ့, ဒီးစံးဝဲဒၣ် "စံးဘၣ်ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိ ဒ်သိးအကဃၣ်အသး, ဒီးသူၣ်အဒဲလၢ ပံၤဟဃံရိးအမဲာ်ညါ, လၢမံးကဒိးလးဒီးပီၣ်လဲၣ်အဘၢၣ်စၢၤ,…

လဲၤဆူညါလၢတၢ်နာ်

ဒ်သိးကကဲထီၣ် ပီၣ်ရီ လၢကီၢ်စဲၣ် ခဲလဖိနံယၤ (California) အဂီၢ်, မဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ် (Maxcy Filer) တဂၤ, ကဘၣ်နုာ်လီၤဒိးစဲး, ဒီးဖျိထီၣ် ကီၢ်စဲၣ်ပဒိၣ် အတၢ်ဒိးစဲးအကီအခဲ ၃ သီန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ, တုၤလၢအဖျိထီၣ်ဝဲတစုန့ၣ် အဝဲနုာ်လီၤစံးဆၢတၢ်ဒိးစဲးန့ၣ် တမ့ၢ်ထဲတဘျီ, ခံဘျီဧိၤဘၣ်. အဝဲဘၣ်နုာ်လီၤတၢ်ဒိးစဲး ၄၈ ဘျီန့ၣ်လီၤ. အတၢ်ပညိၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် ကမၤစၢၤပှၤလၢ အတဒိးန့ၢ်ခွဲးယာ်တဖၣ်, ပှၤအိၣ်ဆိးလၢဝ့ၢ် ကိၣ်(ပ)တၣ် (Compton), လၢအအဲၣ်ဘၣ်ဝဲအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. အတၢ်ကျဲးစၢးနုာ်လီၤတၢ်ဒိးစဲး အခီၣ်ထံးကတၢၢ်တဘျီ, ဒီးလၢခံအကတၢၢ်တဘျီအဘၢၣ်စၢၤ, ၂၅ နံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် အဝဲသ့ၣ်နီၢ်ဒီမိၤဝၤခံဂၤ လုၢ်ဒိၣ်ထီၣ် အဖိနွံဂၤ, ဒီးအဖိတဖၣ်ခဲလၢာ်မၤလိဖျိထီၣ် ခီလ့ၣ်ကၠိန့ၣ်လီၤ. လၢအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂီၢ်, ကဘၣ်မၤဝဲတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤအကတီၢ်, စံၣ်ညီၣ်ကွီၢ်န့ၣ် စံးဝဲဒၣ်, "လၢမဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ်အဂီၢ်, ယအဲၣ်ဒိး စံးကတိၤပာ်ဖျါထီၣ်ယဲ တၢ်ကတိၤသၢထံၣ်, လၢအမ့ၢ် တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ, တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ, တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ" န့ၣ်လီၤ.

မဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ်…

မဲာ်ထံမဲာ်နိ, ဒီးတၢ်မုၢ်လၢ်

ထီလၣ်အမုၢ်နံၤ မ့ၢ်တၢ်မၤလၢကပီၤ ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူး အတၢ်မၤနၢၤ, ဒီးဟဲနုာ်ဝဲဒၣ်ဆူ ဝ့ၢ် ယရူၡလ့ၣ် အဂ့ၢ်ဘၣ်ဆၣ်, မ့မ့ၢ် မ့ၤရံၣ် အဲး(ဒ)ဒွါၣ် (Mary Edwar) အဂီၢ်န့ၣ်, ကဲထီၣ်ဝဲဒၣ် တၢ်သူၣ်ဘၣ်ဒိသးဘၣ်ဒိအဒိၣ်အယိာ်အကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဝံၤ, မ့ၤရံၣ်ဒီးအဝၤ ကၤရံ(မ) (Kareem), ဖီၣ်လိာ်သးစု, ဒီးဟးထီၣ်လၢတၢ်ဘါသရိၣ်အကတီၢ်, မ့ၣ်ပိၢ်တဖျၢၣ်ပိၢ်ဖးန့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢမ့ၣ်ပိၢ် အတၢ်ပိၢ်ဖး အဃိ, အဝၤန့ၣ်သံဝဲဒၣ်, အနီၣ်ကစၢ်ဒၣ်ဝဲဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး, ဒီးအဖိလၢအဒၢလီၢ်ပူၤ စ့ၢ်ကီး, လီၤတဲာ်ဟးဂီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဖဲ မ့ၤရံၣ် အိၣ်မုာ်ထီၣ်က့ၤဝဲဒၣ်န့ၣ်ဒီး, အသူၣ်အုးသးအုးဝဲဒၣ် လၢအဝၤဒီးအဖိအဂီၢ်, ဒီးတကတီၢ်ဃီန့ၣ် အသူၣ်ဒိၣ်အသးဖျိးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်ဖးဝဲဒၣ်လံာ်စီဆှံန့ၣ် မၤလီၤကဆှၣ် "ကစၢၢ်မ့ၣ်အူလၢအသးကံၢ်ပူၤ" န့ၣ်လီၤ. လီၤဆီဒၣ်တၢ်, ဖဲအဝဲကျဲးစၢးဃုနၢ်ပၢၢ်ဝဲ ဘၣ်မနုၤအဃိ ကစၢ်ယွၤပျဲတၢ်မၤသံ ဒ်သိးအံၤလဲၣ်န့ၣ်ဒီး, ယၡါ ၅၅:၉ ပာ်ဖျါဝဲလၢ "အဂ့ၢ်ဒ်အံၤ, ဒ်မူခိၣ်ထီန့ၢ်ဟီၣ်ခိၣ်အသိး, ယကျဲထီန့ၢ်သုကျဲ, ဒီးယတၢ်ဆိကမိၣ်ထီန့ၢ် သုတၢ်ဆိကမိၣ်ဒ်န့ၣ်သိးလီၤ" အဃိ, ကဲထီၣ်တၢ်မၤစၢၤလၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ မ့ၤရံၣ်…

ဃ့ထုကဖၣ်လၢယွၤအတၢ်အၢၣ်လီၤတဖၣ်အဂီၢ်

ဖဲယနုာ်လီၤဘှီထံပီၤအကျိၤ, ဒီးယခိၣ်အိၣ်ကတာ်အသးလၢ တၢ်သ့စုအလီၢ်အဖီလာ် အကတီၢ်န့ၣ်, ယစံးဘၣ်တဲဘၣ်ယဖိမုၣ်လၢ နတဘၣ်လဲၤဆူထံကမါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ယဖိမုၣ် မၤသ့ၣ်နီၣ်က့ၤယၤလၢ "ပါပၢ်ဧၢ, နအၢၣ်လီၤတ့ၢ်ယၤလၢ ယမၤဟံၣ်အတၢ်မၤတဖၣ် မ့ၢ်ဝံၤန့ၣ်ဒီး, ယလဲၤသ့တမ့ၢ်ဘၣ်ဧါ" န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢယဘှီက့ၤတၢ်သ့စုအလီၢ် ထံပိၤအကျိၤ, ဒီးယတၢ်မၤအါအဃိ, ယသးပ့ၤနီၣ်ယတၢ်ကတိၤန့ၣ်လီၤ. ယတၢ်ဂ့ၢ်ကီတမံၤအံၤ မၤသးပ့ၤနီၣ် ယတၢ်အၢၣ်လီၤန့ၣ်လီၤ.

ဒ်ယဖိမုၣ် မၤသ့ၣ်နီၣ်ယၤအသိး, ပှၤကွဲးထါစံးထီၣ်ပတြၢၤတဂၤ မၤသ့ၣ်နီၣ် ကစၢ်ယွၤ, တၢ်လၢယွၤအၢၣ်လီၤတ့ၢ်တဖၣ်, ဒီးကွဲးပာ်ဖျါဝဲ "မ့ၢ်နဒုးမုၢ်လၢ်ယၤလၢတၢ်ဒီးသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤနကလုၢ်ကထါလၢ နခ့နပှၤအဂီၢ်တက့ၢ်" (၁၁၉:၄၉) န့ၣ်လီၤ. ပပၢ်ယွၤ အိၣ်လၢမူခိၣ်တဂၤန့ၣ် တမ့ၢ်ပှၤလၢအသးဒံဝ့ၤဒံဝီၤ, ဒီးတမ့ၢ်ပှၤလၢသးပ့ၤနီၣ်တၢ်သ့တဂၤအဃိ, ပကဘၣ်စံးဘျုးယွၤန့ၣ်လီၤ. ပဟဲဆူ ကစၢ်ယွၤအအိၣ် သ့ဝဲဒၣ်န့ၣ် တမ့ၢ်ထဲလၢ ပဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်, ပဘၣ်ကီဘၣ်ခဲ, ဒီးပသးဟးဂီၤအကတီၢ်န့ၣ်ဘၣ်. မ့မ့ၢ် ပဟဲဆူ ယွၤအအိၣ်သ့ဝဲဒၣ် လၢတၢ်နာ်န့ၢ်လီၤသးအပူၤန့ၣ် တၢ်သ့ၣ်ညါယွၤ, ဒ်အမ့ၢ်ပၢ်လၢအဂ့ၤတဂၤအသိး, "အအံၤမ့ၢ်တၢ်လၢအမၤမုာ်ထီၣ်က့ၤယၤ လၢယဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်အဖၢမုၢ်န့ၣ်, လၢနကလုၢ်နကထါ မၤမူထီၣ်က့ၤလံယၤ" (:၅၀) န့ၣ်လီၤ.

ပကမၤသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ အတၢ်အၢၣ်လီၤတဖၣ်အဂီၢ်, ကစၢ်ယွၤ ကွဲမုာ်ပှၤ,…

ကစၢ်ယွၤ ကွၢ်ထွဲတၢ်ဂ့ၢ်အဆံး လီၤတံၢ်လီၤဆဲး

ယဖိဒိၣ်မုၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ပှၤထီၣ် ခီလ့ၣ်ကၠိ သီသီဖိတဂၤ, ဒီးအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအါလၢ ကၠိအတၢ်မၤ, ဒီးတၢ်မၤဘၣ်လိာ်ဘၣ်စးအသးဒီးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအသီအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်ဘံၣ် တၢ်ဘၢအဂ့ၢ်အိၣ်ထီၣ်အဃိ, သိလ့ၣ်ကနုာ်လီၤဟးထီၣ် လၢကၠိကရၢၢ်အဂီၢ်, လိၣ်ဘၣ်ဝဲဒၣ် လံာ်က့တၢ်ပျဲအပနီၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်မၤအံၤ, ကမ့ၢ်တၢ်မၤအါထီၣ် အတၢ်မၤစရီတဖၣ်အဃိ, ယသံကွၢ်အီၤလၢ ယကဘၣ်မၤစၢၤအီၤဧါန့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးကမၤန့ၢ် လံာ်က့တၢ်ပျဲ အပနီၣ် လၢခီလ့ၣ်ကၠိအဝဲၤဒၢးန့ၣ် ယံာ်ဝဲဒၣ်ထဲ စှၤမံးနံးအဃိ, ကဲထီၣ်တၢ်ကမၢကမၣ်လၢအဂီၢ်, ဒီးလၢခံန့ၣ်, စံးဘျုးစံးဖှိၣ်ယၤန့ၣ်လီၤ.

ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်ဂ့ၢ်လၢ ယဖိဒိၣ်မုၣ် တသ့ၣ်ညါဝဲဒၣ်န့ၣ် ဒ်သိးယကမၤန့ၢ် လံာ်က့တၢ်ပျဲအဂီၢ်, ယမၤသကိးတၢ်ဒီးကၠိအဝဲၤဒၢးန့ၣ် ယံာ်ဝဲဒၣ်နံၤတဝာ်, လၢတၢ်ကွဲးဘှီဘၣ် အလံာ်ပတံ, ဒီးတၢ်လူၤဃုထၢပာ်ဖှိၣ် လံာ်အုၣ်သးလၢအလိၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, ယတဒုးသ့ၣ်ညါအီၤလၢာ်ဘၣ်, ဒီးယစံးဘၣ်အီၤထဲဒၣ် တၢ်ဂ့ၢ်ကီတအိၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ.

တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံန့ၣ် ပာ်လုၢ်ပာ်ပှ့ၤ တၢ်ဂ့ၢ်အဆံးတဖၣ်လီၤတံာ်လီၤဆဲးန့ၣ်လီၤ. ယမၤစၢၤ ယဖိဒိၣ်မုၣ် အတၢ်ဂ့ၢ်ဆံးလီၤတံာ်လီၤဆဲးဖိ လၢအတပာ်သူၣ်ပာ်သးဝဲတဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံန့ၣ်လီၤ. လံာ်စီဆှံ စံးဘၣ်ပှၤ ဖဲပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် အိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဝဲလၢ ပှၢ်မုၢ်ကနၢအကတီၢ်, ကစၢ်ယွၤ အတၢ်အဲၣ်န့ၣ် ဖျါဝဲဒၣ်လၢ…

တၢ်အိၣ်မူအခီပညီ လၢကစၢ်ခရံာ်အပူၤ

လၢအပူၤကွံာ်, တယံာ်ဒံးဘၣ် နံၣ်တဖၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် မဲးကဲၣ် လဲဒံၣ် (Michael Landy) တဂၤ, မၤဝဲဒၣ် စရီတဘ့ၣ်, ဒီးဂံၢ်ဒွးထီၣ် ကယဲၢ်အတၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်န့ၣ် အိၣ်ဝဲဒၣ် ၇,၂၂၇ ထံၣ်န့ၣ်လီၤ. ဝံၤန့ၣ်ဒီး, တၢ်မၤလၢခံတပတီၢ်, လၢအမၤဝဲန့ၣ် လီၤကမၢကမၣ်ဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. လၢဝ့ၢ်လိဒိၣ်, ပှၤဆါတၢ်ပှ့ၤတၢ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်, အလီၢ်အကျဲတတီၢ်န့ၣ် အဝဲတ့ဒုးအိၣ်ထီၣ် စဲးဖီကဟၣ် အတၢ်သူၣ်ထီၣ်တဖျၢၣ်, ဒီးမၤဟးဂီၤကွံာ် အတၢ်ဖိတၢ်လံၤခဲလၢာ်, လၢပှၤအါဒံအါဂၤအမဲာ်ညါန့ၣ်လီၤ. အဝဲမၤဟးဂီၤကွံာ် အဆ့ကူဆ့ကၤ, ပှၤတ့ခဲၣ်တၢ်ဂီၤတဖၣ်, တၢ်အဲၣ်အလံာ်လဲၢ်တဖၣ်, တကးဒ်ဘၣ်န့ၣ် အသိလ့ၣ်စ့ၢ်ကီး မၤဟးဂီၤကွံာ်ဝဲဒၣ် လၢစဲးဖီကဟၣ်တဖျၢၣ်အံၤအပူၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ဆါတၢ်ပှ့ၤအတၢ်သူၣ်ထီၣ်အကပၤ, ဖဲပှၤဆါတၢ်ပှ့ၤတၢ်ဖိတဖၣ် နုာ်လီၤဟးထီၣ်အကတီၢ်, ဒုးနဲၣ်ဝဲဒၣ် အတၢ်မၤ, ဒီးသံကွၢ်ဝဲဒၣ် "ပတၢ်ထူးတၢ်တီၤမ့ၢ်တအိၣ်လၢၤဘၣ်န့ၣ်ဒီး, ပကမ့ၢ်တၢ်မနုၤတမံၤလဲၣ်" န့ၣ်လီၤ.

မ့ၢ်လၢပဝဲအါဒံအါဂၤ, ပပှ့ၤန့ၢ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ် ဒ်သိးပပာ်ဖျါထီၣ် ပတၢ်မ့ၢ်တၢ်, (မ့) လၢခါဆူညါ ပကအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဘံၣ်ဘံၣ်ဘၢဘၢအဂီၢ်အဃိ, တၢ်သံကွၢ်အံၤ, မ့ၢ်တၢ်အကါဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူး အတၢ်ကတိၤဟ့ၣ်ဒိတထံၣ်ပာ်ဖျါထီၣ် ပှၤထူးပှၤတီၤတဂၤ, လၢအဟံးပာ်ဖှိၣ် အတၢ်ထူးတၢ်တီၤတဖၣ်, ဒီးအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤ…

တၢ်တမံၤဃီလၢ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူးအပူၤ

တၢ်ကိၢ်ခါဒီးတၢ်ခုၣ်ခါ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤတဖၣ် (Summer and Winter Olympic) အခါ, ဒ်ပှၤကွဲးတၢ်ကစီၣ် (young reporter) တဂၤအသိး, ယဘၣ်လဲၤဟံးန့ၢ်တၢ်ကစီၣ်န့ၣ်, ယတၢ်မံမီၣ်လၢ တၢ်ကွၢ်ကီတၢ်လိၣ်ကွဲသတြီၤတဖၣ်, ဒီးတၢ်ထံၣ်လိာ်သးဒီးပှၤလိာ်ကွဲတၢ်ဖိတဖၣ်န့ၣ် လၢပှဲၤထီၣ်ဝဲနီၢ်နီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲယနၢ်ဟူပှၤလိာ်ကွဲသတြီၤတၢ်ဖိတဖၣ်အိၣ်ဟဲလၢ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်န့ၣ် စံးကတိၤ ကျိာ်တၢ်ကတိၤ အကလုာ်ကလုာ်, ဒီးမၤလၤကပီၤအထံအကီၢ်န့ၣ် ယသူၣ်ခုသးခုယဲဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ.

လၢယသးစၢ်လံလံန့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤ ထုးန့ၢ်သူၣ်န့ၢ်သးယၤ, ဒီးကဲထီၣ် ယတၢ်သးစဲဖးဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ကိၢ်ခါ အိၣ်လဲပ့းအဆၢကတီၢ်, ယအၢၣ်လီၤယသးလၢ ယကပိာ် ကစၢ်ယွၤအခံန့ၣ်ဒီး, ယသးကလၢၢ်ဘၣ်ယဲ ဒ်ကစၢ်ယွၤ မၢယစူးကွံာ်ညိကွံာ် တၢ်သးစဲထီတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, လၢယသးကံၢ်ပူၤန့ၣ် ယအဲၣ်ထံကီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဖၢမုၢ်န့ၣ်လီၤ. အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤစ့ၢ်ကီး, ယကွၢ်ကီမုာ်ဘၣ်ယၤအဖၢမုၢ်ဘၣ်ဆၣ်, ဖဲပှၤအါဒံအါဂၤ, လၢလုၢ်လၢ်ဆဲးလၤလီၤဆီလိာ်အသး, ဒီးအကျိာ်တၢ်ကတိၤလီၤဆီလိာ်သးတဖၣ် ဟဲဘူၣ်သကိးဘါသကိးတၢ် လၢသရိာ်အကတီၢ်, (မ့) လၢတၢ်ဃ့ဘါထုကဖၣ်တၢ်, ဒီးဘူၣ်ထီၣ်ဘါထီၣ် စီၤပၤတဖၣ်အစီၤပၤအဂီၢ်, ဟဲပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသးအကတီၢ်, ယသူၣ်ဟူးသးဂဲၤဘၣ်ယဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢဟီၣ်ခိၣ်ချၢန့ၣ် ပလဲၤခီဖျိကလၢၢ်ဘၣ် မူခိၣ်ဘီမုၢ်အတၢ်ဃံတၢ်လၤ (လီၣ်ဖျါ ၇:၉) န့ၣ်လီၤ.…

တၢ်မၤသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤတၢ်လၢ ကစၢ်ယွၤအိၣ်ဒီးပှၤ

ဖဲပလဲၤဟးလိာ်ကွဲဆူ ကၠီးရှၢၣ် သ့ၣ်ပှၢ်ကရၢၢ် (Joshua Tree National Park)လၢကီၢ်စဲၣ် ခဲၣ်လံၣ်ဖိနံယါ အကတီၢ်, ပထံၣ်သ့ၣ်လီၤဆီတဖၣ် လၢအဒ့အလၣ်တဖၣ် အိၣ်ကစီၤထီၣ်အသးဆူ မူခိၣ်အသိးန့ၣ်ဒီး, ထုးန့ၢ်ပသူၣ်ပသးဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. ပှၤအါဒံအါဂၤ နာ်ဝဲဒၣ်လၢ ပှၤဟဲတုၤဆိ ဖဲတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအံၤဒီးအိၣ်ဆိးတဖၣ်, လၢတၢ်သ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ တၢ်ဂ့ၢ်လၢလံာ်စီဆှံအလီၢ်လံၤတကတြူၢ်, ဖဲ စီၤယိၤရှူ ယူာ်ထီၣ်အဘီဆူမူခိၣ် ဒ်အမ့ၢ်တၢ်ပနီၣ်လၢ ကစၢ်ယွၤ အတၢ်အိၣ်ဒီးအပှၤဂီၢ်မုၢ်, ဒီးအတၢ်မၤစၢၤအဂီၢ်, ကိးဝဲဒၣ် သ့ၣ်တဖၣ်အံၤလၢ ကၠီးရှၢၣ်သ့ၣ်ထူၣ် (Joshua Tree) န့ၣ်လီၤ.

ဖဲ ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် နုာ်လီၤအိၣ်ဆိးလၢ ကီၢ်ကနၤဧၣ်အကတီၢ်, လိၣ်ဘၣ် ကစၢ်ယွၤအတၢ်မၤစၢၤ လၢတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, မ့ၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်မၤတၢ်ဒဲးဘးအဃိ (ယိၤရှူ ၇:၁၁-၁၂), ပှၤဂဲဖိတဖၣ် မၤနၢၤဝဲဒၣ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ်န့ၣ်ဒီး, အဝဲသ့ၣ် ပျံၤဝဲဒၣ်လၢ ကဘၣ်လဲၤဒုးပှၤဂဲဖိတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, ကစၢ်ယွၤ ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါ စီၤယိၤရှူလၢ “ပျံၤတၢ်တဂ့ၤ, ဘၣ်ယိၣ်တၢ်တဂ့ၤ” (၈:၁) န့ၣ်လီၤ. ဒီးကစၢ်ယွၤ စံးဘၣ်…

ပှၤကွၢ်ထွဲသုးကျဲၤတၢ်တဖၣ်လၢ အကလုၢ်တီ

ဖဲလါမၢ်ရှး ၂၀၂၄ အပူၤန့ၣ်, ထံကီၢ်ပဒိၣ် ကဘီယူၤ ပၢဆှၢတၢ်ကရၢကရိ (Federal Aviation Administration) မၤဝဲ တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအတၢ်သမံသမိးအကတီၢ်, ကီၢ်အမဲရံကၤ ကဘီယူၤ အတၢ်ကရၢကရိဖးဒိၣ် (US aerospace corporation) န့ၣ် လီၤတုာ်လီၤကာ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်တဘၣ်လိာ်ဘၣ်စးတဖၣ် မၤအသးတဘျီဘၣ်တဘျီ, ဒီးဘၣ်ဖဲ ကဘီယူၤ လဲၤတၢ်အကတီၢ်တဘျီန့ၣ် ကလံၤအတယၢၢ်လၢ ကဘီယူၤအကိပူၤန့ၣ် စှၤလီၤဝဲ ဒီးကဘီယူၤ အတြဲၤဆံးဖိန့ၣ် ကၢ်ဖျိးကွံာ်ဝဲအဃိ, တၢ်သမံသမိးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအတၢ်မၤတဖၣ်ပိာ်ထွဲထီၣ်အခံန့ၣ်လီၤ. ခီပနံၣ် အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢ ကဘၣ်စံးကတိၤပာ်ဖျါတၢ်တဂၤ, ပာ်ဖျါဝဲဒၣ် ပှၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ် ကဘၣ်မၤပိာ်ထွဲအဂီၢ်, မ့ၢ်လၢတၢ်ကနၢ်ပၢၢ် တၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ်န့ၣ် ကီဝဲခဲဝဲ, ဒီးတၢ်ဆီတလဲတၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ် တကလုာ်ဘၣ်တကလုာ်, ဒီးတဘျီဝံၤတဘျီ, ဒီးတၢ်အစၢဟဲအိၣ်ထီၣ်ဝဲ, ဒ်တၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ်လၢ အဘၣ်တၢ်တူၢ်လိာ်တ့ၢ်လံအသိး, ပှၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ် လူၤပိာ်ထွဲလီၤတံၢ်လီၤဆဲး တသ့ဝဲဒၣ်ခဲလၢာ်အဃိ, တၢ်လီၤတုာ်လီၤကာ်တဖၣ်အံၤကဲထီၣ်အသးန့ၣ်လီၤ.

စီၤပီလူး စံးဘၣ်တဲဘၣ် ကရံၣ်သူးတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖိတဖၣ် ကြၢးထံၣ်အီၤ,ဃုာ်ဒီးခိၣ်နၢ်အဂုၤအဂၤတဖၣ် ဒ်အမ့ၢ်ပှၤအတီအလိၤတဖၣ်, ဒီးဘၣ်တၢ်ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤအဝဲသ့ၣ်တဖၣ် ဒ်ကစၢ်ခရံာ် အခ့အပှၤ, လၢအကလုၢ်တီ, ဒီးဘိးဘၣ်သ့ၣ်ညါ…

တၢ်အိၣ်မူသကဲာ်ပဝးနီၢ်နီၢ်

လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂီၢ်, တၢ်ထံၣ်သံကွၢ်အကတီၢ်, ပှၤသံကွၢ် ခဲရိၣ် (Carol) တဘျီဘၣ်တဘျီလၢ “ဘၣ်မနုၤအဃိ နဟးထီၣ်လၢ အပူၤကွံာ် နတၢ်ဖံးတၢ်မၤလဲၣ်” န့ၣ်လီၤ. ခဲရိၣ်ဒီးအပူၤကွံာ်အတၢ်မၤကစၢ်အဘၢၣ်စၢၤ, တၢ်ဂံာ်ဂူာ်လိာ်သးအိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ် ပှၤထံၣ်လိာ်သံကွၢ်တၢ်တဂၤအံၤ သ့ၣ်ညါဝဲအဃိ, အဲၣ်ဒိးသ့ၣ်ညါအါထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤ.

“တၢ်မၤအကျိၤအကျဲတဖၣ် လီၤဆီလိာ်အသး” န့ၣ် ခဲရိၣ် အၢၣ်လီၤတူၢ်လိာ်ဝဲ ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်တကြၢးစံးကတိၤအၢသီ အတၢ်မၤကစၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မ့ၢ်လၢအဝဲနာ်ဝဲဒၣ်အဃိ, အတၢ်ထံၣ် ဘၣ်ဃးဒီးအပူၤကွံာ်အတၢ်မၤကစၢ်တဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခဲရိၣ် တအဲၣ်ဒိး တဲဖျါထီၣ်ဝဲဘၣ်. ဖဲ ခဲရိၣ် ဒိးန့ၢ်ဝဲ တၢ်ဖံးတၢ်မၤဝံၤအလီၢ်ခံ, ပှၤကိးတၢ်မၤတဖၣ်ဘၣ်သူၣ်ဘၣ်သး ခဲရိၣ် အတၢ်စံးဆၢအဂ့ၢ်န့ၣ် အတၢ်မၤကစၢ်အသီ စံးဘၣ်အီၤလၢ “ပပာ်ဒိၣ်ပာ်လုၢ်ပာ်ပှ့ၤ နတၢ်အိၣ်မူသကဲာ်ပဝးန့ၣ်လီၤ. နတၢ်မၤကစၢ်အဂ့ၢ်, ဒီးလၢခံ ပဂ့ၢ်သ့ၣ်သ့ၣ်န့ၣ် ပတအဲၣ်ဒိးလၢ နကစံးကတိၤအၢသီအီၤဘၣ်” န့ၣ်လီၤ.

ဒ်အမ့ၢ်, ပှၤစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤသီ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး သီသီတဂၤအသိး, ကအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဝဲဒၣ်နီၢ်နီၢ် “လၢတၢ်ယူးယီၣ်ပာ်ကဲယွၤ,” ဒီးလၢကျိၤကျဲ “အဂ့ၤအဘၣ်” အဂီၢ်, ခဲရိၣ် ဆိကမိၣ်ဝဲထီဘိန့ၣ်လီၤ. တၢ်စံးဆၢန့ၣ် ကမ့ၢ်တၢ်ယိယိဖိ,…

ကစၢ်ယွၤ အတၢ်ထံၣ်

ဟၢးစၢၣ် ထ့လၢၣ် (Hudson Taylor) တဂၤ ဘၣ်ကိၢ်ဘၣ်ဂီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးကဟ့ၣ်ခီဟ့ၣ်နီၤ ခရံာ်အတၢ်သးခုကစီၣ် လၢတရူးကီၢ်အဂီၢ်, အဝဲဟးထီၣ်လၢ ကီၢ်အဲကလံးန့ၣ်ဒီး, တၢ်တၤတဖၣ် အိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ်, အတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ် လဲၤအသးဂ့ၤဂ့ၤဘၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ ၁၈၆၅ နံၣ်န့ၣ် အဝဲဆိကမိၣ်ဝဲဒၣ်လၢ ကဆှၢအါထီၣ် ပှၤမၤကစၢ်ယွၤ အတၢ်မၤတဖၣ်ဆူ တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲ အိၣ်ပှဲၤဝဲဒီးတၢ်လီၤဘၣ်ယိာ်တဖၣ်, ဒီးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတအိၣ်ဘၣ်အဃိ, အသးကလၢၢ်ဘၣ်ဝဲ "တၢ်သးသဘံၣ်ဘုၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်ကလဲာ်" န့ၣ်လီၤ. အဝဲဂုာ်ကျဲးစၢးဂဲၤလိာ်ဝဲ ဒီးကစၢ်ယွၤ, ခီဖျိလၢတၢ်ထုကဖၣ်ဝံၤ, ကွဲးပာ်ဖျါဝဲဒၣ်လၢ, "ကစၢ်ယွၤ မၤနၢၤတ့ၢ် ယတၢ်စူၢ်တၢ်နာ် လၢအလီၤတုာ်လီၤကာ်, ဒီးယသ့ၣ်ညါတူၢ်လိာ်ယဲလၢ မူဒါတဖၣ်, ဒီးတၢ်လၢပိာ်ထွဲထီၣ်အခံတဖၣ်န့ၣ် ဘၣ်ဃးဒီးကစၢ်ယွၤအဃိ, ယဟ့ၣ်လီၤယသးလၢကစၢ်ယွၤန့ၣ်လီၤ."

စီၤမိၤၡ ဒိးန့ၢ်ဝဲ ကစၢ်ယွၤအတၢ်ကိး, ဒီးကကဲထီၣ် တၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤလၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ စီၤမိၤရှ့ နဲၣ်ဆှၢဒုးဟးထီၣ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် လၢကီၢ်အဲၤကူပတူးန့ၣ်ဒီး, ကစၢ်ယွၤ ကတိၤတၢ်ဒီး စီၤမိၤရှ့, ဒီးစံးဝဲဒၣ် "စံးဘၣ်ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိ ဒ်သိးအကဃၣ်အသး, ဒီးသူၣ်အဒဲလၢ ပံၤဟဃံရိးအမဲာ်ညါ, လၢမံးကဒိးလးဒီးပီၣ်လဲၣ်အဘၢၣ်စၢၤ,…

လဲၤဆူညါလၢတၢ်နာ်

ဒ်သိးကကဲထီၣ် ပီၣ်ရီ လၢကီၢ်စဲၣ် ခဲလဖိနံယၤ (California) အဂီၢ်, မဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ် (Maxcy Filer) တဂၤ, ကဘၣ်နုာ်လီၤဒိးစဲး, ဒီးဖျိထီၣ် ကီၢ်စဲၣ်ပဒိၣ် အတၢ်ဒိးစဲးအကီအခဲ ၃ သီန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ, တုၤလၢအဖျိထီၣ်ဝဲတစုန့ၣ် အဝဲနုာ်လီၤစံးဆၢတၢ်ဒိးစဲးန့ၣ် တမ့ၢ်ထဲတဘျီ, ခံဘျီဧိၤဘၣ်. အဝဲဘၣ်နုာ်လီၤတၢ်ဒိးစဲး ၄၈ ဘျီန့ၣ်လီၤ. အတၢ်ပညိၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် ကမၤစၢၤပှၤလၢ အတဒိးန့ၢ်ခွဲးယာ်တဖၣ်, ပှၤအိၣ်ဆိးလၢဝ့ၢ် ကိၣ်(ပ)တၣ် (Compton), လၢအအဲၣ်ဘၣ်ဝဲအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. အတၢ်ကျဲးစၢးနုာ်လီၤတၢ်ဒိးစဲး အခီၣ်ထံးကတၢၢ်တဘျီ, ဒီးလၢခံအကတၢၢ်တဘျီအဘၢၣ်စၢၤ, ၂၅ နံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် အဝဲသ့ၣ်နီၢ်ဒီမိၤဝၤခံဂၤ လုၢ်ဒိၣ်ထီၣ် အဖိနွံဂၤ, ဒီးအဖိတဖၣ်ခဲလၢာ်မၤလိဖျိထီၣ် ခီလ့ၣ်ကၠိန့ၣ်လီၤ. လၢအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂီၢ်, ကဘၣ်မၤဝဲတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤအကတီၢ်, စံၣ်ညီၣ်ကွီၢ်န့ၣ် စံးဝဲဒၣ်, "လၢမဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ်အဂီၢ်, ယအဲၣ်ဒိး စံးကတိၤပာ်ဖျါထီၣ်ယဲ တၢ်ကတိၤသၢထံၣ်, လၢအမ့ၢ် တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ, တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ, တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ" န့ၣ်လီၤ.

မဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ်…

မဲာ်ထံမဲာ်နိ, ဒီးတၢ်မုၢ်လၢ်

ထီလၣ်အမုၢ်နံၤ မ့ၢ်တၢ်မၤလၢကပီၤ ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူး အတၢ်မၤနၢၤ, ဒီးဟဲနုာ်ဝဲဒၣ်ဆူ ဝ့ၢ် ယရူၡလ့ၣ် အဂ့ၢ်ဘၣ်ဆၣ်, မ့မ့ၢ် မ့ၤရံၣ် အဲး(ဒ)ဒွါၣ် (Mary Edwar) အဂီၢ်န့ၣ်, ကဲထီၣ်ဝဲဒၣ် တၢ်သူၣ်ဘၣ်ဒိသးဘၣ်ဒိအဒိၣ်အယိာ်အကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဝံၤ, မ့ၤရံၣ်ဒီးအဝၤ ကၤရံ(မ) (Kareem), ဖီၣ်လိာ်သးစု, ဒီးဟးထီၣ်လၢတၢ်ဘါသရိၣ်အကတီၢ်, မ့ၣ်ပိၢ်တဖျၢၣ်ပိၢ်ဖးန့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢမ့ၣ်ပိၢ် အတၢ်ပိၢ်ဖး အဃိ, အဝၤန့ၣ်သံဝဲဒၣ်, အနီၣ်ကစၢ်ဒၣ်ဝဲဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး, ဒီးအဖိလၢအဒၢလီၢ်ပူၤ စ့ၢ်ကီး, လီၤတဲာ်ဟးဂီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဖဲ မ့ၤရံၣ် အိၣ်မုာ်ထီၣ်က့ၤဝဲဒၣ်န့ၣ်ဒီး, အသူၣ်အုးသးအုးဝဲဒၣ် လၢအဝၤဒီးအဖိအဂီၢ်, ဒီးတကတီၢ်ဃီန့ၣ် အသူၣ်ဒိၣ်အသးဖျိးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်ဖးဝဲဒၣ်လံာ်စီဆှံန့ၣ် မၤလီၤကဆှၣ် "ကစၢၢ်မ့ၣ်အူလၢအသးကံၢ်ပူၤ" န့ၣ်လီၤ. လီၤဆီဒၣ်တၢ်, ဖဲအဝဲကျဲးစၢးဃုနၢ်ပၢၢ်ဝဲ ဘၣ်မနုၤအဃိ ကစၢ်ယွၤပျဲတၢ်မၤသံ ဒ်သိးအံၤလဲၣ်န့ၣ်ဒီး, ယၡါ ၅၅:၉ ပာ်ဖျါဝဲလၢ "အဂ့ၢ်ဒ်အံၤ, ဒ်မူခိၣ်ထီန့ၢ်ဟီၣ်ခိၣ်အသိး, ယကျဲထီန့ၢ်သုကျဲ, ဒီးယတၢ်ဆိကမိၣ်ထီန့ၢ် သုတၢ်ဆိကမိၣ်ဒ်န့ၣ်သိးလီၤ" အဃိ, ကဲထီၣ်တၢ်မၤစၢၤလၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ မ့ၤရံၣ်…

ဃ့ထုကဖၣ်လၢယွၤအတၢ်အၢၣ်လီၤတဖၣ်အဂီၢ်

ဖဲယနုာ်လီၤဘှီထံပီၤအကျိၤ, ဒီးယခိၣ်အိၣ်ကတာ်အသးလၢ တၢ်သ့စုအလီၢ်အဖီလာ် အကတီၢ်န့ၣ်, ယစံးဘၣ်တဲဘၣ်ယဖိမုၣ်လၢ နတဘၣ်လဲၤဆူထံကမါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ယဖိမုၣ် မၤသ့ၣ်နီၣ်က့ၤယၤလၢ "ပါပၢ်ဧၢ, နအၢၣ်လီၤတ့ၢ်ယၤလၢ ယမၤဟံၣ်အတၢ်မၤတဖၣ် မ့ၢ်ဝံၤန့ၣ်ဒီး, ယလဲၤသ့တမ့ၢ်ဘၣ်ဧါ" န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢယဘှီက့ၤတၢ်သ့စုအလီၢ် ထံပိၤအကျိၤ, ဒီးယတၢ်မၤအါအဃိ, ယသးပ့ၤနီၣ်ယတၢ်ကတိၤန့ၣ်လီၤ. ယတၢ်ဂ့ၢ်ကီတမံၤအံၤ မၤသးပ့ၤနီၣ် ယတၢ်အၢၣ်လီၤန့ၣ်လီၤ.

ဒ်ယဖိမုၣ် မၤသ့ၣ်နီၣ်ယၤအသိး, ပှၤကွဲးထါစံးထီၣ်ပတြၢၤတဂၤ မၤသ့ၣ်နီၣ် ကစၢ်ယွၤ, တၢ်လၢယွၤအၢၣ်လီၤတ့ၢ်တဖၣ်, ဒီးကွဲးပာ်ဖျါဝဲ "မ့ၢ်နဒုးမုၢ်လၢ်ယၤလၢတၢ်ဒီးသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤနကလုၢ်ကထါလၢ နခ့နပှၤအဂီၢ်တက့ၢ်" (၁၁၉:၄၉) န့ၣ်လီၤ. ပပၢ်ယွၤ အိၣ်လၢမူခိၣ်တဂၤန့ၣ် တမ့ၢ်ပှၤလၢအသးဒံဝ့ၤဒံဝီၤ, ဒီးတမ့ၢ်ပှၤလၢသးပ့ၤနီၣ်တၢ်သ့တဂၤအဃိ, ပကဘၣ်စံးဘျုးယွၤန့ၣ်လီၤ. ပဟဲဆူ ကစၢ်ယွၤအအိၣ် သ့ဝဲဒၣ်န့ၣ် တမ့ၢ်ထဲလၢ ပဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်, ပဘၣ်ကီဘၣ်ခဲ, ဒီးပသးဟးဂီၤအကတီၢ်န့ၣ်ဘၣ်. မ့မ့ၢ် ပဟဲဆူ ယွၤအအိၣ်သ့ဝဲဒၣ် လၢတၢ်နာ်န့ၢ်လီၤသးအပူၤန့ၣ် တၢ်သ့ၣ်ညါယွၤ, ဒ်အမ့ၢ်ပၢ်လၢအဂ့ၤတဂၤအသိး, "အအံၤမ့ၢ်တၢ်လၢအမၤမုာ်ထီၣ်က့ၤယၤ လၢယဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်အဖၢမုၢ်န့ၣ်, လၢနကလုၢ်နကထါ မၤမူထီၣ်က့ၤလံယၤ" (:၅၀) န့ၣ်လီၤ.

ပကမၤသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ အတၢ်အၢၣ်လီၤတဖၣ်အဂီၢ်, ကစၢ်ယွၤ ကွဲမုာ်ပှၤ,…

ကစၢ်ယွၤ ကွၢ်ထွဲတၢ်ဂ့ၢ်အဆံး လီၤတံၢ်လီၤဆဲး

ယဖိဒိၣ်မုၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ပှၤထီၣ် ခီလ့ၣ်ကၠိ သီသီဖိတဂၤ, ဒီးအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအါလၢ ကၠိအတၢ်မၤ, ဒီးတၢ်မၤဘၣ်လိာ်ဘၣ်စးအသးဒီးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအသီအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်ဘံၣ် တၢ်ဘၢအဂ့ၢ်အိၣ်ထီၣ်အဃိ, သိလ့ၣ်ကနုာ်လီၤဟးထီၣ် လၢကၠိကရၢၢ်အဂီၢ်, လိၣ်ဘၣ်ဝဲဒၣ် လံာ်က့တၢ်ပျဲအပနီၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်မၤအံၤ, ကမ့ၢ်တၢ်မၤအါထီၣ် အတၢ်မၤစရီတဖၣ်အဃိ, ယသံကွၢ်အီၤလၢ ယကဘၣ်မၤစၢၤအီၤဧါန့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးကမၤန့ၢ် လံာ်က့တၢ်ပျဲ အပနီၣ် လၢခီလ့ၣ်ကၠိအဝဲၤဒၢးန့ၣ် ယံာ်ဝဲဒၣ်ထဲ စှၤမံးနံးအဃိ, ကဲထီၣ်တၢ်ကမၢကမၣ်လၢအဂီၢ်, ဒီးလၢခံန့ၣ်, စံးဘျုးစံးဖှိၣ်ယၤန့ၣ်လီၤ.

ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်ဂ့ၢ်လၢ ယဖိဒိၣ်မုၣ် တသ့ၣ်ညါဝဲဒၣ်န့ၣ် ဒ်သိးယကမၤန့ၢ် လံာ်က့တၢ်ပျဲအဂီၢ်, ယမၤသကိးတၢ်ဒီးကၠိအဝဲၤဒၢးန့ၣ် ယံာ်ဝဲဒၣ်နံၤတဝာ်, လၢတၢ်ကွဲးဘှီဘၣ် အလံာ်ပတံ, ဒီးတၢ်လူၤဃုထၢပာ်ဖှိၣ် လံာ်အုၣ်သးလၢအလိၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, ယတဒုးသ့ၣ်ညါအီၤလၢာ်ဘၣ်, ဒီးယစံးဘၣ်အီၤထဲဒၣ် တၢ်ဂ့ၢ်ကီတအိၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ.

တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံန့ၣ် ပာ်လုၢ်ပာ်ပှ့ၤ တၢ်ဂ့ၢ်အဆံးတဖၣ်လီၤတံာ်လီၤဆဲးန့ၣ်လီၤ. ယမၤစၢၤ ယဖိဒိၣ်မုၣ် အတၢ်ဂ့ၢ်ဆံးလီၤတံာ်လီၤဆဲးဖိ လၢအတပာ်သူၣ်ပာ်သးဝဲတဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံန့ၣ်လီၤ. လံာ်စီဆှံ စံးဘၣ်ပှၤ ဖဲပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် အိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဝဲလၢ ပှၢ်မုၢ်ကနၢအကတီၢ်, ကစၢ်ယွၤ အတၢ်အဲၣ်န့ၣ် ဖျါဝဲဒၣ်လၢ…

တၢ်အိၣ်မူအခီပညီ လၢကစၢ်ခရံာ်အပူၤ

လၢအပူၤကွံာ်, တယံာ်ဒံးဘၣ် နံၣ်တဖၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် မဲးကဲၣ် လဲဒံၣ် (Michael Landy) တဂၤ, မၤဝဲဒၣ် စရီတဘ့ၣ်, ဒီးဂံၢ်ဒွးထီၣ် ကယဲၢ်အတၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်န့ၣ် အိၣ်ဝဲဒၣ် ၇,၂၂၇ ထံၣ်န့ၣ်လီၤ. ဝံၤန့ၣ်ဒီး, တၢ်မၤလၢခံတပတီၢ်, လၢအမၤဝဲန့ၣ် လီၤကမၢကမၣ်ဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. လၢဝ့ၢ်လိဒိၣ်, ပှၤဆါတၢ်ပှ့ၤတၢ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်, အလီၢ်အကျဲတတီၢ်န့ၣ် အဝဲတ့ဒုးအိၣ်ထီၣ် စဲးဖီကဟၣ် အတၢ်သူၣ်ထီၣ်တဖျၢၣ်, ဒီးမၤဟးဂီၤကွံာ် အတၢ်ဖိတၢ်လံၤခဲလၢာ်, လၢပှၤအါဒံအါဂၤအမဲာ်ညါန့ၣ်လီၤ. အဝဲမၤဟးဂီၤကွံာ် အဆ့ကူဆ့ကၤ, ပှၤတ့ခဲၣ်တၢ်ဂီၤတဖၣ်, တၢ်အဲၣ်အလံာ်လဲၢ်တဖၣ်, တကးဒ်ဘၣ်န့ၣ် အသိလ့ၣ်စ့ၢ်ကီး မၤဟးဂီၤကွံာ်ဝဲဒၣ် လၢစဲးဖီကဟၣ်တဖျၢၣ်အံၤအပူၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ဆါတၢ်ပှ့ၤအတၢ်သူၣ်ထီၣ်အကပၤ, ဖဲပှၤဆါတၢ်ပှ့ၤတၢ်ဖိတဖၣ် နုာ်လီၤဟးထီၣ်အကတီၢ်, ဒုးနဲၣ်ဝဲဒၣ် အတၢ်မၤ, ဒီးသံကွၢ်ဝဲဒၣ် "ပတၢ်ထူးတၢ်တီၤမ့ၢ်တအိၣ်လၢၤဘၣ်န့ၣ်ဒီး, ပကမ့ၢ်တၢ်မနုၤတမံၤလဲၣ်" န့ၣ်လီၤ.

မ့ၢ်လၢပဝဲအါဒံအါဂၤ, ပပှ့ၤန့ၢ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ် ဒ်သိးပပာ်ဖျါထီၣ် ပတၢ်မ့ၢ်တၢ်, (မ့) လၢခါဆူညါ ပကအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဘံၣ်ဘံၣ်ဘၢဘၢအဂီၢ်အဃိ, တၢ်သံကွၢ်အံၤ, မ့ၢ်တၢ်အကါဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူး အတၢ်ကတိၤဟ့ၣ်ဒိတထံၣ်ပာ်ဖျါထီၣ် ပှၤထူးပှၤတီၤတဂၤ, လၢအဟံးပာ်ဖှိၣ် အတၢ်ထူးတၢ်တီၤတဖၣ်, ဒီးအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤ…

တၢ်တမံၤဃီလၢ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူးအပူၤ

တၢ်ကိၢ်ခါဒီးတၢ်ခုၣ်ခါ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤတဖၣ် (Summer and Winter Olympic) အခါ, ဒ်ပှၤကွဲးတၢ်ကစီၣ် (young reporter) တဂၤအသိး, ယဘၣ်လဲၤဟံးန့ၢ်တၢ်ကစီၣ်န့ၣ်, ယတၢ်မံမီၣ်လၢ တၢ်ကွၢ်ကီတၢ်လိၣ်ကွဲသတြီၤတဖၣ်, ဒီးတၢ်ထံၣ်လိာ်သးဒီးပှၤလိာ်ကွဲတၢ်ဖိတဖၣ်န့ၣ် လၢပှဲၤထီၣ်ဝဲနီၢ်နီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲယနၢ်ဟူပှၤလိာ်ကွဲသတြီၤတၢ်ဖိတဖၣ်အိၣ်ဟဲလၢ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်န့ၣ် စံးကတိၤ ကျိာ်တၢ်ကတိၤ အကလုာ်ကလုာ်, ဒီးမၤလၤကပီၤအထံအကီၢ်န့ၣ် ယသူၣ်ခုသးခုယဲဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ.

လၢယသးစၢ်လံလံန့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤ ထုးန့ၢ်သူၣ်န့ၢ်သးယၤ, ဒီးကဲထီၣ် ယတၢ်သးစဲဖးဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ကိၢ်ခါ အိၣ်လဲပ့းအဆၢကတီၢ်, ယအၢၣ်လီၤယသးလၢ ယကပိာ် ကစၢ်ယွၤအခံန့ၣ်ဒီး, ယသးကလၢၢ်ဘၣ်ယဲ ဒ်ကစၢ်ယွၤ မၢယစူးကွံာ်ညိကွံာ် တၢ်သးစဲထီတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, လၢယသးကံၢ်ပူၤန့ၣ် ယအဲၣ်ထံကီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဖၢမုၢ်န့ၣ်လီၤ. အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤစ့ၢ်ကီး, ယကွၢ်ကီမုာ်ဘၣ်ယၤအဖၢမုၢ်ဘၣ်ဆၣ်, ဖဲပှၤအါဒံအါဂၤ, လၢလုၢ်လၢ်ဆဲးလၤလီၤဆီလိာ်အသး, ဒီးအကျိာ်တၢ်ကတိၤလီၤဆီလိာ်သးတဖၣ် ဟဲဘူၣ်သကိးဘါသကိးတၢ် လၢသရိာ်အကတီၢ်, (မ့) လၢတၢ်ဃ့ဘါထုကဖၣ်တၢ်, ဒီးဘူၣ်ထီၣ်ဘါထီၣ် စီၤပၤတဖၣ်အစီၤပၤအဂီၢ်, ဟဲပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသးအကတီၢ်, ယသူၣ်ဟူးသးဂဲၤဘၣ်ယဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢဟီၣ်ခိၣ်ချၢန့ၣ် ပလဲၤခီဖျိကလၢၢ်ဘၣ် မူခိၣ်ဘီမုၢ်အတၢ်ဃံတၢ်လၤ (လီၣ်ဖျါ ၇:၉) န့ၣ်လီၤ.…

တၢ်မၤသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤတၢ်လၢ ကစၢ်ယွၤအိၣ်ဒီးပှၤ

ဖဲပလဲၤဟးလိာ်ကွဲဆူ ကၠီးရှၢၣ် သ့ၣ်ပှၢ်ကရၢၢ် (Joshua Tree National Park)လၢကီၢ်စဲၣ် ခဲၣ်လံၣ်ဖိနံယါ အကတီၢ်, ပထံၣ်သ့ၣ်လီၤဆီတဖၣ် လၢအဒ့အလၣ်တဖၣ် အိၣ်ကစီၤထီၣ်အသးဆူ မူခိၣ်အသိးန့ၣ်ဒီး, ထုးန့ၢ်ပသူၣ်ပသးဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. ပှၤအါဒံအါဂၤ နာ်ဝဲဒၣ်လၢ ပှၤဟဲတုၤဆိ ဖဲတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအံၤဒီးအိၣ်ဆိးတဖၣ်, လၢတၢ်သ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ တၢ်ဂ့ၢ်လၢလံာ်စီဆှံအလီၢ်လံၤတကတြူၢ်, ဖဲ စီၤယိၤရှူ ယူာ်ထီၣ်အဘီဆူမူခိၣ် ဒ်အမ့ၢ်တၢ်ပနီၣ်လၢ ကစၢ်ယွၤ အတၢ်အိၣ်ဒီးအပှၤဂီၢ်မုၢ်, ဒီးအတၢ်မၤစၢၤအဂီၢ်, ကိးဝဲဒၣ် သ့ၣ်တဖၣ်အံၤလၢ ကၠီးရှၢၣ်သ့ၣ်ထူၣ် (Joshua Tree) န့ၣ်လီၤ.

ဖဲ ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် နုာ်လီၤအိၣ်ဆိးလၢ ကီၢ်ကနၤဧၣ်အကတီၢ်, လိၣ်ဘၣ် ကစၢ်ယွၤအတၢ်မၤစၢၤ လၢတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, မ့ၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်မၤတၢ်ဒဲးဘးအဃိ (ယိၤရှူ ၇:၁၁-၁၂), ပှၤဂဲဖိတဖၣ် မၤနၢၤဝဲဒၣ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ်န့ၣ်ဒီး, အဝဲသ့ၣ် ပျံၤဝဲဒၣ်လၢ ကဘၣ်လဲၤဒုးပှၤဂဲဖိတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, ကစၢ်ယွၤ ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါ စီၤယိၤရှူလၢ “ပျံၤတၢ်တဂ့ၤ, ဘၣ်ယိၣ်တၢ်တဂ့ၤ” (၈:၁) န့ၣ်လီၤ. ဒီးကစၢ်ယွၤ စံးဘၣ်…

ပှၤကွၢ်ထွဲသုးကျဲၤတၢ်တဖၣ်လၢ အကလုၢ်တီ

ဖဲလါမၢ်ရှး ၂၀၂၄ အပူၤန့ၣ်, ထံကီၢ်ပဒိၣ် ကဘီယူၤ ပၢဆှၢတၢ်ကရၢကရိ (Federal Aviation Administration) မၤဝဲ တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအတၢ်သမံသမိးအကတီၢ်, ကီၢ်အမဲရံကၤ ကဘီယူၤ အတၢ်ကရၢကရိဖးဒိၣ် (US aerospace corporation) န့ၣ် လီၤတုာ်လီၤကာ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်တဘၣ်လိာ်ဘၣ်စးတဖၣ် မၤအသးတဘျီဘၣ်တဘျီ, ဒီးဘၣ်ဖဲ ကဘီယူၤ လဲၤတၢ်အကတီၢ်တဘျီန့ၣ် ကလံၤအတယၢၢ်လၢ ကဘီယူၤအကိပူၤန့ၣ် စှၤလီၤဝဲ ဒီးကဘီယူၤ အတြဲၤဆံးဖိန့ၣ် ကၢ်ဖျိးကွံာ်ဝဲအဃိ, တၢ်သမံသမိးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအတၢ်မၤတဖၣ်ပိာ်ထွဲထီၣ်အခံန့ၣ်လီၤ. ခီပနံၣ် အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢ ကဘၣ်စံးကတိၤပာ်ဖျါတၢ်တဂၤ, ပာ်ဖျါဝဲဒၣ် ပှၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ် ကဘၣ်မၤပိာ်ထွဲအဂီၢ်, မ့ၢ်လၢတၢ်ကနၢ်ပၢၢ် တၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ်န့ၣ် ကီဝဲခဲဝဲ, ဒီးတၢ်ဆီတလဲတၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ် တကလုာ်ဘၣ်တကလုာ်, ဒီးတဘျီဝံၤတဘျီ, ဒီးတၢ်အစၢဟဲအိၣ်ထီၣ်ဝဲ, ဒ်တၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ်လၢ အဘၣ်တၢ်တူၢ်လိာ်တ့ၢ်လံအသိး, ပှၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ် လူၤပိာ်ထွဲလီၤတံၢ်လီၤဆဲး တသ့ဝဲဒၣ်ခဲလၢာ်အဃိ, တၢ်လီၤတုာ်လီၤကာ်တဖၣ်အံၤကဲထီၣ်အသးန့ၣ်လီၤ.

စီၤပီလူး စံးဘၣ်တဲဘၣ် ကရံၣ်သူးတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖိတဖၣ် ကြၢးထံၣ်အီၤ,ဃုာ်ဒီးခိၣ်နၢ်အဂုၤအဂၤတဖၣ် ဒ်အမ့ၢ်ပှၤအတီအလိၤတဖၣ်, ဒီးဘၣ်တၢ်ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤအဝဲသ့ၣ်တဖၣ် ဒ်ကစၢ်ခရံာ် အခ့အပှၤ, လၢအကလုၢ်တီ, ဒီးဘိးဘၣ်သ့ၣ်ညါ…

တၢ်အိၣ်မူသကဲာ်ပဝးနီၢ်နီၢ်

လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂီၢ်, တၢ်ထံၣ်သံကွၢ်အကတီၢ်, ပှၤသံကွၢ် ခဲရိၣ် (Carol) တဘျီဘၣ်တဘျီလၢ “ဘၣ်မနုၤအဃိ နဟးထီၣ်လၢ အပူၤကွံာ် နတၢ်ဖံးတၢ်မၤလဲၣ်” န့ၣ်လီၤ. ခဲရိၣ်ဒီးအပူၤကွံာ်အတၢ်မၤကစၢ်အဘၢၣ်စၢၤ, တၢ်ဂံာ်ဂူာ်လိာ်သးအိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ် ပှၤထံၣ်လိာ်သံကွၢ်တၢ်တဂၤအံၤ သ့ၣ်ညါဝဲအဃိ, အဲၣ်ဒိးသ့ၣ်ညါအါထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤ.

“တၢ်မၤအကျိၤအကျဲတဖၣ် လီၤဆီလိာ်အသး” န့ၣ် ခဲရိၣ် အၢၣ်လီၤတူၢ်လိာ်ဝဲ ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်တကြၢးစံးကတိၤအၢသီ အတၢ်မၤကစၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မ့ၢ်လၢအဝဲနာ်ဝဲဒၣ်အဃိ, အတၢ်ထံၣ် ဘၣ်ဃးဒီးအပူၤကွံာ်အတၢ်မၤကစၢ်တဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခဲရိၣ် တအဲၣ်ဒိး တဲဖျါထီၣ်ဝဲဘၣ်. ဖဲ ခဲရိၣ် ဒိးန့ၢ်ဝဲ တၢ်ဖံးတၢ်မၤဝံၤအလီၢ်ခံ, ပှၤကိးတၢ်မၤတဖၣ်ဘၣ်သူၣ်ဘၣ်သး ခဲရိၣ် အတၢ်စံးဆၢအဂ့ၢ်န့ၣ် အတၢ်မၤကစၢ်အသီ စံးဘၣ်အီၤလၢ “ပပာ်ဒိၣ်ပာ်လုၢ်ပာ်ပှ့ၤ နတၢ်အိၣ်မူသကဲာ်ပဝးန့ၣ်လီၤ. နတၢ်မၤကစၢ်အဂ့ၢ်, ဒီးလၢခံ ပဂ့ၢ်သ့ၣ်သ့ၣ်န့ၣ် ပတအဲၣ်ဒိးလၢ နကစံးကတိၤအၢသီအီၤဘၣ်” န့ၣ်လီၤ.

ဒ်အမ့ၢ်, ပှၤစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤသီ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး သီသီတဂၤအသိး, ကအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဝဲဒၣ်နီၢ်နီၢ် “လၢတၢ်ယူးယီၣ်ပာ်ကဲယွၤ,” ဒီးလၢကျိၤကျဲ “အဂ့ၤအဘၣ်” အဂီၢ်, ခဲရိၣ် ဆိကမိၣ်ဝဲထီဘိန့ၣ်လီၤ. တၢ်စံးဆၢန့ၣ် ကမ့ၢ်တၢ်ယိယိဖိ,…

ကစၢ်ယွၤ အတၢ်ထံၣ်

ဟၢးစၢၣ် ထ့လၢၣ် (Hudson Taylor) တဂၤ ဘၣ်ကိၢ်ဘၣ်ဂီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးကဟ့ၣ်ခီဟ့ၣ်နီၤ ခရံာ်အတၢ်သးခုကစီၣ် လၢတရူးကီၢ်အဂီၢ်, အဝဲဟးထီၣ်လၢ ကီၢ်အဲကလံးန့ၣ်ဒီး, တၢ်တၤတဖၣ် အိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ်, အတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ် လဲၤအသးဂ့ၤဂ့ၤဘၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ ၁၈၆၅ နံၣ်န့ၣ် အဝဲဆိကမိၣ်ဝဲဒၣ်လၢ ကဆှၢအါထီၣ် ပှၤမၤကစၢ်ယွၤ အတၢ်မၤတဖၣ်ဆူ တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲ အိၣ်ပှဲၤဝဲဒီးတၢ်လီၤဘၣ်ယိာ်တဖၣ်, ဒီးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတအိၣ်ဘၣ်အဃိ, အသးကလၢၢ်ဘၣ်ဝဲ "တၢ်သးသဘံၣ်ဘုၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်ကလဲာ်" န့ၣ်လီၤ. အဝဲဂုာ်ကျဲးစၢးဂဲၤလိာ်ဝဲ ဒီးကစၢ်ယွၤ, ခီဖျိလၢတၢ်ထုကဖၣ်ဝံၤ, ကွဲးပာ်ဖျါဝဲဒၣ်လၢ, "ကစၢ်ယွၤ မၤနၢၤတ့ၢ် ယတၢ်စူၢ်တၢ်နာ် လၢအလီၤတုာ်လီၤကာ်, ဒီးယသ့ၣ်ညါတူၢ်လိာ်ယဲလၢ မူဒါတဖၣ်, ဒီးတၢ်လၢပိာ်ထွဲထီၣ်အခံတဖၣ်န့ၣ် ဘၣ်ဃးဒီးကစၢ်ယွၤအဃိ, ယဟ့ၣ်လီၤယသးလၢကစၢ်ယွၤန့ၣ်လီၤ."

စီၤမိၤၡ ဒိးန့ၢ်ဝဲ ကစၢ်ယွၤအတၢ်ကိး, ဒီးကကဲထီၣ် တၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤလၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ စီၤမိၤရှ့ နဲၣ်ဆှၢဒုးဟးထီၣ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် လၢကီၢ်အဲၤကူပတူးန့ၣ်ဒီး, ကစၢ်ယွၤ ကတိၤတၢ်ဒီး စီၤမိၤရှ့, ဒီးစံးဝဲဒၣ် "စံးဘၣ်ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိ ဒ်သိးအကဃၣ်အသး, ဒီးသူၣ်အဒဲလၢ ပံၤဟဃံရိးအမဲာ်ညါ, လၢမံးကဒိးလးဒီးပီၣ်လဲၣ်အဘၢၣ်စၢၤ,…

လဲၤဆူညါလၢတၢ်နာ်

ဒ်သိးကကဲထီၣ် ပီၣ်ရီ လၢကီၢ်စဲၣ် ခဲလဖိနံယၤ (California) အဂီၢ်, မဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ် (Maxcy Filer) တဂၤ, ကဘၣ်နုာ်လီၤဒိးစဲး, ဒီးဖျိထီၣ် ကီၢ်စဲၣ်ပဒိၣ် အတၢ်ဒိးစဲးအကီအခဲ ၃ သီန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ, တုၤလၢအဖျိထီၣ်ဝဲတစုန့ၣ် အဝဲနုာ်လီၤစံးဆၢတၢ်ဒိးစဲးန့ၣ် တမ့ၢ်ထဲတဘျီ, ခံဘျီဧိၤဘၣ်. အဝဲဘၣ်နုာ်လီၤတၢ်ဒိးစဲး ၄၈ ဘျီန့ၣ်လီၤ. အတၢ်ပညိၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် ကမၤစၢၤပှၤလၢ အတဒိးန့ၢ်ခွဲးယာ်တဖၣ်, ပှၤအိၣ်ဆိးလၢဝ့ၢ် ကိၣ်(ပ)တၣ် (Compton), လၢအအဲၣ်ဘၣ်ဝဲအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. အတၢ်ကျဲးစၢးနုာ်လီၤတၢ်ဒိးစဲး အခီၣ်ထံးကတၢၢ်တဘျီ, ဒီးလၢခံအကတၢၢ်တဘျီအဘၢၣ်စၢၤ, ၂၅ နံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် အဝဲသ့ၣ်နီၢ်ဒီမိၤဝၤခံဂၤ လုၢ်ဒိၣ်ထီၣ် အဖိနွံဂၤ, ဒီးအဖိတဖၣ်ခဲလၢာ်မၤလိဖျိထီၣ် ခီလ့ၣ်ကၠိန့ၣ်လီၤ. လၢအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂီၢ်, ကဘၣ်မၤဝဲတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤအကတီၢ်, စံၣ်ညီၣ်ကွီၢ်န့ၣ် စံးဝဲဒၣ်, "လၢမဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ်အဂီၢ်, ယအဲၣ်ဒိး စံးကတိၤပာ်ဖျါထီၣ်ယဲ တၢ်ကတိၤသၢထံၣ်, လၢအမ့ၢ် တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ, တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ, တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ" န့ၣ်လီၤ.

မဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ်…

မဲာ်ထံမဲာ်နိ, ဒီးတၢ်မုၢ်လၢ်

ထီလၣ်အမုၢ်နံၤ မ့ၢ်တၢ်မၤလၢကပီၤ ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူး အတၢ်မၤနၢၤ, ဒီးဟဲနုာ်ဝဲဒၣ်ဆူ ဝ့ၢ် ယရူၡလ့ၣ် အဂ့ၢ်ဘၣ်ဆၣ်, မ့မ့ၢ် မ့ၤရံၣ် အဲး(ဒ)ဒွါၣ် (Mary Edwar) အဂီၢ်န့ၣ်, ကဲထီၣ်ဝဲဒၣ် တၢ်သူၣ်ဘၣ်ဒိသးဘၣ်ဒိအဒိၣ်အယိာ်အကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဝံၤ, မ့ၤရံၣ်ဒီးအဝၤ ကၤရံ(မ) (Kareem), ဖီၣ်လိာ်သးစု, ဒီးဟးထီၣ်လၢတၢ်ဘါသရိၣ်အကတီၢ်, မ့ၣ်ပိၢ်တဖျၢၣ်ပိၢ်ဖးန့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢမ့ၣ်ပိၢ် အတၢ်ပိၢ်ဖး အဃိ, အဝၤန့ၣ်သံဝဲဒၣ်, အနီၣ်ကစၢ်ဒၣ်ဝဲဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး, ဒီးအဖိလၢအဒၢလီၢ်ပူၤ စ့ၢ်ကီး, လီၤတဲာ်ဟးဂီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဖဲ မ့ၤရံၣ် အိၣ်မုာ်ထီၣ်က့ၤဝဲဒၣ်န့ၣ်ဒီး, အသူၣ်အုးသးအုးဝဲဒၣ် လၢအဝၤဒီးအဖိအဂီၢ်, ဒီးတကတီၢ်ဃီန့ၣ် အသူၣ်ဒိၣ်အသးဖျိးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်ဖးဝဲဒၣ်လံာ်စီဆှံန့ၣ် မၤလီၤကဆှၣ် "ကစၢၢ်မ့ၣ်အူလၢအသးကံၢ်ပူၤ" န့ၣ်လီၤ. လီၤဆီဒၣ်တၢ်, ဖဲအဝဲကျဲးစၢးဃုနၢ်ပၢၢ်ဝဲ ဘၣ်မနုၤအဃိ ကစၢ်ယွၤပျဲတၢ်မၤသံ ဒ်သိးအံၤလဲၣ်န့ၣ်ဒီး, ယၡါ ၅၅:၉ ပာ်ဖျါဝဲလၢ "အဂ့ၢ်ဒ်အံၤ, ဒ်မူခိၣ်ထီန့ၢ်ဟီၣ်ခိၣ်အသိး, ယကျဲထီန့ၢ်သုကျဲ, ဒီးယတၢ်ဆိကမိၣ်ထီန့ၢ် သုတၢ်ဆိကမိၣ်ဒ်န့ၣ်သိးလီၤ" အဃိ, ကဲထီၣ်တၢ်မၤစၢၤလၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ မ့ၤရံၣ်…

ဃ့ထုကဖၣ်လၢယွၤအတၢ်အၢၣ်လီၤတဖၣ်အဂီၢ်

ဖဲယနုာ်လီၤဘှီထံပီၤအကျိၤ, ဒီးယခိၣ်အိၣ်ကတာ်အသးလၢ တၢ်သ့စုအလီၢ်အဖီလာ် အကတီၢ်န့ၣ်, ယစံးဘၣ်တဲဘၣ်ယဖိမုၣ်လၢ နတဘၣ်လဲၤဆူထံကမါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ယဖိမုၣ် မၤသ့ၣ်နီၣ်က့ၤယၤလၢ "ပါပၢ်ဧၢ, နအၢၣ်လီၤတ့ၢ်ယၤလၢ ယမၤဟံၣ်အတၢ်မၤတဖၣ် မ့ၢ်ဝံၤန့ၣ်ဒီး, ယလဲၤသ့တမ့ၢ်ဘၣ်ဧါ" န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢယဘှီက့ၤတၢ်သ့စုအလီၢ် ထံပိၤအကျိၤ, ဒီးယတၢ်မၤအါအဃိ, ယသးပ့ၤနီၣ်ယတၢ်ကတိၤန့ၣ်လီၤ. ယတၢ်ဂ့ၢ်ကီတမံၤအံၤ မၤသးပ့ၤနီၣ် ယတၢ်အၢၣ်လီၤန့ၣ်လီၤ.

ဒ်ယဖိမုၣ် မၤသ့ၣ်နီၣ်ယၤအသိး, ပှၤကွဲးထါစံးထီၣ်ပတြၢၤတဂၤ မၤသ့ၣ်နီၣ် ကစၢ်ယွၤ, တၢ်လၢယွၤအၢၣ်လီၤတ့ၢ်တဖၣ်, ဒီးကွဲးပာ်ဖျါဝဲ "မ့ၢ်နဒုးမုၢ်လၢ်ယၤလၢတၢ်ဒီးသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤနကလုၢ်ကထါလၢ နခ့နပှၤအဂီၢ်တက့ၢ်" (၁၁၉:၄၉) န့ၣ်လီၤ. ပပၢ်ယွၤ အိၣ်လၢမူခိၣ်တဂၤန့ၣ် တမ့ၢ်ပှၤလၢအသးဒံဝ့ၤဒံဝီၤ, ဒီးတမ့ၢ်ပှၤလၢသးပ့ၤနီၣ်တၢ်သ့တဂၤအဃိ, ပကဘၣ်စံးဘျုးယွၤန့ၣ်လီၤ. ပဟဲဆူ ကစၢ်ယွၤအအိၣ် သ့ဝဲဒၣ်န့ၣ် တမ့ၢ်ထဲလၢ ပဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်, ပဘၣ်ကီဘၣ်ခဲ, ဒီးပသးဟးဂီၤအကတီၢ်န့ၣ်ဘၣ်. မ့မ့ၢ် ပဟဲဆူ ယွၤအအိၣ်သ့ဝဲဒၣ် လၢတၢ်နာ်န့ၢ်လီၤသးအပူၤန့ၣ် တၢ်သ့ၣ်ညါယွၤ, ဒ်အမ့ၢ်ပၢ်လၢအဂ့ၤတဂၤအသိး, "အအံၤမ့ၢ်တၢ်လၢအမၤမုာ်ထီၣ်က့ၤယၤ လၢယဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်အဖၢမုၢ်န့ၣ်, လၢနကလုၢ်နကထါ မၤမူထီၣ်က့ၤလံယၤ" (:၅၀) န့ၣ်လီၤ.

ပကမၤသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ အတၢ်အၢၣ်လီၤတဖၣ်အဂီၢ်, ကစၢ်ယွၤ ကွဲမုာ်ပှၤ,…

ကစၢ်ယွၤ ကွၢ်ထွဲတၢ်ဂ့ၢ်အဆံး လီၤတံၢ်လီၤဆဲး

ယဖိဒိၣ်မုၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ပှၤထီၣ် ခီလ့ၣ်ကၠိ သီသီဖိတဂၤ, ဒီးအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအါလၢ ကၠိအတၢ်မၤ, ဒီးတၢ်မၤဘၣ်လိာ်ဘၣ်စးအသးဒီးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအသီအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်ဘံၣ် တၢ်ဘၢအဂ့ၢ်အိၣ်ထီၣ်အဃိ, သိလ့ၣ်ကနုာ်လီၤဟးထီၣ် လၢကၠိကရၢၢ်အဂီၢ်, လိၣ်ဘၣ်ဝဲဒၣ် လံာ်က့တၢ်ပျဲအပနီၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်မၤအံၤ, ကမ့ၢ်တၢ်မၤအါထီၣ် အတၢ်မၤစရီတဖၣ်အဃိ, ယသံကွၢ်အီၤလၢ ယကဘၣ်မၤစၢၤအီၤဧါန့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးကမၤန့ၢ် လံာ်က့တၢ်ပျဲ အပနီၣ် လၢခီလ့ၣ်ကၠိအဝဲၤဒၢးန့ၣ် ယံာ်ဝဲဒၣ်ထဲ စှၤမံးနံးအဃိ, ကဲထီၣ်တၢ်ကမၢကမၣ်လၢအဂီၢ်, ဒီးလၢခံန့ၣ်, စံးဘျုးစံးဖှိၣ်ယၤန့ၣ်လီၤ.

ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်ဂ့ၢ်လၢ ယဖိဒိၣ်မုၣ် တသ့ၣ်ညါဝဲဒၣ်န့ၣ် ဒ်သိးယကမၤန့ၢ် လံာ်က့တၢ်ပျဲအဂီၢ်, ယမၤသကိးတၢ်ဒီးကၠိအဝဲၤဒၢးန့ၣ် ယံာ်ဝဲဒၣ်နံၤတဝာ်, လၢတၢ်ကွဲးဘှီဘၣ် အလံာ်ပတံ, ဒီးတၢ်လူၤဃုထၢပာ်ဖှိၣ် လံာ်အုၣ်သးလၢအလိၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, ယတဒုးသ့ၣ်ညါအီၤလၢာ်ဘၣ်, ဒီးယစံးဘၣ်အီၤထဲဒၣ် တၢ်ဂ့ၢ်ကီတအိၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ.

တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံန့ၣ် ပာ်လုၢ်ပာ်ပှ့ၤ တၢ်ဂ့ၢ်အဆံးတဖၣ်လီၤတံာ်လီၤဆဲးန့ၣ်လီၤ. ယမၤစၢၤ ယဖိဒိၣ်မုၣ် အတၢ်ဂ့ၢ်ဆံးလီၤတံာ်လီၤဆဲးဖိ လၢအတပာ်သူၣ်ပာ်သးဝဲတဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံန့ၣ်လီၤ. လံာ်စီဆှံ စံးဘၣ်ပှၤ ဖဲပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် အိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဝဲလၢ ပှၢ်မုၢ်ကနၢအကတီၢ်, ကစၢ်ယွၤ အတၢ်အဲၣ်န့ၣ် ဖျါဝဲဒၣ်လၢ…

တၢ်အိၣ်မူအခီပညီ လၢကစၢ်ခရံာ်အပူၤ

လၢအပူၤကွံာ်, တယံာ်ဒံးဘၣ် နံၣ်တဖၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် မဲးကဲၣ် လဲဒံၣ် (Michael Landy) တဂၤ, မၤဝဲဒၣ် စရီတဘ့ၣ်, ဒီးဂံၢ်ဒွးထီၣ် ကယဲၢ်အတၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်န့ၣ် အိၣ်ဝဲဒၣ် ၇,၂၂၇ ထံၣ်န့ၣ်လီၤ. ဝံၤန့ၣ်ဒီး, တၢ်မၤလၢခံတပတီၢ်, လၢအမၤဝဲန့ၣ် လီၤကမၢကမၣ်ဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. လၢဝ့ၢ်လိဒိၣ်, ပှၤဆါတၢ်ပှ့ၤတၢ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်, အလီၢ်အကျဲတတီၢ်န့ၣ် အဝဲတ့ဒုးအိၣ်ထီၣ် စဲးဖီကဟၣ် အတၢ်သူၣ်ထီၣ်တဖျၢၣ်, ဒီးမၤဟးဂီၤကွံာ် အတၢ်ဖိတၢ်လံၤခဲလၢာ်, လၢပှၤအါဒံအါဂၤအမဲာ်ညါန့ၣ်လီၤ. အဝဲမၤဟးဂီၤကွံာ် အဆ့ကူဆ့ကၤ, ပှၤတ့ခဲၣ်တၢ်ဂီၤတဖၣ်, တၢ်အဲၣ်အလံာ်လဲၢ်တဖၣ်, တကးဒ်ဘၣ်န့ၣ် အသိလ့ၣ်စ့ၢ်ကီး မၤဟးဂီၤကွံာ်ဝဲဒၣ် လၢစဲးဖီကဟၣ်တဖျၢၣ်အံၤအပူၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ဆါတၢ်ပှ့ၤအတၢ်သူၣ်ထီၣ်အကပၤ, ဖဲပှၤဆါတၢ်ပှ့ၤတၢ်ဖိတဖၣ် နုာ်လီၤဟးထီၣ်အကတီၢ်, ဒုးနဲၣ်ဝဲဒၣ် အတၢ်မၤ, ဒီးသံကွၢ်ဝဲဒၣ် "ပတၢ်ထူးတၢ်တီၤမ့ၢ်တအိၣ်လၢၤဘၣ်န့ၣ်ဒီး, ပကမ့ၢ်တၢ်မနုၤတမံၤလဲၣ်" န့ၣ်လီၤ.

မ့ၢ်လၢပဝဲအါဒံအါဂၤ, ပပှ့ၤန့ၢ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ် ဒ်သိးပပာ်ဖျါထီၣ် ပတၢ်မ့ၢ်တၢ်, (မ့) လၢခါဆူညါ ပကအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဘံၣ်ဘံၣ်ဘၢဘၢအဂီၢ်အဃိ, တၢ်သံကွၢ်အံၤ, မ့ၢ်တၢ်အကါဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူး အတၢ်ကတိၤဟ့ၣ်ဒိတထံၣ်ပာ်ဖျါထီၣ် ပှၤထူးပှၤတီၤတဂၤ, လၢအဟံးပာ်ဖှိၣ် အတၢ်ထူးတၢ်တီၤတဖၣ်, ဒီးအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤ…

တၢ်တမံၤဃီလၢ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူးအပူၤ

တၢ်ကိၢ်ခါဒီးတၢ်ခုၣ်ခါ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤတဖၣ် (Summer and Winter Olympic) အခါ, ဒ်ပှၤကွဲးတၢ်ကစီၣ် (young reporter) တဂၤအသိး, ယဘၣ်လဲၤဟံးန့ၢ်တၢ်ကစီၣ်န့ၣ်, ယတၢ်မံမီၣ်လၢ တၢ်ကွၢ်ကီတၢ်လိၣ်ကွဲသတြီၤတဖၣ်, ဒီးတၢ်ထံၣ်လိာ်သးဒီးပှၤလိာ်ကွဲတၢ်ဖိတဖၣ်န့ၣ် လၢပှဲၤထီၣ်ဝဲနီၢ်နီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲယနၢ်ဟူပှၤလိာ်ကွဲသတြီၤတၢ်ဖိတဖၣ်အိၣ်ဟဲလၢ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်န့ၣ် စံးကတိၤ ကျိာ်တၢ်ကတိၤ အကလုာ်ကလုာ်, ဒီးမၤလၤကပီၤအထံအကီၢ်န့ၣ် ယသူၣ်ခုသးခုယဲဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ.

လၢယသးစၢ်လံလံန့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤ ထုးန့ၢ်သူၣ်န့ၢ်သးယၤ, ဒီးကဲထီၣ် ယတၢ်သးစဲဖးဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ကိၢ်ခါ အိၣ်လဲပ့းအဆၢကတီၢ်, ယအၢၣ်လီၤယသးလၢ ယကပိာ် ကစၢ်ယွၤအခံန့ၣ်ဒီး, ယသးကလၢၢ်ဘၣ်ယဲ ဒ်ကစၢ်ယွၤ မၢယစူးကွံာ်ညိကွံာ် တၢ်သးစဲထီတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, လၢယသးကံၢ်ပူၤန့ၣ် ယအဲၣ်ထံကီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဖၢမုၢ်န့ၣ်လီၤ. အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤစ့ၢ်ကီး, ယကွၢ်ကီမုာ်ဘၣ်ယၤအဖၢမုၢ်ဘၣ်ဆၣ်, ဖဲပှၤအါဒံအါဂၤ, လၢလုၢ်လၢ်ဆဲးလၤလီၤဆီလိာ်အသး, ဒီးအကျိာ်တၢ်ကတိၤလီၤဆီလိာ်သးတဖၣ် ဟဲဘူၣ်သကိးဘါသကိးတၢ် လၢသရိာ်အကတီၢ်, (မ့) လၢတၢ်ဃ့ဘါထုကဖၣ်တၢ်, ဒီးဘူၣ်ထီၣ်ဘါထီၣ် စီၤပၤတဖၣ်အစီၤပၤအဂီၢ်, ဟဲပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသးအကတီၢ်, ယသူၣ်ဟူးသးဂဲၤဘၣ်ယဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢဟီၣ်ခိၣ်ချၢန့ၣ် ပလဲၤခီဖျိကလၢၢ်ဘၣ် မူခိၣ်ဘီမုၢ်အတၢ်ဃံတၢ်လၤ (လီၣ်ဖျါ ၇:၉) န့ၣ်လီၤ.…

တၢ်မၤသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤတၢ်လၢ ကစၢ်ယွၤအိၣ်ဒီးပှၤ

ဖဲပလဲၤဟးလိာ်ကွဲဆူ ကၠီးရှၢၣ် သ့ၣ်ပှၢ်ကရၢၢ် (Joshua Tree National Park)လၢကီၢ်စဲၣ် ခဲၣ်လံၣ်ဖိနံယါ အကတီၢ်, ပထံၣ်သ့ၣ်လီၤဆီတဖၣ် လၢအဒ့အလၣ်တဖၣ် အိၣ်ကစီၤထီၣ်အသးဆူ မူခိၣ်အသိးန့ၣ်ဒီး, ထုးန့ၢ်ပသူၣ်ပသးဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. ပှၤအါဒံအါဂၤ နာ်ဝဲဒၣ်လၢ ပှၤဟဲတုၤဆိ ဖဲတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအံၤဒီးအိၣ်ဆိးတဖၣ်, လၢတၢ်သ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ တၢ်ဂ့ၢ်လၢလံာ်စီဆှံအလီၢ်လံၤတကတြူၢ်, ဖဲ စီၤယိၤရှူ ယူာ်ထီၣ်အဘီဆူမူခိၣ် ဒ်အမ့ၢ်တၢ်ပနီၣ်လၢ ကစၢ်ယွၤ အတၢ်အိၣ်ဒီးအပှၤဂီၢ်မုၢ်, ဒီးအတၢ်မၤစၢၤအဂီၢ်, ကိးဝဲဒၣ် သ့ၣ်တဖၣ်အံၤလၢ ကၠီးရှၢၣ်သ့ၣ်ထူၣ် (Joshua Tree) န့ၣ်လီၤ.

ဖဲ ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် နုာ်လီၤအိၣ်ဆိးလၢ ကီၢ်ကနၤဧၣ်အကတီၢ်, လိၣ်ဘၣ် ကစၢ်ယွၤအတၢ်မၤစၢၤ လၢတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, မ့ၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်မၤတၢ်ဒဲးဘးအဃိ (ယိၤရှူ ၇:၁၁-၁၂), ပှၤဂဲဖိတဖၣ် မၤနၢၤဝဲဒၣ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ်န့ၣ်ဒီး, အဝဲသ့ၣ် ပျံၤဝဲဒၣ်လၢ ကဘၣ်လဲၤဒုးပှၤဂဲဖိတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, ကစၢ်ယွၤ ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါ စီၤယိၤရှူလၢ “ပျံၤတၢ်တဂ့ၤ, ဘၣ်ယိၣ်တၢ်တဂ့ၤ” (၈:၁) န့ၣ်လီၤ. ဒီးကစၢ်ယွၤ စံးဘၣ်…

ပှၤကွၢ်ထွဲသုးကျဲၤတၢ်တဖၣ်လၢ အကလုၢ်တီ

ဖဲလါမၢ်ရှး ၂၀၂၄ အပူၤန့ၣ်, ထံကီၢ်ပဒိၣ် ကဘီယူၤ ပၢဆှၢတၢ်ကရၢကရိ (Federal Aviation Administration) မၤဝဲ တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအတၢ်သမံသမိးအကတီၢ်, ကီၢ်အမဲရံကၤ ကဘီယူၤ အတၢ်ကရၢကရိဖးဒိၣ် (US aerospace corporation) န့ၣ် လီၤတုာ်လီၤကာ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်တဘၣ်လိာ်ဘၣ်စးတဖၣ် မၤအသးတဘျီဘၣ်တဘျီ, ဒီးဘၣ်ဖဲ ကဘီယူၤ လဲၤတၢ်အကတီၢ်တဘျီန့ၣ် ကလံၤအတယၢၢ်လၢ ကဘီယူၤအကိပူၤန့ၣ် စှၤလီၤဝဲ ဒီးကဘီယူၤ အတြဲၤဆံးဖိန့ၣ် ကၢ်ဖျိးကွံာ်ဝဲအဃိ, တၢ်သမံသမိးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအတၢ်မၤတဖၣ်ပိာ်ထွဲထီၣ်အခံန့ၣ်လီၤ. ခီပနံၣ် အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢ ကဘၣ်စံးကတိၤပာ်ဖျါတၢ်တဂၤ, ပာ်ဖျါဝဲဒၣ် ပှၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ် ကဘၣ်မၤပိာ်ထွဲအဂီၢ်, မ့ၢ်လၢတၢ်ကနၢ်ပၢၢ် တၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ်န့ၣ် ကီဝဲခဲဝဲ, ဒီးတၢ်ဆီတလဲတၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ် တကလုာ်ဘၣ်တကလုာ်, ဒီးတဘျီဝံၤတဘျီ, ဒီးတၢ်အစၢဟဲအိၣ်ထီၣ်ဝဲ, ဒ်တၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ်လၢ အဘၣ်တၢ်တူၢ်လိာ်တ့ၢ်လံအသိး, ပှၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ် လူၤပိာ်ထွဲလီၤတံၢ်လီၤဆဲး တသ့ဝဲဒၣ်ခဲလၢာ်အဃိ, တၢ်လီၤတုာ်လီၤကာ်တဖၣ်အံၤကဲထီၣ်အသးန့ၣ်လီၤ.

စီၤပီလူး စံးဘၣ်တဲဘၣ် ကရံၣ်သူးတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖိတဖၣ် ကြၢးထံၣ်အီၤ,ဃုာ်ဒီးခိၣ်နၢ်အဂုၤအဂၤတဖၣ် ဒ်အမ့ၢ်ပှၤအတီအလိၤတဖၣ်, ဒီးဘၣ်တၢ်ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤအဝဲသ့ၣ်တဖၣ် ဒ်ကစၢ်ခရံာ် အခ့အပှၤ, လၢအကလုၢ်တီ, ဒီးဘိးဘၣ်သ့ၣ်ညါ…

တၢ်အိၣ်မူသကဲာ်ပဝးနီၢ်နီၢ်

လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂီၢ်, တၢ်ထံၣ်သံကွၢ်အကတီၢ်, ပှၤသံကွၢ် ခဲရိၣ် (Carol) တဘျီဘၣ်တဘျီလၢ “ဘၣ်မနုၤအဃိ နဟးထီၣ်လၢ အပူၤကွံာ် နတၢ်ဖံးတၢ်မၤလဲၣ်” န့ၣ်လီၤ. ခဲရိၣ်ဒီးအပူၤကွံာ်အတၢ်မၤကစၢ်အဘၢၣ်စၢၤ, တၢ်ဂံာ်ဂူာ်လိာ်သးအိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ် ပှၤထံၣ်လိာ်သံကွၢ်တၢ်တဂၤအံၤ သ့ၣ်ညါဝဲအဃိ, အဲၣ်ဒိးသ့ၣ်ညါအါထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤ.

“တၢ်မၤအကျိၤအကျဲတဖၣ် လီၤဆီလိာ်အသး” န့ၣ် ခဲရိၣ် အၢၣ်လီၤတူၢ်လိာ်ဝဲ ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်တကြၢးစံးကတိၤအၢသီ အတၢ်မၤကစၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မ့ၢ်လၢအဝဲနာ်ဝဲဒၣ်အဃိ, အတၢ်ထံၣ် ဘၣ်ဃးဒီးအပူၤကွံာ်အတၢ်မၤကစၢ်တဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခဲရိၣ် တအဲၣ်ဒိး တဲဖျါထီၣ်ဝဲဘၣ်. ဖဲ ခဲရိၣ် ဒိးန့ၢ်ဝဲ တၢ်ဖံးတၢ်မၤဝံၤအလီၢ်ခံ, ပှၤကိးတၢ်မၤတဖၣ်ဘၣ်သူၣ်ဘၣ်သး ခဲရိၣ် အတၢ်စံးဆၢအဂ့ၢ်န့ၣ် အတၢ်မၤကစၢ်အသီ စံးဘၣ်အီၤလၢ “ပပာ်ဒိၣ်ပာ်လုၢ်ပာ်ပှ့ၤ နတၢ်အိၣ်မူသကဲာ်ပဝးန့ၣ်လီၤ. နတၢ်မၤကစၢ်အဂ့ၢ်, ဒီးလၢခံ ပဂ့ၢ်သ့ၣ်သ့ၣ်န့ၣ် ပတအဲၣ်ဒိးလၢ နကစံးကတိၤအၢသီအီၤဘၣ်” န့ၣ်လီၤ.

ဒ်အမ့ၢ်, ပှၤစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤသီ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး သီသီတဂၤအသိး, ကအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဝဲဒၣ်နီၢ်နီၢ် “လၢတၢ်ယူးယီၣ်ပာ်ကဲယွၤ,” ဒီးလၢကျိၤကျဲ “အဂ့ၤအဘၣ်” အဂီၢ်, ခဲရိၣ် ဆိကမိၣ်ဝဲထီဘိန့ၣ်လီၤ. တၢ်စံးဆၢန့ၣ် ကမ့ၢ်တၢ်ယိယိဖိ,…

ကစၢ်ယွၤ အတၢ်ထံၣ်

ဟၢးစၢၣ် ထ့လၢၣ် (Hudson Taylor) တဂၤ ဘၣ်ကိၢ်ဘၣ်ဂီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးကဟ့ၣ်ခီဟ့ၣ်နီၤ ခရံာ်အတၢ်သးခုကစီၣ် လၢတရူးကီၢ်အဂီၢ်, အဝဲဟးထီၣ်လၢ ကီၢ်အဲကလံးန့ၣ်ဒီး, တၢ်တၤတဖၣ် အိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ်, အတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ် လဲၤအသးဂ့ၤဂ့ၤဘၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ ၁၈၆၅ နံၣ်န့ၣ် အဝဲဆိကမိၣ်ဝဲဒၣ်လၢ ကဆှၢအါထီၣ် ပှၤမၤကစၢ်ယွၤ အတၢ်မၤတဖၣ်ဆူ တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲ အိၣ်ပှဲၤဝဲဒီးတၢ်လီၤဘၣ်ယိာ်တဖၣ်, ဒီးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတအိၣ်ဘၣ်အဃိ, အသးကလၢၢ်ဘၣ်ဝဲ "တၢ်သးသဘံၣ်ဘုၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်ကလဲာ်" န့ၣ်လီၤ. အဝဲဂုာ်ကျဲးစၢးဂဲၤလိာ်ဝဲ ဒီးကစၢ်ယွၤ, ခီဖျိလၢတၢ်ထုကဖၣ်ဝံၤ, ကွဲးပာ်ဖျါဝဲဒၣ်လၢ, "ကစၢ်ယွၤ မၤနၢၤတ့ၢ် ယတၢ်စူၢ်တၢ်နာ် လၢအလီၤတုာ်လီၤကာ်, ဒီးယသ့ၣ်ညါတူၢ်လိာ်ယဲလၢ မူဒါတဖၣ်, ဒီးတၢ်လၢပိာ်ထွဲထီၣ်အခံတဖၣ်န့ၣ် ဘၣ်ဃးဒီးကစၢ်ယွၤအဃိ, ယဟ့ၣ်လီၤယသးလၢကစၢ်ယွၤန့ၣ်လီၤ."

စီၤမိၤၡ ဒိးန့ၢ်ဝဲ ကစၢ်ယွၤအတၢ်ကိး, ဒီးကကဲထီၣ် တၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤလၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ စီၤမိၤရှ့ နဲၣ်ဆှၢဒုးဟးထီၣ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် လၢကီၢ်အဲၤကူပတူးန့ၣ်ဒီး, ကစၢ်ယွၤ ကတိၤတၢ်ဒီး စီၤမိၤရှ့, ဒီးစံးဝဲဒၣ် "စံးဘၣ်ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိ ဒ်သိးအကဃၣ်အသး, ဒီးသူၣ်အဒဲလၢ ပံၤဟဃံရိးအမဲာ်ညါ, လၢမံးကဒိးလးဒီးပီၣ်လဲၣ်အဘၢၣ်စၢၤ,…

လဲၤဆူညါလၢတၢ်နာ်

ဒ်သိးကကဲထီၣ် ပီၣ်ရီ လၢကီၢ်စဲၣ် ခဲလဖိနံယၤ (California) အဂီၢ်, မဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ် (Maxcy Filer) တဂၤ, ကဘၣ်နုာ်လီၤဒိးစဲး, ဒီးဖျိထီၣ် ကီၢ်စဲၣ်ပဒိၣ် အတၢ်ဒိးစဲးအကီအခဲ ၃ သီန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ, တုၤလၢအဖျိထီၣ်ဝဲတစုန့ၣ် အဝဲနုာ်လီၤစံးဆၢတၢ်ဒိးစဲးန့ၣ် တမ့ၢ်ထဲတဘျီ, ခံဘျီဧိၤဘၣ်. အဝဲဘၣ်နုာ်လီၤတၢ်ဒိးစဲး ၄၈ ဘျီန့ၣ်လီၤ. အတၢ်ပညိၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် ကမၤစၢၤပှၤလၢ အတဒိးန့ၢ်ခွဲးယာ်တဖၣ်, ပှၤအိၣ်ဆိးလၢဝ့ၢ် ကိၣ်(ပ)တၣ် (Compton), လၢအအဲၣ်ဘၣ်ဝဲအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. အတၢ်ကျဲးစၢးနုာ်လီၤတၢ်ဒိးစဲး အခီၣ်ထံးကတၢၢ်တဘျီ, ဒီးလၢခံအကတၢၢ်တဘျီအဘၢၣ်စၢၤ, ၂၅ နံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် အဝဲသ့ၣ်နီၢ်ဒီမိၤဝၤခံဂၤ လုၢ်ဒိၣ်ထီၣ် အဖိနွံဂၤ, ဒီးအဖိတဖၣ်ခဲလၢာ်မၤလိဖျိထီၣ် ခီလ့ၣ်ကၠိန့ၣ်လီၤ. လၢအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂီၢ်, ကဘၣ်မၤဝဲတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤအကတီၢ်, စံၣ်ညီၣ်ကွီၢ်န့ၣ် စံးဝဲဒၣ်, "လၢမဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ်အဂီၢ်, ယအဲၣ်ဒိး စံးကတိၤပာ်ဖျါထီၣ်ယဲ တၢ်ကတိၤသၢထံၣ်, လၢအမ့ၢ် တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ, တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ, တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ" န့ၣ်လီၤ.

မဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ်…

မဲာ်ထံမဲာ်နိ, ဒီးတၢ်မုၢ်လၢ်

ထီလၣ်အမုၢ်နံၤ မ့ၢ်တၢ်မၤလၢကပီၤ ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူး အတၢ်မၤနၢၤ, ဒီးဟဲနုာ်ဝဲဒၣ်ဆူ ဝ့ၢ် ယရူၡလ့ၣ် အဂ့ၢ်ဘၣ်ဆၣ်, မ့မ့ၢ် မ့ၤရံၣ် အဲး(ဒ)ဒွါၣ် (Mary Edwar) အဂီၢ်န့ၣ်, ကဲထီၣ်ဝဲဒၣ် တၢ်သူၣ်ဘၣ်ဒိသးဘၣ်ဒိအဒိၣ်အယိာ်အကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဝံၤ, မ့ၤရံၣ်ဒီးအဝၤ ကၤရံ(မ) (Kareem), ဖီၣ်လိာ်သးစု, ဒီးဟးထီၣ်လၢတၢ်ဘါသရိၣ်အကတီၢ်, မ့ၣ်ပိၢ်တဖျၢၣ်ပိၢ်ဖးန့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢမ့ၣ်ပိၢ် အတၢ်ပိၢ်ဖး အဃိ, အဝၤန့ၣ်သံဝဲဒၣ်, အနီၣ်ကစၢ်ဒၣ်ဝဲဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး, ဒီးအဖိလၢအဒၢလီၢ်ပူၤ စ့ၢ်ကီး, လီၤတဲာ်ဟးဂီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဖဲ မ့ၤရံၣ် အိၣ်မုာ်ထီၣ်က့ၤဝဲဒၣ်န့ၣ်ဒီး, အသူၣ်အုးသးအုးဝဲဒၣ် လၢအဝၤဒီးအဖိအဂီၢ်, ဒီးတကတီၢ်ဃီန့ၣ် အသူၣ်ဒိၣ်အသးဖျိးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်ဖးဝဲဒၣ်လံာ်စီဆှံန့ၣ် မၤလီၤကဆှၣ် "ကစၢၢ်မ့ၣ်အူလၢအသးကံၢ်ပူၤ" န့ၣ်လီၤ. လီၤဆီဒၣ်တၢ်, ဖဲအဝဲကျဲးစၢးဃုနၢ်ပၢၢ်ဝဲ ဘၣ်မနုၤအဃိ ကစၢ်ယွၤပျဲတၢ်မၤသံ ဒ်သိးအံၤလဲၣ်န့ၣ်ဒီး, ယၡါ ၅၅:၉ ပာ်ဖျါဝဲလၢ "အဂ့ၢ်ဒ်အံၤ, ဒ်မူခိၣ်ထီန့ၢ်ဟီၣ်ခိၣ်အသိး, ယကျဲထီန့ၢ်သုကျဲ, ဒီးယတၢ်ဆိကမိၣ်ထီန့ၢ် သုတၢ်ဆိကမိၣ်ဒ်န့ၣ်သိးလီၤ" အဃိ, ကဲထီၣ်တၢ်မၤစၢၤလၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ မ့ၤရံၣ်…

ဃ့ထုကဖၣ်လၢယွၤအတၢ်အၢၣ်လီၤတဖၣ်အဂီၢ်

ဖဲယနုာ်လီၤဘှီထံပီၤအကျိၤ, ဒီးယခိၣ်အိၣ်ကတာ်အသးလၢ တၢ်သ့စုအလီၢ်အဖီလာ် အကတီၢ်န့ၣ်, ယစံးဘၣ်တဲဘၣ်ယဖိမုၣ်လၢ နတဘၣ်လဲၤဆူထံကမါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ယဖိမုၣ် မၤသ့ၣ်နီၣ်က့ၤယၤလၢ "ပါပၢ်ဧၢ, နအၢၣ်လီၤတ့ၢ်ယၤလၢ ယမၤဟံၣ်အတၢ်မၤတဖၣ် မ့ၢ်ဝံၤန့ၣ်ဒီး, ယလဲၤသ့တမ့ၢ်ဘၣ်ဧါ" န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢယဘှီက့ၤတၢ်သ့စုအလီၢ် ထံပိၤအကျိၤ, ဒီးယတၢ်မၤအါအဃိ, ယသးပ့ၤနီၣ်ယတၢ်ကတိၤန့ၣ်လီၤ. ယတၢ်ဂ့ၢ်ကီတမံၤအံၤ မၤသးပ့ၤနီၣ် ယတၢ်အၢၣ်လီၤန့ၣ်လီၤ.

ဒ်ယဖိမုၣ် မၤသ့ၣ်နီၣ်ယၤအသိး, ပှၤကွဲးထါစံးထီၣ်ပတြၢၤတဂၤ မၤသ့ၣ်နီၣ် ကစၢ်ယွၤ, တၢ်လၢယွၤအၢၣ်လီၤတ့ၢ်တဖၣ်, ဒီးကွဲးပာ်ဖျါဝဲ "မ့ၢ်နဒုးမုၢ်လၢ်ယၤလၢတၢ်ဒီးသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤနကလုၢ်ကထါလၢ နခ့နပှၤအဂီၢ်တက့ၢ်" (၁၁၉:၄၉) န့ၣ်လီၤ. ပပၢ်ယွၤ အိၣ်လၢမူခိၣ်တဂၤန့ၣ် တမ့ၢ်ပှၤလၢအသးဒံဝ့ၤဒံဝီၤ, ဒီးတမ့ၢ်ပှၤလၢသးပ့ၤနီၣ်တၢ်သ့တဂၤအဃိ, ပကဘၣ်စံးဘျုးယွၤန့ၣ်လီၤ. ပဟဲဆူ ကစၢ်ယွၤအအိၣ် သ့ဝဲဒၣ်န့ၣ် တမ့ၢ်ထဲလၢ ပဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်, ပဘၣ်ကီဘၣ်ခဲ, ဒီးပသးဟးဂီၤအကတီၢ်န့ၣ်ဘၣ်. မ့မ့ၢ် ပဟဲဆူ ယွၤအအိၣ်သ့ဝဲဒၣ် လၢတၢ်နာ်န့ၢ်လီၤသးအပူၤန့ၣ် တၢ်သ့ၣ်ညါယွၤ, ဒ်အမ့ၢ်ပၢ်လၢအဂ့ၤတဂၤအသိး, "အအံၤမ့ၢ်တၢ်လၢအမၤမုာ်ထီၣ်က့ၤယၤ လၢယဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်အဖၢမုၢ်န့ၣ်, လၢနကလုၢ်နကထါ မၤမူထီၣ်က့ၤလံယၤ" (:၅၀) န့ၣ်လီၤ.

ပကမၤသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ အတၢ်အၢၣ်လီၤတဖၣ်အဂီၢ်, ကစၢ်ယွၤ ကွဲမုာ်ပှၤ,…

ကစၢ်ယွၤ ကွၢ်ထွဲတၢ်ဂ့ၢ်အဆံး လီၤတံၢ်လီၤဆဲး

ယဖိဒိၣ်မုၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ပှၤထီၣ် ခီလ့ၣ်ကၠိ သီသီဖိတဂၤ, ဒီးအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအါလၢ ကၠိအတၢ်မၤ, ဒီးတၢ်မၤဘၣ်လိာ်ဘၣ်စးအသးဒီးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအသီအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်ဘံၣ် တၢ်ဘၢအဂ့ၢ်အိၣ်ထီၣ်အဃိ, သိလ့ၣ်ကနုာ်လီၤဟးထီၣ် လၢကၠိကရၢၢ်အဂီၢ်, လိၣ်ဘၣ်ဝဲဒၣ် လံာ်က့တၢ်ပျဲအပနီၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်မၤအံၤ, ကမ့ၢ်တၢ်မၤအါထီၣ် အတၢ်မၤစရီတဖၣ်အဃိ, ယသံကွၢ်အီၤလၢ ယကဘၣ်မၤစၢၤအီၤဧါန့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးကမၤန့ၢ် လံာ်က့တၢ်ပျဲ အပနီၣ် လၢခီလ့ၣ်ကၠိအဝဲၤဒၢးန့ၣ် ယံာ်ဝဲဒၣ်ထဲ စှၤမံးနံးအဃိ, ကဲထီၣ်တၢ်ကမၢကမၣ်လၢအဂီၢ်, ဒီးလၢခံန့ၣ်, စံးဘျုးစံးဖှိၣ်ယၤန့ၣ်လီၤ.

ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်ဂ့ၢ်လၢ ယဖိဒိၣ်မုၣ် တသ့ၣ်ညါဝဲဒၣ်န့ၣ် ဒ်သိးယကမၤန့ၢ် လံာ်က့တၢ်ပျဲအဂီၢ်, ယမၤသကိးတၢ်ဒီးကၠိအဝဲၤဒၢးန့ၣ် ယံာ်ဝဲဒၣ်နံၤတဝာ်, လၢတၢ်ကွဲးဘှီဘၣ် အလံာ်ပတံ, ဒီးတၢ်လူၤဃုထၢပာ်ဖှိၣ် လံာ်အုၣ်သးလၢအလိၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, ယတဒုးသ့ၣ်ညါအီၤလၢာ်ဘၣ်, ဒီးယစံးဘၣ်အီၤထဲဒၣ် တၢ်ဂ့ၢ်ကီတအိၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ.

တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံန့ၣ် ပာ်လုၢ်ပာ်ပှ့ၤ တၢ်ဂ့ၢ်အဆံးတဖၣ်လီၤတံာ်လီၤဆဲးန့ၣ်လီၤ. ယမၤစၢၤ ယဖိဒိၣ်မုၣ် အတၢ်ဂ့ၢ်ဆံးလီၤတံာ်လီၤဆဲးဖိ လၢအတပာ်သူၣ်ပာ်သးဝဲတဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံန့ၣ်လီၤ. လံာ်စီဆှံ စံးဘၣ်ပှၤ ဖဲပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် အိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဝဲလၢ ပှၢ်မုၢ်ကနၢအကတီၢ်, ကစၢ်ယွၤ အတၢ်အဲၣ်န့ၣ် ဖျါဝဲဒၣ်လၢ…

တၢ်အိၣ်မူအခီပညီ လၢကစၢ်ခရံာ်အပူၤ

လၢအပူၤကွံာ်, တယံာ်ဒံးဘၣ် နံၣ်တဖၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် မဲးကဲၣ် လဲဒံၣ် (Michael Landy) တဂၤ, မၤဝဲဒၣ် စရီတဘ့ၣ်, ဒီးဂံၢ်ဒွးထီၣ် ကယဲၢ်အတၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်န့ၣ် အိၣ်ဝဲဒၣ် ၇,၂၂၇ ထံၣ်န့ၣ်လီၤ. ဝံၤန့ၣ်ဒီး, တၢ်မၤလၢခံတပတီၢ်, လၢအမၤဝဲန့ၣ် လီၤကမၢကမၣ်ဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. လၢဝ့ၢ်လိဒိၣ်, ပှၤဆါတၢ်ပှ့ၤတၢ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်, အလီၢ်အကျဲတတီၢ်န့ၣ် အဝဲတ့ဒုးအိၣ်ထီၣ် စဲးဖီကဟၣ် အတၢ်သူၣ်ထီၣ်တဖျၢၣ်, ဒီးမၤဟးဂီၤကွံာ် အတၢ်ဖိတၢ်လံၤခဲလၢာ်, လၢပှၤအါဒံအါဂၤအမဲာ်ညါန့ၣ်လီၤ. အဝဲမၤဟးဂီၤကွံာ် အဆ့ကူဆ့ကၤ, ပှၤတ့ခဲၣ်တၢ်ဂီၤတဖၣ်, တၢ်အဲၣ်အလံာ်လဲၢ်တဖၣ်, တကးဒ်ဘၣ်န့ၣ် အသိလ့ၣ်စ့ၢ်ကီး မၤဟးဂီၤကွံာ်ဝဲဒၣ် လၢစဲးဖီကဟၣ်တဖျၢၣ်အံၤအပူၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ဆါတၢ်ပှ့ၤအတၢ်သူၣ်ထီၣ်အကပၤ, ဖဲပှၤဆါတၢ်ပှ့ၤတၢ်ဖိတဖၣ် နုာ်လီၤဟးထီၣ်အကတီၢ်, ဒုးနဲၣ်ဝဲဒၣ် အတၢ်မၤ, ဒီးသံကွၢ်ဝဲဒၣ် "ပတၢ်ထူးတၢ်တီၤမ့ၢ်တအိၣ်လၢၤဘၣ်န့ၣ်ဒီး, ပကမ့ၢ်တၢ်မနုၤတမံၤလဲၣ်" န့ၣ်လီၤ.

မ့ၢ်လၢပဝဲအါဒံအါဂၤ, ပပှ့ၤန့ၢ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ် ဒ်သိးပပာ်ဖျါထီၣ် ပတၢ်မ့ၢ်တၢ်, (မ့) လၢခါဆူညါ ပကအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဘံၣ်ဘံၣ်ဘၢဘၢအဂီၢ်အဃိ, တၢ်သံကွၢ်အံၤ, မ့ၢ်တၢ်အကါဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူး အတၢ်ကတိၤဟ့ၣ်ဒိတထံၣ်ပာ်ဖျါထီၣ် ပှၤထူးပှၤတီၤတဂၤ, လၢအဟံးပာ်ဖှိၣ် အတၢ်ထူးတၢ်တီၤတဖၣ်, ဒီးအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤ…

တၢ်တမံၤဃီလၢ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူးအပူၤ

တၢ်ကိၢ်ခါဒီးတၢ်ခုၣ်ခါ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤတဖၣ် (Summer and Winter Olympic) အခါ, ဒ်ပှၤကွဲးတၢ်ကစီၣ် (young reporter) တဂၤအသိး, ယဘၣ်လဲၤဟံးန့ၢ်တၢ်ကစီၣ်န့ၣ်, ယတၢ်မံမီၣ်လၢ တၢ်ကွၢ်ကီတၢ်လိၣ်ကွဲသတြီၤတဖၣ်, ဒီးတၢ်ထံၣ်လိာ်သးဒီးပှၤလိာ်ကွဲတၢ်ဖိတဖၣ်န့ၣ် လၢပှဲၤထီၣ်ဝဲနီၢ်နီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲယနၢ်ဟူပှၤလိာ်ကွဲသတြီၤတၢ်ဖိတဖၣ်အိၣ်ဟဲလၢ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်န့ၣ် စံးကတိၤ ကျိာ်တၢ်ကတိၤ အကလုာ်ကလုာ်, ဒီးမၤလၤကပီၤအထံအကီၢ်န့ၣ် ယသူၣ်ခုသးခုယဲဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ.

လၢယသးစၢ်လံလံန့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤ ထုးန့ၢ်သူၣ်န့ၢ်သးယၤ, ဒီးကဲထီၣ် ယတၢ်သးစဲဖးဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ကိၢ်ခါ အိၣ်လဲပ့းအဆၢကတီၢ်, ယအၢၣ်လီၤယသးလၢ ယကပိာ် ကစၢ်ယွၤအခံန့ၣ်ဒီး, ယသးကလၢၢ်ဘၣ်ယဲ ဒ်ကစၢ်ယွၤ မၢယစူးကွံာ်ညိကွံာ် တၢ်သးစဲထီတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, လၢယသးကံၢ်ပူၤန့ၣ် ယအဲၣ်ထံကီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဖၢမုၢ်န့ၣ်လီၤ. အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤစ့ၢ်ကီး, ယကွၢ်ကီမုာ်ဘၣ်ယၤအဖၢမုၢ်ဘၣ်ဆၣ်, ဖဲပှၤအါဒံအါဂၤ, လၢလုၢ်လၢ်ဆဲးလၤလီၤဆီလိာ်အသး, ဒီးအကျိာ်တၢ်ကတိၤလီၤဆီလိာ်သးတဖၣ် ဟဲဘူၣ်သကိးဘါသကိးတၢ် လၢသရိာ်အကတီၢ်, (မ့) လၢတၢ်ဃ့ဘါထုကဖၣ်တၢ်, ဒီးဘူၣ်ထီၣ်ဘါထီၣ် စီၤပၤတဖၣ်အစီၤပၤအဂီၢ်, ဟဲပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသးအကတီၢ်, ယသူၣ်ဟူးသးဂဲၤဘၣ်ယဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢဟီၣ်ခိၣ်ချၢန့ၣ် ပလဲၤခီဖျိကလၢၢ်ဘၣ် မူခိၣ်ဘီမုၢ်အတၢ်ဃံတၢ်လၤ (လီၣ်ဖျါ ၇:၉) န့ၣ်လီၤ.…

တၢ်မၤသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤတၢ်လၢ ကစၢ်ယွၤအိၣ်ဒီးပှၤ

ဖဲပလဲၤဟးလိာ်ကွဲဆူ ကၠီးရှၢၣ် သ့ၣ်ပှၢ်ကရၢၢ် (Joshua Tree National Park)လၢကီၢ်စဲၣ် ခဲၣ်လံၣ်ဖိနံယါ အကတီၢ်, ပထံၣ်သ့ၣ်လီၤဆီတဖၣ် လၢအဒ့အလၣ်တဖၣ် အိၣ်ကစီၤထီၣ်အသးဆူ မူခိၣ်အသိးန့ၣ်ဒီး, ထုးန့ၢ်ပသူၣ်ပသးဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. ပှၤအါဒံအါဂၤ နာ်ဝဲဒၣ်လၢ ပှၤဟဲတုၤဆိ ဖဲတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအံၤဒီးအိၣ်ဆိးတဖၣ်, လၢတၢ်သ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ တၢ်ဂ့ၢ်လၢလံာ်စီဆှံအလီၢ်လံၤတကတြူၢ်, ဖဲ စီၤယိၤရှူ ယူာ်ထီၣ်အဘီဆူမူခိၣ် ဒ်အမ့ၢ်တၢ်ပနီၣ်လၢ ကစၢ်ယွၤ အတၢ်အိၣ်ဒီးအပှၤဂီၢ်မုၢ်, ဒီးအတၢ်မၤစၢၤအဂီၢ်, ကိးဝဲဒၣ် သ့ၣ်တဖၣ်အံၤလၢ ကၠီးရှၢၣ်သ့ၣ်ထူၣ် (Joshua Tree) န့ၣ်လီၤ.

ဖဲ ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် နုာ်လီၤအိၣ်ဆိးလၢ ကီၢ်ကနၤဧၣ်အကတီၢ်, လိၣ်ဘၣ် ကစၢ်ယွၤအတၢ်မၤစၢၤ လၢတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, မ့ၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်မၤတၢ်ဒဲးဘးအဃိ (ယိၤရှူ ၇:၁၁-၁၂), ပှၤဂဲဖိတဖၣ် မၤနၢၤဝဲဒၣ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ်န့ၣ်ဒီး, အဝဲသ့ၣ် ပျံၤဝဲဒၣ်လၢ ကဘၣ်လဲၤဒုးပှၤဂဲဖိတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, ကစၢ်ယွၤ ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါ စီၤယိၤရှူလၢ “ပျံၤတၢ်တဂ့ၤ, ဘၣ်ယိၣ်တၢ်တဂ့ၤ” (၈:၁) န့ၣ်လီၤ. ဒီးကစၢ်ယွၤ စံးဘၣ်…

ပှၤကွၢ်ထွဲသုးကျဲၤတၢ်တဖၣ်လၢ အကလုၢ်တီ

ဖဲလါမၢ်ရှး ၂၀၂၄ အပူၤန့ၣ်, ထံကီၢ်ပဒိၣ် ကဘီယူၤ ပၢဆှၢတၢ်ကရၢကရိ (Federal Aviation Administration) မၤဝဲ တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအတၢ်သမံသမိးအကတီၢ်, ကီၢ်အမဲရံကၤ ကဘီယူၤ အတၢ်ကရၢကရိဖးဒိၣ် (US aerospace corporation) န့ၣ် လီၤတုာ်လီၤကာ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်တဘၣ်လိာ်ဘၣ်စးတဖၣ် မၤအသးတဘျီဘၣ်တဘျီ, ဒီးဘၣ်ဖဲ ကဘီယူၤ လဲၤတၢ်အကတီၢ်တဘျီန့ၣ် ကလံၤအတယၢၢ်လၢ ကဘီယူၤအကိပူၤန့ၣ် စှၤလီၤဝဲ ဒီးကဘီယူၤ အတြဲၤဆံးဖိန့ၣ် ကၢ်ဖျိးကွံာ်ဝဲအဃိ, တၢ်သမံသမိးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအတၢ်မၤတဖၣ်ပိာ်ထွဲထီၣ်အခံန့ၣ်လီၤ. ခီပနံၣ် အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢ ကဘၣ်စံးကတိၤပာ်ဖျါတၢ်တဂၤ, ပာ်ဖျါဝဲဒၣ် ပှၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ် ကဘၣ်မၤပိာ်ထွဲအဂီၢ်, မ့ၢ်လၢတၢ်ကနၢ်ပၢၢ် တၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ်န့ၣ် ကီဝဲခဲဝဲ, ဒီးတၢ်ဆီတလဲတၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ် တကလုာ်ဘၣ်တကလုာ်, ဒီးတဘျီဝံၤတဘျီ, ဒီးတၢ်အစၢဟဲအိၣ်ထီၣ်ဝဲ, ဒ်တၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ်လၢ အဘၣ်တၢ်တူၢ်လိာ်တ့ၢ်လံအသိး, ပှၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ် လူၤပိာ်ထွဲလီၤတံၢ်လီၤဆဲး တသ့ဝဲဒၣ်ခဲလၢာ်အဃိ, တၢ်လီၤတုာ်လီၤကာ်တဖၣ်အံၤကဲထီၣ်အသးန့ၣ်လီၤ.

စီၤပီလူး စံးဘၣ်တဲဘၣ် ကရံၣ်သူးတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖိတဖၣ် ကြၢးထံၣ်အီၤ,ဃုာ်ဒီးခိၣ်နၢ်အဂုၤအဂၤတဖၣ် ဒ်အမ့ၢ်ပှၤအတီအလိၤတဖၣ်, ဒီးဘၣ်တၢ်ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤအဝဲသ့ၣ်တဖၣ် ဒ်ကစၢ်ခရံာ် အခ့အပှၤ, လၢအကလုၢ်တီ, ဒီးဘိးဘၣ်သ့ၣ်ညါ…

တၢ်အိၣ်မူသကဲာ်ပဝးနီၢ်နီၢ်

လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂီၢ်, တၢ်ထံၣ်သံကွၢ်အကတီၢ်, ပှၤသံကွၢ် ခဲရိၣ် (Carol) တဘျီဘၣ်တဘျီလၢ “ဘၣ်မနုၤအဃိ နဟးထီၣ်လၢ အပူၤကွံာ် နတၢ်ဖံးတၢ်မၤလဲၣ်” န့ၣ်လီၤ. ခဲရိၣ်ဒီးအပူၤကွံာ်အတၢ်မၤကစၢ်အဘၢၣ်စၢၤ, တၢ်ဂံာ်ဂူာ်လိာ်သးအိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ် ပှၤထံၣ်လိာ်သံကွၢ်တၢ်တဂၤအံၤ သ့ၣ်ညါဝဲအဃိ, အဲၣ်ဒိးသ့ၣ်ညါအါထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤ.

“တၢ်မၤအကျိၤအကျဲတဖၣ် လီၤဆီလိာ်အသး” န့ၣ် ခဲရိၣ် အၢၣ်လီၤတူၢ်လိာ်ဝဲ ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်တကြၢးစံးကတိၤအၢသီ အတၢ်မၤကစၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မ့ၢ်လၢအဝဲနာ်ဝဲဒၣ်အဃိ, အတၢ်ထံၣ် ဘၣ်ဃးဒီးအပူၤကွံာ်အတၢ်မၤကစၢ်တဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခဲရိၣ် တအဲၣ်ဒိး တဲဖျါထီၣ်ဝဲဘၣ်. ဖဲ ခဲရိၣ် ဒိးန့ၢ်ဝဲ တၢ်ဖံးတၢ်မၤဝံၤအလီၢ်ခံ, ပှၤကိးတၢ်မၤတဖၣ်ဘၣ်သူၣ်ဘၣ်သး ခဲရိၣ် အတၢ်စံးဆၢအဂ့ၢ်န့ၣ် အတၢ်မၤကစၢ်အသီ စံးဘၣ်အီၤလၢ “ပပာ်ဒိၣ်ပာ်လုၢ်ပာ်ပှ့ၤ နတၢ်အိၣ်မူသကဲာ်ပဝးန့ၣ်လီၤ. နတၢ်မၤကစၢ်အဂ့ၢ်, ဒီးလၢခံ ပဂ့ၢ်သ့ၣ်သ့ၣ်န့ၣ် ပတအဲၣ်ဒိးလၢ နကစံးကတိၤအၢသီအီၤဘၣ်” န့ၣ်လီၤ.

ဒ်အမ့ၢ်, ပှၤစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤသီ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး သီသီတဂၤအသိး, ကအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဝဲဒၣ်နီၢ်နီၢ် “လၢတၢ်ယူးယီၣ်ပာ်ကဲယွၤ,” ဒီးလၢကျိၤကျဲ “အဂ့ၤအဘၣ်” အဂီၢ်, ခဲရိၣ် ဆိကမိၣ်ဝဲထီဘိန့ၣ်လီၤ. တၢ်စံးဆၢန့ၣ် ကမ့ၢ်တၢ်ယိယိဖိ,…

ကစၢ်ယွၤ အတၢ်ထံၣ်

ဟၢးစၢၣ် ထ့လၢၣ် (Hudson Taylor) တဂၤ ဘၣ်ကိၢ်ဘၣ်ဂီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးကဟ့ၣ်ခီဟ့ၣ်နီၤ ခရံာ်အတၢ်သးခုကစီၣ် လၢတရူးကီၢ်အဂီၢ်, အဝဲဟးထီၣ်လၢ ကီၢ်အဲကလံးန့ၣ်ဒီး, တၢ်တၤတဖၣ် အိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ်, အတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ် လဲၤအသးဂ့ၤဂ့ၤဘၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ ၁၈၆၅ နံၣ်န့ၣ် အဝဲဆိကမိၣ်ဝဲဒၣ်လၢ ကဆှၢအါထီၣ် ပှၤမၤကစၢ်ယွၤ အတၢ်မၤတဖၣ်ဆူ တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲ အိၣ်ပှဲၤဝဲဒီးတၢ်လီၤဘၣ်ယိာ်တဖၣ်, ဒီးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတအိၣ်ဘၣ်အဃိ, အသးကလၢၢ်ဘၣ်ဝဲ "တၢ်သးသဘံၣ်ဘုၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်ကလဲာ်" န့ၣ်လီၤ. အဝဲဂုာ်ကျဲးစၢးဂဲၤလိာ်ဝဲ ဒီးကစၢ်ယွၤ, ခီဖျိလၢတၢ်ထုကဖၣ်ဝံၤ, ကွဲးပာ်ဖျါဝဲဒၣ်လၢ, "ကစၢ်ယွၤ မၤနၢၤတ့ၢ် ယတၢ်စူၢ်တၢ်နာ် လၢအလီၤတုာ်လီၤကာ်, ဒီးယသ့ၣ်ညါတူၢ်လိာ်ယဲလၢ မူဒါတဖၣ်, ဒီးတၢ်လၢပိာ်ထွဲထီၣ်အခံတဖၣ်န့ၣ် ဘၣ်ဃးဒီးကစၢ်ယွၤအဃိ, ယဟ့ၣ်လီၤယသးလၢကစၢ်ယွၤန့ၣ်လီၤ."

စီၤမိၤၡ ဒိးန့ၢ်ဝဲ ကစၢ်ယွၤအတၢ်ကိး, ဒီးကကဲထီၣ် တၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤလၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ စီၤမိၤရှ့ နဲၣ်ဆှၢဒုးဟးထီၣ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် လၢကီၢ်အဲၤကူပတူးန့ၣ်ဒီး, ကစၢ်ယွၤ ကတိၤတၢ်ဒီး စီၤမိၤရှ့, ဒီးစံးဝဲဒၣ် "စံးဘၣ်ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိ ဒ်သိးအကဃၣ်အသး, ဒီးသူၣ်အဒဲလၢ ပံၤဟဃံရိးအမဲာ်ညါ, လၢမံးကဒိးလးဒီးပီၣ်လဲၣ်အဘၢၣ်စၢၤ,…

လဲၤဆူညါလၢတၢ်နာ်

ဒ်သိးကကဲထီၣ် ပီၣ်ရီ လၢကီၢ်စဲၣ် ခဲလဖိနံယၤ (California) အဂီၢ်, မဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ် (Maxcy Filer) တဂၤ, ကဘၣ်နုာ်လီၤဒိးစဲး, ဒီးဖျိထီၣ် ကီၢ်စဲၣ်ပဒိၣ် အတၢ်ဒိးစဲးအကီအခဲ ၃ သီန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ, တုၤလၢအဖျိထီၣ်ဝဲတစုန့ၣ် အဝဲနုာ်လီၤစံးဆၢတၢ်ဒိးစဲးန့ၣ် တမ့ၢ်ထဲတဘျီ, ခံဘျီဧိၤဘၣ်. အဝဲဘၣ်နုာ်လီၤတၢ်ဒိးစဲး ၄၈ ဘျီန့ၣ်လီၤ. အတၢ်ပညိၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် ကမၤစၢၤပှၤလၢ အတဒိးန့ၢ်ခွဲးယာ်တဖၣ်, ပှၤအိၣ်ဆိးလၢဝ့ၢ် ကိၣ်(ပ)တၣ် (Compton), လၢအအဲၣ်ဘၣ်ဝဲအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. အတၢ်ကျဲးစၢးနုာ်လီၤတၢ်ဒိးစဲး အခီၣ်ထံးကတၢၢ်တဘျီ, ဒီးလၢခံအကတၢၢ်တဘျီအဘၢၣ်စၢၤ, ၂၅ နံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် အဝဲသ့ၣ်နီၢ်ဒီမိၤဝၤခံဂၤ လုၢ်ဒိၣ်ထီၣ် အဖိနွံဂၤ, ဒီးအဖိတဖၣ်ခဲလၢာ်မၤလိဖျိထီၣ် ခီလ့ၣ်ကၠိန့ၣ်လီၤ. လၢအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂီၢ်, ကဘၣ်မၤဝဲတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤအကတီၢ်, စံၣ်ညီၣ်ကွီၢ်န့ၣ် စံးဝဲဒၣ်, "လၢမဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ်အဂီၢ်, ယအဲၣ်ဒိး စံးကတိၤပာ်ဖျါထီၣ်ယဲ တၢ်ကတိၤသၢထံၣ်, လၢအမ့ၢ် တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ, တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ, တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ" န့ၣ်လီၤ.

မဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ်…

မဲာ်ထံမဲာ်နိ, ဒီးတၢ်မုၢ်လၢ်

ထီလၣ်အမုၢ်နံၤ မ့ၢ်တၢ်မၤလၢကပီၤ ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူး အတၢ်မၤနၢၤ, ဒီးဟဲနုာ်ဝဲဒၣ်ဆူ ဝ့ၢ် ယရူၡလ့ၣ် အဂ့ၢ်ဘၣ်ဆၣ်, မ့မ့ၢ် မ့ၤရံၣ် အဲး(ဒ)ဒွါၣ် (Mary Edwar) အဂီၢ်န့ၣ်, ကဲထီၣ်ဝဲဒၣ် တၢ်သူၣ်ဘၣ်ဒိသးဘၣ်ဒိအဒိၣ်အယိာ်အကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဝံၤ, မ့ၤရံၣ်ဒီးအဝၤ ကၤရံ(မ) (Kareem), ဖီၣ်လိာ်သးစု, ဒီးဟးထီၣ်လၢတၢ်ဘါသရိၣ်အကတီၢ်, မ့ၣ်ပိၢ်တဖျၢၣ်ပိၢ်ဖးန့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢမ့ၣ်ပိၢ် အတၢ်ပိၢ်ဖး အဃိ, အဝၤန့ၣ်သံဝဲဒၣ်, အနီၣ်ကစၢ်ဒၣ်ဝဲဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး, ဒီးအဖိလၢအဒၢလီၢ်ပူၤ စ့ၢ်ကီး, လီၤတဲာ်ဟးဂီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဖဲ မ့ၤရံၣ် အိၣ်မုာ်ထီၣ်က့ၤဝဲဒၣ်န့ၣ်ဒီး, အသူၣ်အုးသးအုးဝဲဒၣ် လၢအဝၤဒီးအဖိအဂီၢ်, ဒီးတကတီၢ်ဃီန့ၣ် အသူၣ်ဒိၣ်အသးဖျိးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်ဖးဝဲဒၣ်လံာ်စီဆှံန့ၣ် မၤလီၤကဆှၣ် "ကစၢၢ်မ့ၣ်အူလၢအသးကံၢ်ပူၤ" န့ၣ်လီၤ. လီၤဆီဒၣ်တၢ်, ဖဲအဝဲကျဲးစၢးဃုနၢ်ပၢၢ်ဝဲ ဘၣ်မနုၤအဃိ ကစၢ်ယွၤပျဲတၢ်မၤသံ ဒ်သိးအံၤလဲၣ်န့ၣ်ဒီး, ယၡါ ၅၅:၉ ပာ်ဖျါဝဲလၢ "အဂ့ၢ်ဒ်အံၤ, ဒ်မူခိၣ်ထီန့ၢ်ဟီၣ်ခိၣ်အသိး, ယကျဲထီန့ၢ်သုကျဲ, ဒီးယတၢ်ဆိကမိၣ်ထီန့ၢ် သုတၢ်ဆိကမိၣ်ဒ်န့ၣ်သိးလီၤ" အဃိ, ကဲထီၣ်တၢ်မၤစၢၤလၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ မ့ၤရံၣ်…

ဃ့ထုကဖၣ်လၢယွၤအတၢ်အၢၣ်လီၤတဖၣ်အဂီၢ်

ဖဲယနုာ်လီၤဘှီထံပီၤအကျိၤ, ဒီးယခိၣ်အိၣ်ကတာ်အသးလၢ တၢ်သ့စုအလီၢ်အဖီလာ် အကတီၢ်န့ၣ်, ယစံးဘၣ်တဲဘၣ်ယဖိမုၣ်လၢ နတဘၣ်လဲၤဆူထံကမါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ယဖိမုၣ် မၤသ့ၣ်နီၣ်က့ၤယၤလၢ "ပါပၢ်ဧၢ, နအၢၣ်လီၤတ့ၢ်ယၤလၢ ယမၤဟံၣ်အတၢ်မၤတဖၣ် မ့ၢ်ဝံၤန့ၣ်ဒီး, ယလဲၤသ့တမ့ၢ်ဘၣ်ဧါ" န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢယဘှီက့ၤတၢ်သ့စုအလီၢ် ထံပိၤအကျိၤ, ဒီးယတၢ်မၤအါအဃိ, ယသးပ့ၤနီၣ်ယတၢ်ကတိၤန့ၣ်လီၤ. ယတၢ်ဂ့ၢ်ကီတမံၤအံၤ မၤသးပ့ၤနီၣ် ယတၢ်အၢၣ်လီၤန့ၣ်လီၤ.

ဒ်ယဖိမုၣ် မၤသ့ၣ်နီၣ်ယၤအသိး, ပှၤကွဲးထါစံးထီၣ်ပတြၢၤတဂၤ မၤသ့ၣ်နီၣ် ကစၢ်ယွၤ, တၢ်လၢယွၤအၢၣ်လီၤတ့ၢ်တဖၣ်, ဒီးကွဲးပာ်ဖျါဝဲ "မ့ၢ်နဒုးမုၢ်လၢ်ယၤလၢတၢ်ဒီးသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤနကလုၢ်ကထါလၢ နခ့နပှၤအဂီၢ်တက့ၢ်" (၁၁၉:၄၉) န့ၣ်လီၤ. ပပၢ်ယွၤ အိၣ်လၢမူခိၣ်တဂၤန့ၣ် တမ့ၢ်ပှၤလၢအသးဒံဝ့ၤဒံဝီၤ, ဒီးတမ့ၢ်ပှၤလၢသးပ့ၤနီၣ်တၢ်သ့တဂၤအဃိ, ပကဘၣ်စံးဘျုးယွၤန့ၣ်လီၤ. ပဟဲဆူ ကစၢ်ယွၤအအိၣ် သ့ဝဲဒၣ်န့ၣ် တမ့ၢ်ထဲလၢ ပဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်, ပဘၣ်ကီဘၣ်ခဲ, ဒီးပသးဟးဂီၤအကတီၢ်န့ၣ်ဘၣ်. မ့မ့ၢ် ပဟဲဆူ ယွၤအအိၣ်သ့ဝဲဒၣ် လၢတၢ်နာ်န့ၢ်လီၤသးအပူၤန့ၣ် တၢ်သ့ၣ်ညါယွၤ, ဒ်အမ့ၢ်ပၢ်လၢအဂ့ၤတဂၤအသိး, "အအံၤမ့ၢ်တၢ်လၢအမၤမုာ်ထီၣ်က့ၤယၤ လၢယဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်အဖၢမုၢ်န့ၣ်, လၢနကလုၢ်နကထါ မၤမူထီၣ်က့ၤလံယၤ" (:၅၀) န့ၣ်လီၤ.

ပကမၤသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ အတၢ်အၢၣ်လီၤတဖၣ်အဂီၢ်, ကစၢ်ယွၤ ကွဲမုာ်ပှၤ,…

ကစၢ်ယွၤ ကွၢ်ထွဲတၢ်ဂ့ၢ်အဆံး လီၤတံၢ်လီၤဆဲး

ယဖိဒိၣ်မုၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ပှၤထီၣ် ခီလ့ၣ်ကၠိ သီသီဖိတဂၤ, ဒီးအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအါလၢ ကၠိအတၢ်မၤ, ဒီးတၢ်မၤဘၣ်လိာ်ဘၣ်စးအသးဒီးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအသီအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်ဘံၣ် တၢ်ဘၢအဂ့ၢ်အိၣ်ထီၣ်အဃိ, သိလ့ၣ်ကနုာ်လီၤဟးထီၣ် လၢကၠိကရၢၢ်အဂီၢ်, လိၣ်ဘၣ်ဝဲဒၣ် လံာ်က့တၢ်ပျဲအပနီၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်မၤအံၤ, ကမ့ၢ်တၢ်မၤအါထီၣ် အတၢ်မၤစရီတဖၣ်အဃိ, ယသံကွၢ်အီၤလၢ ယကဘၣ်မၤစၢၤအီၤဧါန့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးကမၤန့ၢ် လံာ်က့တၢ်ပျဲ အပနီၣ် လၢခီလ့ၣ်ကၠိအဝဲၤဒၢးန့ၣ် ယံာ်ဝဲဒၣ်ထဲ စှၤမံးနံးအဃိ, ကဲထီၣ်တၢ်ကမၢကမၣ်လၢအဂီၢ်, ဒီးလၢခံန့ၣ်, စံးဘျုးစံးဖှိၣ်ယၤန့ၣ်လီၤ.

ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်ဂ့ၢ်လၢ ယဖိဒိၣ်မုၣ် တသ့ၣ်ညါဝဲဒၣ်န့ၣ် ဒ်သိးယကမၤန့ၢ် လံာ်က့တၢ်ပျဲအဂီၢ်, ယမၤသကိးတၢ်ဒီးကၠိအဝဲၤဒၢးန့ၣ် ယံာ်ဝဲဒၣ်နံၤတဝာ်, လၢတၢ်ကွဲးဘှီဘၣ် အလံာ်ပတံ, ဒီးတၢ်လူၤဃုထၢပာ်ဖှိၣ် လံာ်အုၣ်သးလၢအလိၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, ယတဒုးသ့ၣ်ညါအီၤလၢာ်ဘၣ်, ဒီးယစံးဘၣ်အီၤထဲဒၣ် တၢ်ဂ့ၢ်ကီတအိၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ.

တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံန့ၣ် ပာ်လုၢ်ပာ်ပှ့ၤ တၢ်ဂ့ၢ်အဆံးတဖၣ်လီၤတံာ်လီၤဆဲးန့ၣ်လီၤ. ယမၤစၢၤ ယဖိဒိၣ်မုၣ် အတၢ်ဂ့ၢ်ဆံးလီၤတံာ်လီၤဆဲးဖိ လၢအတပာ်သူၣ်ပာ်သးဝဲတဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံန့ၣ်လီၤ. လံာ်စီဆှံ စံးဘၣ်ပှၤ ဖဲပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် အိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဝဲလၢ ပှၢ်မုၢ်ကနၢအကတီၢ်, ကစၢ်ယွၤ အတၢ်အဲၣ်န့ၣ် ဖျါဝဲဒၣ်လၢ…

တၢ်အိၣ်မူအခီပညီ လၢကစၢ်ခရံာ်အပူၤ

လၢအပူၤကွံာ်, တယံာ်ဒံးဘၣ် နံၣ်တဖၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် မဲးကဲၣ် လဲဒံၣ် (Michael Landy) တဂၤ, မၤဝဲဒၣ် စရီတဘ့ၣ်, ဒီးဂံၢ်ဒွးထီၣ် ကယဲၢ်အတၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်န့ၣ် အိၣ်ဝဲဒၣ် ၇,၂၂၇ ထံၣ်န့ၣ်လီၤ. ဝံၤန့ၣ်ဒီး, တၢ်မၤလၢခံတပတီၢ်, လၢအမၤဝဲန့ၣ် လီၤကမၢကမၣ်ဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. လၢဝ့ၢ်လိဒိၣ်, ပှၤဆါတၢ်ပှ့ၤတၢ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်, အလီၢ်အကျဲတတီၢ်န့ၣ် အဝဲတ့ဒုးအိၣ်ထီၣ် စဲးဖီကဟၣ် အတၢ်သူၣ်ထီၣ်တဖျၢၣ်, ဒီးမၤဟးဂီၤကွံာ် အတၢ်ဖိတၢ်လံၤခဲလၢာ်, လၢပှၤအါဒံအါဂၤအမဲာ်ညါန့ၣ်လီၤ. အဝဲမၤဟးဂီၤကွံာ် အဆ့ကူဆ့ကၤ, ပှၤတ့ခဲၣ်တၢ်ဂီၤတဖၣ်, တၢ်အဲၣ်အလံာ်လဲၢ်တဖၣ်, တကးဒ်ဘၣ်န့ၣ် အသိလ့ၣ်စ့ၢ်ကီး မၤဟးဂီၤကွံာ်ဝဲဒၣ် လၢစဲးဖီကဟၣ်တဖျၢၣ်အံၤအပူၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ဆါတၢ်ပှ့ၤအတၢ်သူၣ်ထီၣ်အကပၤ, ဖဲပှၤဆါတၢ်ပှ့ၤတၢ်ဖိတဖၣ် နုာ်လီၤဟးထီၣ်အကတီၢ်, ဒုးနဲၣ်ဝဲဒၣ် အတၢ်မၤ, ဒီးသံကွၢ်ဝဲဒၣ် "ပတၢ်ထူးတၢ်တီၤမ့ၢ်တအိၣ်လၢၤဘၣ်န့ၣ်ဒီး, ပကမ့ၢ်တၢ်မနုၤတမံၤလဲၣ်" န့ၣ်လီၤ.

မ့ၢ်လၢပဝဲအါဒံအါဂၤ, ပပှ့ၤန့ၢ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ် ဒ်သိးပပာ်ဖျါထီၣ် ပတၢ်မ့ၢ်တၢ်, (မ့) လၢခါဆူညါ ပကအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဘံၣ်ဘံၣ်ဘၢဘၢအဂီၢ်အဃိ, တၢ်သံကွၢ်အံၤ, မ့ၢ်တၢ်အကါဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူး အတၢ်ကတိၤဟ့ၣ်ဒိတထံၣ်ပာ်ဖျါထီၣ် ပှၤထူးပှၤတီၤတဂၤ, လၢအဟံးပာ်ဖှိၣ် အတၢ်ထူးတၢ်တီၤတဖၣ်, ဒီးအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤ…

တၢ်တမံၤဃီလၢ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူးအပူၤ

တၢ်ကိၢ်ခါဒီးတၢ်ခုၣ်ခါ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤတဖၣ် (Summer and Winter Olympic) အခါ, ဒ်ပှၤကွဲးတၢ်ကစီၣ် (young reporter) တဂၤအသိး, ယဘၣ်လဲၤဟံးန့ၢ်တၢ်ကစီၣ်န့ၣ်, ယတၢ်မံမီၣ်လၢ တၢ်ကွၢ်ကီတၢ်လိၣ်ကွဲသတြီၤတဖၣ်, ဒီးတၢ်ထံၣ်လိာ်သးဒီးပှၤလိာ်ကွဲတၢ်ဖိတဖၣ်န့ၣ် လၢပှဲၤထီၣ်ဝဲနီၢ်နီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲယနၢ်ဟူပှၤလိာ်ကွဲသတြီၤတၢ်ဖိတဖၣ်အိၣ်ဟဲလၢ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်န့ၣ် စံးကတိၤ ကျိာ်တၢ်ကတိၤ အကလုာ်ကလုာ်, ဒီးမၤလၤကပီၤအထံအကီၢ်န့ၣ် ယသူၣ်ခုသးခုယဲဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ.

လၢယသးစၢ်လံလံန့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤ ထုးန့ၢ်သူၣ်န့ၢ်သးယၤ, ဒီးကဲထီၣ် ယတၢ်သးစဲဖးဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ကိၢ်ခါ အိၣ်လဲပ့းအဆၢကတီၢ်, ယအၢၣ်လီၤယသးလၢ ယကပိာ် ကစၢ်ယွၤအခံန့ၣ်ဒီး, ယသးကလၢၢ်ဘၣ်ယဲ ဒ်ကစၢ်ယွၤ မၢယစူးကွံာ်ညိကွံာ် တၢ်သးစဲထီတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, လၢယသးကံၢ်ပူၤန့ၣ် ယအဲၣ်ထံကီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဖၢမုၢ်န့ၣ်လီၤ. အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤစ့ၢ်ကီး, ယကွၢ်ကီမုာ်ဘၣ်ယၤအဖၢမုၢ်ဘၣ်ဆၣ်, ဖဲပှၤအါဒံအါဂၤ, လၢလုၢ်လၢ်ဆဲးလၤလီၤဆီလိာ်အသး, ဒီးအကျိာ်တၢ်ကတိၤလီၤဆီလိာ်သးတဖၣ် ဟဲဘူၣ်သကိးဘါသကိးတၢ် လၢသရိာ်အကတီၢ်, (မ့) လၢတၢ်ဃ့ဘါထုကဖၣ်တၢ်, ဒီးဘူၣ်ထီၣ်ဘါထီၣ် စီၤပၤတဖၣ်အစီၤပၤအဂီၢ်, ဟဲပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသးအကတီၢ်, ယသူၣ်ဟူးသးဂဲၤဘၣ်ယဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢဟီၣ်ခိၣ်ချၢန့ၣ် ပလဲၤခီဖျိကလၢၢ်ဘၣ် မူခိၣ်ဘီမုၢ်အတၢ်ဃံတၢ်လၤ (လီၣ်ဖျါ ၇:၉) န့ၣ်လီၤ.…

တၢ်မၤသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤတၢ်လၢ ကစၢ်ယွၤအိၣ်ဒီးပှၤ

ဖဲပလဲၤဟးလိာ်ကွဲဆူ ကၠီးရှၢၣ် သ့ၣ်ပှၢ်ကရၢၢ် (Joshua Tree National Park)လၢကီၢ်စဲၣ် ခဲၣ်လံၣ်ဖိနံယါ အကတီၢ်, ပထံၣ်သ့ၣ်လီၤဆီတဖၣ် လၢအဒ့အလၣ်တဖၣ် အိၣ်ကစီၤထီၣ်အသးဆူ မူခိၣ်အသိးန့ၣ်ဒီး, ထုးန့ၢ်ပသူၣ်ပသးဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. ပှၤအါဒံအါဂၤ နာ်ဝဲဒၣ်လၢ ပှၤဟဲတုၤဆိ ဖဲတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအံၤဒီးအိၣ်ဆိးတဖၣ်, လၢတၢ်သ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ တၢ်ဂ့ၢ်လၢလံာ်စီဆှံအလီၢ်လံၤတကတြူၢ်, ဖဲ စီၤယိၤရှူ ယူာ်ထီၣ်အဘီဆူမူခိၣ် ဒ်အမ့ၢ်တၢ်ပနီၣ်လၢ ကစၢ်ယွၤ အတၢ်အိၣ်ဒီးအပှၤဂီၢ်မုၢ်, ဒီးအတၢ်မၤစၢၤအဂီၢ်, ကိးဝဲဒၣ် သ့ၣ်တဖၣ်အံၤလၢ ကၠီးရှၢၣ်သ့ၣ်ထူၣ် (Joshua Tree) န့ၣ်လီၤ.

ဖဲ ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် နုာ်လီၤအိၣ်ဆိးလၢ ကီၢ်ကနၤဧၣ်အကတီၢ်, လိၣ်ဘၣ် ကစၢ်ယွၤအတၢ်မၤစၢၤ လၢတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, မ့ၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်မၤတၢ်ဒဲးဘးအဃိ (ယိၤရှူ ၇:၁၁-၁၂), ပှၤဂဲဖိတဖၣ် မၤနၢၤဝဲဒၣ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ်န့ၣ်ဒီး, အဝဲသ့ၣ် ပျံၤဝဲဒၣ်လၢ ကဘၣ်လဲၤဒုးပှၤဂဲဖိတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, ကစၢ်ယွၤ ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါ စီၤယိၤရှူလၢ “ပျံၤတၢ်တဂ့ၤ, ဘၣ်ယိၣ်တၢ်တဂ့ၤ” (၈:၁) န့ၣ်လီၤ. ဒီးကစၢ်ယွၤ စံးဘၣ်…

ပှၤကွၢ်ထွဲသုးကျဲၤတၢ်တဖၣ်လၢ အကလုၢ်တီ

ဖဲလါမၢ်ရှး ၂၀၂၄ အပူၤန့ၣ်, ထံကီၢ်ပဒိၣ် ကဘီယူၤ ပၢဆှၢတၢ်ကရၢကရိ (Federal Aviation Administration) မၤဝဲ တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအတၢ်သမံသမိးအကတီၢ်, ကီၢ်အမဲရံကၤ ကဘီယူၤ အတၢ်ကရၢကရိဖးဒိၣ် (US aerospace corporation) န့ၣ် လီၤတုာ်လီၤကာ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်တဘၣ်လိာ်ဘၣ်စးတဖၣ် မၤအသးတဘျီဘၣ်တဘျီ, ဒီးဘၣ်ဖဲ ကဘီယူၤ လဲၤတၢ်အကတီၢ်တဘျီန့ၣ် ကလံၤအတယၢၢ်လၢ ကဘီယူၤအကိပူၤန့ၣ် စှၤလီၤဝဲ ဒီးကဘီယူၤ အတြဲၤဆံးဖိန့ၣ် ကၢ်ဖျိးကွံာ်ဝဲအဃိ, တၢ်သမံသမိးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအတၢ်မၤတဖၣ်ပိာ်ထွဲထီၣ်အခံန့ၣ်လီၤ. ခီပနံၣ် အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢ ကဘၣ်စံးကတိၤပာ်ဖျါတၢ်တဂၤ, ပာ်ဖျါဝဲဒၣ် ပှၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ် ကဘၣ်မၤပိာ်ထွဲအဂီၢ်, မ့ၢ်လၢတၢ်ကနၢ်ပၢၢ် တၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ်န့ၣ် ကီဝဲခဲဝဲ, ဒီးတၢ်ဆီတလဲတၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ် တကလုာ်ဘၣ်တကလုာ်, ဒီးတဘျီဝံၤတဘျီ, ဒီးတၢ်အစၢဟဲအိၣ်ထီၣ်ဝဲ, ဒ်တၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ်လၢ အဘၣ်တၢ်တူၢ်လိာ်တ့ၢ်လံအသိး, ပှၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ် လူၤပိာ်ထွဲလီၤတံၢ်လီၤဆဲး တသ့ဝဲဒၣ်ခဲလၢာ်အဃိ, တၢ်လီၤတုာ်လီၤကာ်တဖၣ်အံၤကဲထီၣ်အသးန့ၣ်လီၤ.

စီၤပီလူး စံးဘၣ်တဲဘၣ် ကရံၣ်သူးတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖိတဖၣ် ကြၢးထံၣ်အီၤ,ဃုာ်ဒီးခိၣ်နၢ်အဂုၤအဂၤတဖၣ် ဒ်အမ့ၢ်ပှၤအတီအလိၤတဖၣ်, ဒီးဘၣ်တၢ်ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤအဝဲသ့ၣ်တဖၣ် ဒ်ကစၢ်ခရံာ် အခ့အပှၤ, လၢအကလုၢ်တီ, ဒီးဘိးဘၣ်သ့ၣ်ညါ…

တၢ်အိၣ်မူသကဲာ်ပဝးနီၢ်နီၢ်

လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂီၢ်, တၢ်ထံၣ်သံကွၢ်အကတီၢ်, ပှၤသံကွၢ် ခဲရိၣ် (Carol) တဘျီဘၣ်တဘျီလၢ “ဘၣ်မနုၤအဃိ နဟးထီၣ်လၢ အပူၤကွံာ် နတၢ်ဖံးတၢ်မၤလဲၣ်” န့ၣ်လီၤ. ခဲရိၣ်ဒီးအပူၤကွံာ်အတၢ်မၤကစၢ်အဘၢၣ်စၢၤ, တၢ်ဂံာ်ဂူာ်လိာ်သးအိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ် ပှၤထံၣ်လိာ်သံကွၢ်တၢ်တဂၤအံၤ သ့ၣ်ညါဝဲအဃိ, အဲၣ်ဒိးသ့ၣ်ညါအါထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤ.

“တၢ်မၤအကျိၤအကျဲတဖၣ် လီၤဆီလိာ်အသး” န့ၣ် ခဲရိၣ် အၢၣ်လီၤတူၢ်လိာ်ဝဲ ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်တကြၢးစံးကတိၤအၢသီ အတၢ်မၤကစၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မ့ၢ်လၢအဝဲနာ်ဝဲဒၣ်အဃိ, အတၢ်ထံၣ် ဘၣ်ဃးဒီးအပူၤကွံာ်အတၢ်မၤကစၢ်တဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခဲရိၣ် တအဲၣ်ဒိး တဲဖျါထီၣ်ဝဲဘၣ်. ဖဲ ခဲရိၣ် ဒိးန့ၢ်ဝဲ တၢ်ဖံးတၢ်မၤဝံၤအလီၢ်ခံ, ပှၤကိးတၢ်မၤတဖၣ်ဘၣ်သူၣ်ဘၣ်သး ခဲရိၣ် အတၢ်စံးဆၢအဂ့ၢ်န့ၣ် အတၢ်မၤကစၢ်အသီ စံးဘၣ်အီၤလၢ “ပပာ်ဒိၣ်ပာ်လုၢ်ပာ်ပှ့ၤ နတၢ်အိၣ်မူသကဲာ်ပဝးန့ၣ်လီၤ. နတၢ်မၤကစၢ်အဂ့ၢ်, ဒီးလၢခံ ပဂ့ၢ်သ့ၣ်သ့ၣ်န့ၣ် ပတအဲၣ်ဒိးလၢ နကစံးကတိၤအၢသီအီၤဘၣ်” န့ၣ်လီၤ.

ဒ်အမ့ၢ်, ပှၤစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤသီ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး သီသီတဂၤအသိး, ကအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဝဲဒၣ်နီၢ်နီၢ် “လၢတၢ်ယူးယီၣ်ပာ်ကဲယွၤ,” ဒီးလၢကျိၤကျဲ “အဂ့ၤအဘၣ်” အဂီၢ်, ခဲရိၣ် ဆိကမိၣ်ဝဲထီဘိန့ၣ်လီၤ. တၢ်စံးဆၢန့ၣ် ကမ့ၢ်တၢ်ယိယိဖိ,…

ကစၢ်ယွၤ အတၢ်ထံၣ်

ဟၢးစၢၣ် ထ့လၢၣ် (Hudson Taylor) တဂၤ ဘၣ်ကိၢ်ဘၣ်ဂီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးကဟ့ၣ်ခီဟ့ၣ်နီၤ ခရံာ်အတၢ်သးခုကစီၣ် လၢတရူးကီၢ်အဂီၢ်, အဝဲဟးထီၣ်လၢ ကီၢ်အဲကလံးန့ၣ်ဒီး, တၢ်တၤတဖၣ် အိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ်, အတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ် လဲၤအသးဂ့ၤဂ့ၤဘၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ ၁၈၆၅ နံၣ်န့ၣ် အဝဲဆိကမိၣ်ဝဲဒၣ်လၢ ကဆှၢအါထီၣ် ပှၤမၤကစၢ်ယွၤ အတၢ်မၤတဖၣ်ဆူ တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲ အိၣ်ပှဲၤဝဲဒီးတၢ်လီၤဘၣ်ယိာ်တဖၣ်, ဒီးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတအိၣ်ဘၣ်အဃိ, အသးကလၢၢ်ဘၣ်ဝဲ "တၢ်သးသဘံၣ်ဘုၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်ကလဲာ်" န့ၣ်လီၤ. အဝဲဂုာ်ကျဲးစၢးဂဲၤလိာ်ဝဲ ဒီးကစၢ်ယွၤ, ခီဖျိလၢတၢ်ထုကဖၣ်ဝံၤ, ကွဲးပာ်ဖျါဝဲဒၣ်လၢ, "ကစၢ်ယွၤ မၤနၢၤတ့ၢ် ယတၢ်စူၢ်တၢ်နာ် လၢအလီၤတုာ်လီၤကာ်, ဒီးယသ့ၣ်ညါတူၢ်လိာ်ယဲလၢ မူဒါတဖၣ်, ဒီးတၢ်လၢပိာ်ထွဲထီၣ်အခံတဖၣ်န့ၣ် ဘၣ်ဃးဒီးကစၢ်ယွၤအဃိ, ယဟ့ၣ်လီၤယသးလၢကစၢ်ယွၤန့ၣ်လီၤ."

စီၤမိၤၡ ဒိးန့ၢ်ဝဲ ကစၢ်ယွၤအတၢ်ကိး, ဒီးကကဲထီၣ် တၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤလၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ စီၤမိၤရှ့ နဲၣ်ဆှၢဒုးဟးထီၣ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် လၢကီၢ်အဲၤကူပတူးန့ၣ်ဒီး, ကစၢ်ယွၤ ကတိၤတၢ်ဒီး စီၤမိၤရှ့, ဒီးစံးဝဲဒၣ် "စံးဘၣ်ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိ ဒ်သိးအကဃၣ်အသး, ဒီးသူၣ်အဒဲလၢ ပံၤဟဃံရိးအမဲာ်ညါ, လၢမံးကဒိးလးဒီးပီၣ်လဲၣ်အဘၢၣ်စၢၤ,…

လဲၤဆူညါလၢတၢ်နာ်

ဒ်သိးကကဲထီၣ် ပီၣ်ရီ လၢကီၢ်စဲၣ် ခဲလဖိနံယၤ (California) အဂီၢ်, မဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ် (Maxcy Filer) တဂၤ, ကဘၣ်နုာ်လီၤဒိးစဲး, ဒီးဖျိထီၣ် ကီၢ်စဲၣ်ပဒိၣ် အတၢ်ဒိးစဲးအကီအခဲ ၃ သီန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ, တုၤလၢအဖျိထီၣ်ဝဲတစုန့ၣ် အဝဲနုာ်လီၤစံးဆၢတၢ်ဒိးစဲးန့ၣ် တမ့ၢ်ထဲတဘျီ, ခံဘျီဧိၤဘၣ်. အဝဲဘၣ်နုာ်လီၤတၢ်ဒိးစဲး ၄၈ ဘျီန့ၣ်လီၤ. အတၢ်ပညိၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် ကမၤစၢၤပှၤလၢ အတဒိးန့ၢ်ခွဲးယာ်တဖၣ်, ပှၤအိၣ်ဆိးလၢဝ့ၢ် ကိၣ်(ပ)တၣ် (Compton), လၢအအဲၣ်ဘၣ်ဝဲအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. အတၢ်ကျဲးစၢးနုာ်လီၤတၢ်ဒိးစဲး အခီၣ်ထံးကတၢၢ်တဘျီ, ဒီးလၢခံအကတၢၢ်တဘျီအဘၢၣ်စၢၤ, ၂၅ နံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် အဝဲသ့ၣ်နီၢ်ဒီမိၤဝၤခံဂၤ လုၢ်ဒိၣ်ထီၣ် အဖိနွံဂၤ, ဒီးအဖိတဖၣ်ခဲလၢာ်မၤလိဖျိထီၣ် ခီလ့ၣ်ကၠိန့ၣ်လီၤ. လၢအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂီၢ်, ကဘၣ်မၤဝဲတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤအကတီၢ်, စံၣ်ညီၣ်ကွီၢ်န့ၣ် စံးဝဲဒၣ်, "လၢမဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ်အဂီၢ်, ယအဲၣ်ဒိး စံးကတိၤပာ်ဖျါထီၣ်ယဲ တၢ်ကတိၤသၢထံၣ်, လၢအမ့ၢ် တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ, တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ, တၢ်ပာ်လီၤသးစွံကတုၤ" န့ၣ်လီၤ.

မဲး(စ)စံၣ် ဖဲလၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ်…

မဲာ်ထံမဲာ်နိ, ဒီးတၢ်မုၢ်လၢ်

ထီလၣ်အမုၢ်နံၤ မ့ၢ်တၢ်မၤလၢကပီၤ ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူး အတၢ်မၤနၢၤ, ဒီးဟဲနုာ်ဝဲဒၣ်ဆူ ဝ့ၢ် ယရူၡလ့ၣ် အဂ့ၢ်ဘၣ်ဆၣ်, မ့မ့ၢ် မ့ၤရံၣ် အဲး(ဒ)ဒွါၣ် (Mary Edwar) အဂီၢ်န့ၣ်, ကဲထီၣ်ဝဲဒၣ် တၢ်သူၣ်ဘၣ်ဒိသးဘၣ်ဒိအဒိၣ်အယိာ်အကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဝံၤ, မ့ၤရံၣ်ဒီးအဝၤ ကၤရံ(မ) (Kareem), ဖီၣ်လိာ်သးစု, ဒီးဟးထီၣ်လၢတၢ်ဘါသရိၣ်အကတီၢ်, မ့ၣ်ပိၢ်တဖျၢၣ်ပိၢ်ဖးန့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢမ့ၣ်ပိၢ် အတၢ်ပိၢ်ဖး အဃိ, အဝၤန့ၣ်သံဝဲဒၣ်, အနီၣ်ကစၢ်ဒၣ်ဝဲဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး, ဒီးအဖိလၢအဒၢလီၢ်ပူၤ စ့ၢ်ကီး, လီၤတဲာ်ဟးဂီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဖဲ မ့ၤရံၣ် အိၣ်မုာ်ထီၣ်က့ၤဝဲဒၣ်န့ၣ်ဒီး, အသူၣ်အုးသးအုးဝဲဒၣ် လၢအဝၤဒီးအဖိအဂီၢ်, ဒီးတကတီၢ်ဃီန့ၣ် အသူၣ်ဒိၣ်အသးဖျိးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်ဖးဝဲဒၣ်လံာ်စီဆှံန့ၣ် မၤလီၤကဆှၣ် "ကစၢၢ်မ့ၣ်အူလၢအသးကံၢ်ပူၤ" န့ၣ်လီၤ. လီၤဆီဒၣ်တၢ်, ဖဲအဝဲကျဲးစၢးဃုနၢ်ပၢၢ်ဝဲ ဘၣ်မနုၤအဃိ ကစၢ်ယွၤပျဲတၢ်မၤသံ ဒ်သိးအံၤလဲၣ်န့ၣ်ဒီး, ယၡါ ၅၅:၉ ပာ်ဖျါဝဲလၢ "အဂ့ၢ်ဒ်အံၤ, ဒ်မူခိၣ်ထီန့ၢ်ဟီၣ်ခိၣ်အသိး, ယကျဲထီန့ၢ်သုကျဲ, ဒီးယတၢ်ဆိကမိၣ်ထီန့ၢ် သုတၢ်ဆိကမိၣ်ဒ်န့ၣ်သိးလီၤ" အဃိ, ကဲထီၣ်တၢ်မၤစၢၤလၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ မ့ၤရံၣ်…

ဃ့ထုကဖၣ်လၢယွၤအတၢ်အၢၣ်လီၤတဖၣ်အဂီၢ်

ဖဲယနုာ်လီၤဘှီထံပီၤအကျိၤ, ဒီးယခိၣ်အိၣ်ကတာ်အသးလၢ တၢ်သ့စုအလီၢ်အဖီလာ် အကတီၢ်န့ၣ်, ယစံးဘၣ်တဲဘၣ်ယဖိမုၣ်လၢ နတဘၣ်လဲၤဆူထံကမါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ယဖိမုၣ် မၤသ့ၣ်နီၣ်က့ၤယၤလၢ "ပါပၢ်ဧၢ, နအၢၣ်လီၤတ့ၢ်ယၤလၢ ယမၤဟံၣ်အတၢ်မၤတဖၣ် မ့ၢ်ဝံၤန့ၣ်ဒီး, ယလဲၤသ့တမ့ၢ်ဘၣ်ဧါ" န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢယဘှီက့ၤတၢ်သ့စုအလီၢ် ထံပိၤအကျိၤ, ဒီးယတၢ်မၤအါအဃိ, ယသးပ့ၤနီၣ်ယတၢ်ကတိၤန့ၣ်လီၤ. ယတၢ်ဂ့ၢ်ကီတမံၤအံၤ မၤသးပ့ၤနီၣ် ယတၢ်အၢၣ်လီၤန့ၣ်လီၤ.

ဒ်ယဖိမုၣ် မၤသ့ၣ်နီၣ်ယၤအသိး, ပှၤကွဲးထါစံးထီၣ်ပတြၢၤတဂၤ မၤသ့ၣ်နီၣ် ကစၢ်ယွၤ, တၢ်လၢယွၤအၢၣ်လီၤတ့ၢ်တဖၣ်, ဒီးကွဲးပာ်ဖျါဝဲ "မ့ၢ်နဒုးမုၢ်လၢ်ယၤလၢတၢ်ဒီးသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤနကလုၢ်ကထါလၢ နခ့နပှၤအဂီၢ်တက့ၢ်" (၁၁၉:၄၉) န့ၣ်လီၤ. ပပၢ်ယွၤ အိၣ်လၢမူခိၣ်တဂၤန့ၣ် တမ့ၢ်ပှၤလၢအသးဒံဝ့ၤဒံဝီၤ, ဒီးတမ့ၢ်ပှၤလၢသးပ့ၤနီၣ်တၢ်သ့တဂၤအဃိ, ပကဘၣ်စံးဘျုးယွၤန့ၣ်လီၤ. ပဟဲဆူ ကစၢ်ယွၤအအိၣ် သ့ဝဲဒၣ်န့ၣ် တမ့ၢ်ထဲလၢ ပဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်, ပဘၣ်ကီဘၣ်ခဲ, ဒီးပသးဟးဂီၤအကတီၢ်န့ၣ်ဘၣ်. မ့မ့ၢ် ပဟဲဆူ ယွၤအအိၣ်သ့ဝဲဒၣ် လၢတၢ်နာ်န့ၢ်လီၤသးအပူၤန့ၣ် တၢ်သ့ၣ်ညါယွၤ, ဒ်အမ့ၢ်ပၢ်လၢအဂ့ၤတဂၤအသိး, "အအံၤမ့ၢ်တၢ်လၢအမၤမုာ်ထီၣ်က့ၤယၤ လၢယဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်အဖၢမုၢ်န့ၣ်, လၢနကလုၢ်နကထါ မၤမူထီၣ်က့ၤလံယၤ" (:၅၀) န့ၣ်လီၤ.

ပကမၤသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ အတၢ်အၢၣ်လီၤတဖၣ်အဂီၢ်, ကစၢ်ယွၤ ကွဲမုာ်ပှၤ,…

ကစၢ်ယွၤ ကွၢ်ထွဲတၢ်ဂ့ၢ်အဆံး လီၤတံၢ်လီၤဆဲး

ယဖိဒိၣ်မုၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ပှၤထီၣ် ခီလ့ၣ်ကၠိ သီသီဖိတဂၤ, ဒီးအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအါလၢ ကၠိအတၢ်မၤ, ဒီးတၢ်မၤဘၣ်လိာ်ဘၣ်စးအသးဒီးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအသီအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်ဘံၣ် တၢ်ဘၢအဂ့ၢ်အိၣ်ထီၣ်အဃိ, သိလ့ၣ်ကနုာ်လီၤဟးထီၣ် လၢကၠိကရၢၢ်အဂီၢ်, လိၣ်ဘၣ်ဝဲဒၣ် လံာ်က့တၢ်ပျဲအပနီၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်မၤအံၤ, ကမ့ၢ်တၢ်မၤအါထီၣ် အတၢ်မၤစရီတဖၣ်အဃိ, ယသံကွၢ်အီၤလၢ ယကဘၣ်မၤစၢၤအီၤဧါန့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးကမၤန့ၢ် လံာ်က့တၢ်ပျဲ အပနီၣ် လၢခီလ့ၣ်ကၠိအဝဲၤဒၢးန့ၣ် ယံာ်ဝဲဒၣ်ထဲ စှၤမံးနံးအဃိ, ကဲထီၣ်တၢ်ကမၢကမၣ်လၢအဂီၢ်, ဒီးလၢခံန့ၣ်, စံးဘျုးစံးဖှိၣ်ယၤန့ၣ်လီၤ.

ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်ဂ့ၢ်လၢ ယဖိဒိၣ်မုၣ် တသ့ၣ်ညါဝဲဒၣ်န့ၣ် ဒ်သိးယကမၤန့ၢ် လံာ်က့တၢ်ပျဲအဂီၢ်, ယမၤသကိးတၢ်ဒီးကၠိအဝဲၤဒၢးန့ၣ် ယံာ်ဝဲဒၣ်နံၤတဝာ်, လၢတၢ်ကွဲးဘှီဘၣ် အလံာ်ပတံ, ဒီးတၢ်လူၤဃုထၢပာ်ဖှိၣ် လံာ်အုၣ်သးလၢအလိၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, ယတဒုးသ့ၣ်ညါအီၤလၢာ်ဘၣ်, ဒီးယစံးဘၣ်အီၤထဲဒၣ် တၢ်ဂ့ၢ်ကီတအိၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ.

တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံန့ၣ် ပာ်လုၢ်ပာ်ပှ့ၤ တၢ်ဂ့ၢ်အဆံးတဖၣ်လီၤတံာ်လီၤဆဲးန့ၣ်လီၤ. ယမၤစၢၤ ယဖိဒိၣ်မုၣ် အတၢ်ဂ့ၢ်ဆံးလီၤတံာ်လီၤဆဲးဖိ လၢအတပာ်သူၣ်ပာ်သးဝဲတဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံန့ၣ်လီၤ. လံာ်စီဆှံ စံးဘၣ်ပှၤ ဖဲပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် အိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဝဲလၢ ပှၢ်မုၢ်ကနၢအကတီၢ်, ကစၢ်ယွၤ အတၢ်အဲၣ်န့ၣ် ဖျါဝဲဒၣ်လၢ…

တၢ်အိၣ်မူအခီပညီ လၢကစၢ်ခရံာ်အပူၤ

လၢအပူၤကွံာ်, တယံာ်ဒံးဘၣ် နံၣ်တဖၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် မဲးကဲၣ် လဲဒံၣ် (Michael Landy) တဂၤ, မၤဝဲဒၣ် စရီတဘ့ၣ်, ဒီးဂံၢ်ဒွးထီၣ် ကယဲၢ်အတၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်န့ၣ် အိၣ်ဝဲဒၣ် ၇,၂၂၇ ထံၣ်န့ၣ်လီၤ. ဝံၤန့ၣ်ဒီး, တၢ်မၤလၢခံတပတီၢ်, လၢအမၤဝဲန့ၣ် လီၤကမၢကမၣ်ဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. လၢဝ့ၢ်လိဒိၣ်, ပှၤဆါတၢ်ပှ့ၤတၢ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်, အလီၢ်အကျဲတတီၢ်န့ၣ် အဝဲတ့ဒုးအိၣ်ထီၣ် စဲးဖီကဟၣ် အတၢ်သူၣ်ထီၣ်တဖျၢၣ်, ဒီးမၤဟးဂီၤကွံာ် အတၢ်ဖိတၢ်လံၤခဲလၢာ်, လၢပှၤအါဒံအါဂၤအမဲာ်ညါန့ၣ်လီၤ. အဝဲမၤဟးဂီၤကွံာ် အဆ့ကူဆ့ကၤ, ပှၤတ့ခဲၣ်တၢ်ဂီၤတဖၣ်, တၢ်အဲၣ်အလံာ်လဲၢ်တဖၣ်, တကးဒ်ဘၣ်န့ၣ် အသိလ့ၣ်စ့ၢ်ကီး မၤဟးဂီၤကွံာ်ဝဲဒၣ် လၢစဲးဖီကဟၣ်တဖျၢၣ်အံၤအပူၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ဆါတၢ်ပှ့ၤအတၢ်သူၣ်ထီၣ်အကပၤ, ဖဲပှၤဆါတၢ်ပှ့ၤတၢ်ဖိတဖၣ် နုာ်လီၤဟးထီၣ်အကတီၢ်, ဒုးနဲၣ်ဝဲဒၣ် အတၢ်မၤ, ဒီးသံကွၢ်ဝဲဒၣ် "ပတၢ်ထူးတၢ်တီၤမ့ၢ်တအိၣ်လၢၤဘၣ်န့ၣ်ဒီး, ပကမ့ၢ်တၢ်မနုၤတမံၤလဲၣ်" န့ၣ်လီၤ.

မ့ၢ်လၢပဝဲအါဒံအါဂၤ, ပပှ့ၤန့ၢ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ် ဒ်သိးပပာ်ဖျါထီၣ် ပတၢ်မ့ၢ်တၢ်, (မ့) လၢခါဆူညါ ပကအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဘံၣ်ဘံၣ်ဘၢဘၢအဂီၢ်အဃိ, တၢ်သံကွၢ်အံၤ, မ့ၢ်တၢ်အကါဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူး အတၢ်ကတိၤဟ့ၣ်ဒိတထံၣ်ပာ်ဖျါထီၣ် ပှၤထူးပှၤတီၤတဂၤ, လၢအဟံးပာ်ဖှိၣ် အတၢ်ထူးတၢ်တီၤတဖၣ်, ဒီးအိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤ…

တၢ်တမံၤဃီလၢ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူးအပူၤ

တၢ်ကိၢ်ခါဒီးတၢ်ခုၣ်ခါ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤတဖၣ် (Summer and Winter Olympic) အခါ, ဒ်ပှၤကွဲးတၢ်ကစီၣ် (young reporter) တဂၤအသိး, ယဘၣ်လဲၤဟံးန့ၢ်တၢ်ကစီၣ်န့ၣ်, ယတၢ်မံမီၣ်လၢ တၢ်ကွၢ်ကီတၢ်လိၣ်ကွဲသတြီၤတဖၣ်, ဒီးတၢ်ထံၣ်လိာ်သးဒီးပှၤလိာ်ကွဲတၢ်ဖိတဖၣ်န့ၣ် လၢပှဲၤထီၣ်ဝဲနီၢ်နီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲယနၢ်ဟူပှၤလိာ်ကွဲသတြီၤတၢ်ဖိတဖၣ်အိၣ်ဟဲလၢ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်န့ၣ် စံးကတိၤ ကျိာ်တၢ်ကတိၤ အကလုာ်ကလုာ်, ဒီးမၤလၤကပီၤအထံအကီၢ်န့ၣ် ယသူၣ်ခုသးခုယဲဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ.

လၢယသးစၢ်လံလံန့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤ ထုးန့ၢ်သူၣ်န့ၢ်သးယၤ, ဒီးကဲထီၣ် ယတၢ်သးစဲဖးဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ကိၢ်ခါ အိၣ်လဲပ့းအဆၢကတီၢ်, ယအၢၣ်လီၤယသးလၢ ယကပိာ် ကစၢ်ယွၤအခံန့ၣ်ဒီး, ယသးကလၢၢ်ဘၣ်ယဲ ဒ်ကစၢ်ယွၤ မၢယစူးကွံာ်ညိကွံာ် တၢ်သးစဲထီတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, လၢယသးကံၢ်ပူၤန့ၣ် ယအဲၣ်ထံကီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဖၢမုၢ်န့ၣ်လီၤ. အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤစ့ၢ်ကီး, ယကွၢ်ကီမုာ်ဘၣ်ယၤအဖၢမုၢ်ဘၣ်ဆၣ်, ဖဲပှၤအါဒံအါဂၤ, လၢလုၢ်လၢ်ဆဲးလၤလီၤဆီလိာ်အသး, ဒီးအကျိာ်တၢ်ကတိၤလီၤဆီလိာ်သးတဖၣ် ဟဲဘူၣ်သကိးဘါသကိးတၢ် လၢသရိာ်အကတီၢ်, (မ့) လၢတၢ်ဃ့ဘါထုကဖၣ်တၢ်, ဒီးဘူၣ်ထီၣ်ဘါထီၣ် စီၤပၤတဖၣ်အစီၤပၤအဂီၢ်, ဟဲပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသးအကတီၢ်, ယသူၣ်ဟူးသးဂဲၤဘၣ်ယဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢဟီၣ်ခိၣ်ချၢန့ၣ် ပလဲၤခီဖျိကလၢၢ်ဘၣ် မူခိၣ်ဘီမုၢ်အတၢ်ဃံတၢ်လၤ (လီၣ်ဖျါ ၇:၉) န့ၣ်လီၤ.…

တၢ်မၤသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤတၢ်လၢ ကစၢ်ယွၤအိၣ်ဒီးပှၤ

ဖဲပလဲၤဟးလိာ်ကွဲဆူ ကၠီးရှၢၣ် သ့ၣ်ပှၢ်ကရၢၢ် (Joshua Tree National Park)လၢကီၢ်စဲၣ် ခဲၣ်လံၣ်ဖိနံယါ အကတီၢ်, ပထံၣ်သ့ၣ်လီၤဆီတဖၣ် လၢအဒ့အလၣ်တဖၣ် အိၣ်ကစီၤထီၣ်အသးဆူ မူခိၣ်အသိးန့ၣ်ဒီး, ထုးန့ၢ်ပသူၣ်ပသးဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. ပှၤအါဒံအါဂၤ နာ်ဝဲဒၣ်လၢ ပှၤဟဲတုၤဆိ ဖဲတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအံၤဒီးအိၣ်ဆိးတဖၣ်, လၢတၢ်သ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ တၢ်ဂ့ၢ်လၢလံာ်စီဆှံအလီၢ်လံၤတကတြူၢ်, ဖဲ စီၤယိၤရှူ ယူာ်ထီၣ်အဘီဆူမူခိၣ် ဒ်အမ့ၢ်တၢ်ပနီၣ်လၢ ကစၢ်ယွၤ အတၢ်အိၣ်ဒီးအပှၤဂီၢ်မုၢ်, ဒီးအတၢ်မၤစၢၤအဂီၢ်, ကိးဝဲဒၣ် သ့ၣ်တဖၣ်အံၤလၢ ကၠီးရှၢၣ်သ့ၣ်ထူၣ် (Joshua Tree) န့ၣ်လီၤ.

ဖဲ ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် နုာ်လီၤအိၣ်ဆိးလၢ ကီၢ်ကနၤဧၣ်အကတီၢ်, လိၣ်ဘၣ် ကစၢ်ယွၤအတၢ်မၤစၢၤ လၢတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, မ့ၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်မၤတၢ်ဒဲးဘးအဃိ (ယိၤရှူ ၇:၁၁-၁၂), ပှၤဂဲဖိတဖၣ် မၤနၢၤဝဲဒၣ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ်န့ၣ်ဒီး, အဝဲသ့ၣ် ပျံၤဝဲဒၣ်လၢ ကဘၣ်လဲၤဒုးပှၤဂဲဖိတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, ကစၢ်ယွၤ ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါ စီၤယိၤရှူလၢ “ပျံၤတၢ်တဂ့ၤ, ဘၣ်ယိၣ်တၢ်တဂ့ၤ” (၈:၁) န့ၣ်လီၤ. ဒီးကစၢ်ယွၤ စံးဘၣ်…

ပှၤကွၢ်ထွဲသုးကျဲၤတၢ်တဖၣ်လၢ အကလုၢ်တီ

ဖဲလါမၢ်ရှး ၂၀၂၄ အပူၤန့ၣ်, ထံကီၢ်ပဒိၣ် ကဘီယူၤ ပၢဆှၢတၢ်ကရၢကရိ (Federal Aviation Administration) မၤဝဲ တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအတၢ်သမံသမိးအကတီၢ်, ကီၢ်အမဲရံကၤ ကဘီယူၤ အတၢ်ကရၢကရိဖးဒိၣ် (US aerospace corporation) န့ၣ် လီၤတုာ်လီၤကာ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢတၢ်တဘၣ်လိာ်ဘၣ်စးတဖၣ် မၤအသးတဘျီဘၣ်တဘျီ, ဒီးဘၣ်ဖဲ ကဘီယူၤ လဲၤတၢ်အကတီၢ်တဘျီန့ၣ် ကလံၤအတယၢၢ်လၢ ကဘီယူၤအကိပူၤန့ၣ် စှၤလီၤဝဲ ဒီးကဘီယူၤ အတြဲၤဆံးဖိန့ၣ် ကၢ်ဖျိးကွံာ်ဝဲအဃိ, တၢ်သမံသမိးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအတၢ်မၤတဖၣ်ပိာ်ထွဲထီၣ်အခံန့ၣ်လီၤ. ခီပနံၣ် အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢ ကဘၣ်စံးကတိၤပာ်ဖျါတၢ်တဂၤ, ပာ်ဖျါဝဲဒၣ် ပှၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ် ကဘၣ်မၤပိာ်ထွဲအဂီၢ်, မ့ၢ်လၢတၢ်ကနၢ်ပၢၢ် တၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ်န့ၣ် ကီဝဲခဲဝဲ, ဒီးတၢ်ဆီတလဲတၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ် တကလုာ်ဘၣ်တကလုာ်, ဒီးတဘျီဝံၤတဘျီ, ဒီးတၢ်အစၢဟဲအိၣ်ထီၣ်ဝဲ, ဒ်တၢ်သိၣ်တၢ်ဘျၢတဖၣ်လၢ အဘၣ်တၢ်တူၢ်လိာ်တ့ၢ်လံအသိး, ပှၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ် လူၤပိာ်ထွဲလီၤတံၢ်လီၤဆဲး တသ့ဝဲဒၣ်ခဲလၢာ်အဃိ, တၢ်လီၤတုာ်လီၤကာ်တဖၣ်အံၤကဲထီၣ်အသးန့ၣ်လီၤ.

စီၤပီလူး စံးဘၣ်တဲဘၣ် ကရံၣ်သူးတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖိတဖၣ် ကြၢးထံၣ်အီၤ,ဃုာ်ဒီးခိၣ်နၢ်အဂုၤအဂၤတဖၣ် ဒ်အမ့ၢ်ပှၤအတီအလိၤတဖၣ်, ဒီးဘၣ်တၢ်ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤအဝဲသ့ၣ်တဖၣ် ဒ်ကစၢ်ခရံာ် အခ့အပှၤ, လၢအကလုၢ်တီ, ဒီးဘိးဘၣ်သ့ၣ်ညါ…