လၢ ဝ့ၢ် နယူယီးန့ၣ် ပှၤစးထီၣ်တ့ဝဲဒၣ် ဘရိးကလ့(န) အတိၤ (Brooklyn Bridge), ဖဲ ၁၈၆၉ နံၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ် စးထီၣ်ဝံၤတယံာ်ဘၣ်, ၦၤဘှီတၢ်အခိၣ်သ့ၣ် ဝါရှ့ၣ်တၢၣ် ရိဘလ့(န) (Washington Roebling) အိၣ်တမုာ်ဆိးက့ နးနးကလဲာ်အဃိ, အမါ အဲမလံၣ် (Emily) ဘၣ်နုၢ်လီၤမၤစၢၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. အဲမလံၣ် ဃုမၤလိနၢ်ပၢၢ် အတၢ်တိာ်ကျဲၤတဖၣ်, ကွၢ်ထံက့ၤ တၢ်ပာ်ဖျါတဖၣ် လီၤတံၢ်လီၤဆဲး, ဒီးနဲၣ်လီၤဝဲဒၣ် ရိဘလ့(န) အၦၤမၤစၢၤဆီၣ်ထွဲတၢ်ဖိတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢကျိၤကျဲအကလုာ်ကလုာ်အပူၤန့ၣ် အဲမလံၣ် မၤစၢၤဆီၣ်ထွဲအဝၤ, ဒီးဖဲ ၁၈၈၃ နံၣ်, တၢ်အိးထီၣ်တိၤအမူး, လၢပှၤလဲၤခီတိၤအကတီၢ်န့ၣ် ဒိးဘၣ်ဝဲဒၣ် လ့ၣ်ကဟၣ်အဆိကတၢၢ်တခိၣ်န့ၣ်လီၤ. ရိဘလ့(န) စံးပတြၢၤ အမါအဲမလံၣ် “အတၤလၣ် လၢအလီၤကမၢကမၣ်နီၢ်နီၢ်,” ဒီး “အတၢ်သ့ၣ်ညါ တၢ်ဖံးတၢ်မၤ, ဒီးတၢ်တိာ်ကျဲၤတဖၣ်လီၤတံၢ်လီၤဆဲး” အဃိန့ၣ်လီၤ.
ကရူၢ်ဒီတဖု အတၢ်ထဲးဂံၢ်ထဲးဘါဒ်သိးအံၤန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်ဃံတၢ်လၤ, ဒီးလၢပသးသမူအတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ်အဂီၢ်, မ့ၢ်တၢ်ခူသူၣ်တမံၤလၢ အိၣ်ဒီးအခီပညီ အဒိၣ်ကတၢၢ်န့ၣ်လီၤ. လံာ်ပှၤစံၣ်တဲၤတဲလီၤတၢ်အပူၤန့ၣ် စီၤၡလိၤမိၤ တဲနၢ်ပၢၢ် တၢ်ဖံးသကိးမၤသကိးတၢ် အကါဒိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်, “ၦၤခံဂၤဂ့ၤန့ၢ် ၦၤတဂၤတက့ၢ်လီၤ. အဂ့ၢ်ဒ်အံၤႇ အဘူးအလဲဂ့ၤ အိၣ်ဝဲလၢ အမၤတၢ်အဂီၢ်လီၤ. အဂ့ၢ်ဒ်အံၤႇ တဂၤမ့ၢ်လီၤဃံၤဒီးႇ ၦၤတဂၤ ကဝံၣ်ဆၢထၢၣ် အသကိး” (စံၣ်တဲၤ ၄:၉-၁ဝ) န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အတၢ်မၤအပူၤ, ပကြၢးထံၣ် တၢ်မၤသကိးတၢ် ဒ်တၢ်အကါဒိၣ်တမံၤအဃိ, စီၤပီလူး စံးဝဲဒၣ်လၢ “မ့မ့ၢ်ခဲကနံၣ်အံၤႇ တၢ်အက့ၢ်အဂီၤ အိၣ်အါမံၤႇ ဒီးနီၢ်အိၣ်တဂၤဃီ” (၁ကရံၣ် ၁၂:၂ဝ) န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢၦၤကိးဂၤဒဲး ပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်, ကွၢ်ထွဲကဟုကယာ်လိာ်သးအဃိ, စီၤပီလူး ပာ်ဖျါအါထီၣ်ဝဲဒၣ်လၢ “ဒ်သိးတၢ်လီၤမုၢ်လီၤဖး သုတအိၣ်လၢ နီၢ်အပူၤတဂ့ၤ” (:၂၅) န့ၣ်လီၤ.
လၢပတၢ်ဖံးတၢ်မၤအပူၤႇ လၢပဟံၣ်ဖိဃီဖိအပူၤႇ (မ့) ပတၢ်အိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤလၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အပူၤ, ၦၤကအိၣ်ထဲဒၣ်တဂၤဧိၤန့ၣ် ပှၤတအိၣ်နီတဂၤဘၣ်. ဖဲၦၤတဂၤဂၤအတၢ်ဂ့ၢ်ကီ မ့ၢ်အိၣ်ထီၣ်ဝဲန့ၣ်ဒီး, ပလိၣ်ဘၣ်တၢ်ကမၤစၢၤလိာ်သးကဒဲကဒဲ, ဒီးဒ်သိးပကပာ်ဖှိၣ် ပတၢ်သ့တၤလၣ်တဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ် ပလိၣ်ဘၣ်ၦၤကိးဂၤဒဲးန့ၣ်လီၤ. တၢ်မၤလၢ ကစၢ်ယွၤ မၢလီၤပှၤန့ၣ် ဒ်သိးပကမၤဝံၤအီၤအဂီၢ်, တၢ်ဖံးသကိးမၤသကိးတၢ်န့ၣ် မ့ၢ်တၢ်လၢအလိၣ်, ဒီးအကါဒိၣ်နီၢ်နီၢ်န့ၣ်လီၤ.
