Archives: October 2025

တၢ်လၢကစၢ်ယွၤကမၤဝဲ

ဖဲလါဒံၢ်စ့ဘၢၣ် (၂၉) သီ, ၁၉၄၀ နံၣ်န့ၣ် ကဘီယူၤ နုာ်လီၤဒုး တ့ၢ်လီၤဝဲဒၣ်မ့ၣ်ပိၢ် လၢဝ့ၢ်လိဒိၣ် အကတီၢ်, မ့ၣ်ပိၢ်တဖျၢၣ် မၤဟးဂီၤကွံာ် ပနံာ်ဒၢးတဖျၢၣ်လၢ (St. Paul) တၢ်ဘါသရိာ်အဃၢၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲ ဘ့းဒံၣ် ခၠ့ဘၢၣ် (Biddy Chambers) ဒိးန့ၢ်ဝဲဒၣ်တၢ်ကစီၣ်လၢ အီး(စ)ဝီ ခၠ့ဘၢၣ် (Oswald Chambers) အလံာ် အဘ့ၣ် ၄၀,၀၀၀ လၢအဘၣ်တၢ်ပာ်ဖှိၣ်ဃာ်အီၤဖဲန့ၣ်တဖၣ်, လံာ်လၢ အဝဲပာ်ဖှိၣ်, ဒီးပဲာ်ထံဘှီဂ့ၤက့ၤ ဝဲဒၣ်ဝံၤဘၣ်ဆၣ်, တပှ့ၤဘၣ်တၢ်အုၣ်ကီၤလၢလံာ်တဖၣ်အဂီၢ်ဒံးဘၣ်တဖၣ်န့ၣ်, လီၤမၢ်ကွံာ်ဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်ဒီး, ပာ်လီၤဝဲ အလာ်ဖးထံလီခီ, ဒီးစံးဘၣ်အဖိမုၣ်လၢ, “ဂ့ၤဝဲလီၤ, ယွၤ စူးကါတ့ၢ်ဝဲ လံာ်တဖၣ်အံၤ လၢအလၤကပီၤအဂီၢ်လံ, ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ဝံၤဝဲဒၣ်လံန့ၣ်လီၤ. ခဲကနံၣ်အံၤ, ပကဘၣ်အိၣ်ခိးကွၢ် ကစၢ်ယွၤကမၤတၢ်မနုၤလဲၣ်န့ၣ်လီၤ.”

ဖဲဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ် တၢ်ဒုးဖးဒိၣ်အခီၣ်ထံးတဘျီ စးထီၣ်ဝဲဒၣ်အကတီၢ်, လံာ်လၢ အဝၤသးဘိ အီး(စ)ဝီ လၢအလဲၤပူၤကွံာ်တ့ၢ်လံ ဟီၣ်ခိၣ်တဂၤ ကွဲးတ့ၢ်ဝဲတဖၣ်န့ၣ်, ဘ့းဒံၣ် ကသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤဝဲဒၣ်သ့ၣ်သ့ၣ်န့ၣ်လီၤ.…

တၢ်ဟ့ၣ်တၢ်လီၢ်လၢပှၤဂၤအဂီၢ်

လၢကီၢ်အမဲရကၤ တၢ်လီၢ်ကိးပူၤဒဲးန့ၣ်, တၢ်ကတဲာ်ကတီၤန့ၢ် ပှၤမၤပှဲၤသိလ့ၣ် အလီဂံၢ်-သန့ (electric vehicle charging stations) တဖၣ်, ဒ်သိးပှၤနီၣ်သိလ့ၣ်တဖၣ် ကမၤပှဲၤဝဲ သိလ့ၣ်-လီအဂံၢ်ချ့ချ့, ဒီးကလဲၤတၢ်ဆူညါအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, ပှၤနီၣ်သိလ့ၣ်တနီၤ စူးကါဝဲ တၢ်ဆၢကတီၢ် ယံာ်အါတလၢကွံာ်ဝဲ လၢတၢ်မၤပှဲၤလီဂံၢ်-အချ့ (fast-charger) အလီၢ်န့ၣ်အဃိ, ဒ်သိးတၢ်ကဘှါဆှဲ တၢ်မၤ, တၢ်ပာ်သူၣ်ပာ်သးလၢ အတကွၢ်ပှၤဂၤအဂီၢ်အံၤန့ၣ်, တၢ်မၤပှဲၤသိလ့ၣ် အလီဂံၢ်-သန့ အခီပနံၣ် အဒိၣ်ကတၢၢ်တဖၣ်အကျါတခါန့ၣ် ပာ်ပနီၣ် တၢ်ဆၢကတီၢ်-နီၣ်ထိၣ်ဃံး, ဖဲအဝဲသ့ၣ်အတၢ်မၤပှဲၤ သိလ့ၣ် အလီဂံၢ်-သန့ တနီၤ, လၢပှၤစူးကါအီၤ အအါကတၢၢ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲသိလ့ၣ်တခိၣ် မၤပှဲၤအလီဆၣ်ဒၢ (battery) မ့ၢ်တုၤဃီၤ ၈၅ % န့ၣ်ဒီး, ပှၤနီၣ်သိလ့ၣ်အံၤ ကဘၣ်ဟ့ၣ်ဝဲ တၢ်လီၢ်ဆူ သိလ့ၣ် လၢခံတခိၣ်, လၢအလိၣ်တၢ်မၤပှဲၤလီဂံၢ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.

ပှၤတၢ်မၢဖိ စီၤပီလူး ဟ့ၣ်သဆၣ်ထီၣ် ပှၤစူၢ်နာ် ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး တဖၣ်လၢ ကအိၣ်ဒီးတၢ်ဆီၣ်လီၤသး, ဒီး “ပာ်ပှၤဂၤဂ့ၤန့ၣ်…

တၢ်ဒိသူၣ်ဒိသးအတၢ်ဘၣ်ဒိဆါ

ဖဲယစုမုၢ်ဒဲး ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး, ဒီးယဆိကမိၣ် ယစုအတၢ်ဆါန့ၣ် ကယံာ်ဝဲလၢအလါတဖၣ်, တုၤလၢယစုဟူးဂဲၤတၢ် ကန့ၢ်က့ၤလၢလၢပှဲၤပှဲၤတစုန့ၣ်လီၤ. ဖဲယမၤစုအတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤတဖၣ် ဒ်ကသံၣ်သရၣ် မၢယၤလၢယကဘၣ်မၤန့ၣ်ဒီး, ယစုမုၢ်ဆၣ်ဖိလၢ အအိၣ်ဘူးဒီးအီၤန့ၣ် စးထီၣ် ဆါဆဲးဖှိးဝဲဒၣ်အဃိ, ယဃ့န့ၢ် တၢ်ဟ့ၣ်ကူၣ်လၢ ယကသံၣ် သရၣ်န့ၣ်ဒီး, စံးဝဲလၢ “တၢ်ဒိသူၣ်ဒိသး အတၢ်ဘၣ်ဒိဆါ” (Sympathy pain) အဃိန့ၣ်လီၤ. စုမုၢ်ဒဲးဒီးစုမုၢ်ဆၣ် အနၢာ်ဘိတဖၣ် ဖးဒ့ထီၣ်အသး အဘၢၣ်စၢၤန့ၣ် ဒုးအိၣ်ထီၣ် တၢ်သန့ၤလိာ်သးကဒဲကဒဲန့ၣ်လီၤ. စုမုၢ်ဖိတဘိ မ့ၢ်ဘၣ်ဒိဆါဝဲဒီး, လၢတၢ်ဒိသူၣ် ဒိသးအပူၤန့ၣ် အဂၤတဘိစ့ၢ်ကီး ဆါထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဒ်သိးဒီး ပှၤတၢ်မၢဖိ စီၤပီလူး ကဒုးနဲၣ်ဖျါထီၣ် ယွၤအပှၤဂီၢ်မုၢ်တဖၣ် အတၢ်မ့ၢ်တၢ် အတၢ်လီၤဆီ, ဒီးအတၢ်မ့ၢ်တၢ်တမံၤဃီ (uniqueness and unity) အဂီၢ်, စူးကါဝဲ ပှၤကညီအနီၢ်ခိက့ၢ်ဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ ၁ ကရံၣ် ၁၂:၂၁-၂၆ န့ၣ်, စီၤပီလူး ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါ မၤဆူၣ်ထီၣ်ဝဲဒၣ်လၢ ပှၤခဲလၢာ်အတၢ်မၤ ကကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်…

တၢ်ဒိသူၣ်ဒိသးအတၢ်ဘၣ်ဒိဆါ

ဖဲယစုမုၢ်ဒဲး ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး, ဒီးယဆိကမိၣ် ယစုအတၢ်ဆါန့ၣ် ကယံာ်ဝဲလၢအလါ တဖၣ်, တုၤလၢယစုဟူးဂဲၤတၢ် ကန့ၢ်က့ၤလၢလၢပှဲၤပှဲၤတစုန့ၣ်လီၤ. ဖဲယမၤစုအတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤတဖၣ် ဒ်ကသံၣ်သရၣ် မၢယၤလၢယကဘၣ်မၤန့ၣ်ဒီး, ယစုမုၢ်ဆၣ်ဖိလၢ အအိၣ်ဘူးဒီးအီၤန့ၣ် စးထီၣ် ဆါဆဲးဖှိးဝဲဒၣ်အဃိ, ယဃ့န့ၢ် တၢ်ဟ့ၣ်ကူၣ်လၢ ယကသံၣ် သရၣ်န့ၣ်ဒီး, စံးဝဲလၢ “တၢ်ဒိသူၣ်ဒိသး အတၢ်ဘၣ်ဒိဆါ” (Sympathy pain) အဃိန့ၣ်လီၤ. စုမုၢ်ဒဲးဒီးစုမုၢ်ဆၣ် အနၢာ်ဘိတဖၣ် ဖးဒ့ထီၣ်အသး အဘၢၣ်စၢၤန့ၣ် ဒုးအိၣ်ထီၣ် တၢ်သန့ၤလိာ်သးကဒဲကဒဲန့ၣ်လီၤ. စုမုၢ်ဖိတဘိ မ့ၢ်ဘၣ်ဒိဆါဝဲဒီး, လၢတၢ်ဒိသူၣ်ဒိသးအပူၤန့ၣ် အဂၤတဘိစ့ၢ်ကီး ဆါထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဒ်သိးဒီး ပှၤတၢ်မၢဖိ စီၤပီလူး ကဒုးနဲၣ်ဖျါထီၣ် ယွၤအပှၤဂီၢ်မုၢ်တဖၣ် အတၢ်မ့ၢ်တၢ် အတၢ်လီၤဆီ, ဒီးအတၢ်မ့ၢ်တၢ်တမံၤဃီ (uniqueness and unity) အဂီၢ်, စူးကါဝဲ ပှၤကညီအနီၢ်ခိက့ၢ်ဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ ၁ ကရံၣ် ၁၂:၂၁-၂၆ န့ၣ်, စီၤပီလူး ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါ မၤဆူၣ်ထီၣ်ဝဲဒၣ်လၢ ပှၤခဲလၢာ်အတၢ်မၤ ကကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်…

တၢ်အုၣ်က့ၤခီၣ်က့ၤကစၢ် လၢအသုးလီၢ်သုးကျဲ

ဖဲ ၁၉၄၇ နံၣ်န့ၣ်, ကီၢ်အဲကလံး အ့ဒံယၢၣ် ဘီမုၢ် (British Indian Empire) လီၤပှီၢ်ကွံာ်ဝဲဒၣ်, ဒီးပှၤအါန့ၢ် ၁၅ ကကွဲၢ်တဖၣ် ဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲ လၢတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအဂ့ၢ်အခၢးအဃိန့ၣ်လီၤ. ခီဖျိလၢတၢ်စူၤအကတီၢ်ထံဒိၣ်နိယွၤ, ဒီးတၢ်ဆူးတၢ်ဆါ အတၢ်ကူဘၣ်ဂာ်အဃိ, တၢ်လဲလိာ်သးဖးဒိၣ်လၢ အဒုးကဲထီၣ်တၢ်သဘံၣ်ဘုၣ်အံၤ နးဒိၣ်ထီၣ်ဝဲဒၣ်လၢ ထံကီၢ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ပှၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲတဖၣ် အါန့ၢ် တကကွဲၢ်, ဘၣ်သံကွံၢ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.

တၢ်စံၣ်စိၤတဲစိၤဒီတစိၤန့ၣ်, လၢတၢ်ဃုထံၣ်န့ၢ်တၢ်သဘျ့, တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢ, (မ့) တၢ်အိၣ်မူ ကဂ့ၤအါထီၣ်အဂီၢ်, ပှၤကညီတဖၣ် ဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲၤ အိၣ်ဆိးတ့ၢ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ထိၣ်ဂဲၤ တၢ်သုးလီၢ်သုးကျဲ ကအိၣ်ဆိးတၢ်အဂီၢ်န့ၣ်, အိၣ်ထီဃာ်အသးလၢ ပှၤကညီတဖၣ်အတၢ်လဲၤခီဖျိအပူၤန့ၣ်လီၤ. လံာ်စီဆှံအပူၤ, တၢ်အဒိတမံၤလၢ ပှၤသ့ၣ်ညါ အီၤအအါကတၢၢ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် ပှၤဧ့ၤဘြံဖိတဖၣ် အတၢ်ဟးထီၣ်လၢ ကီၢ်အဲၤကူပတူး, ဒီးအတၢ်လဲၤဆူ ကီၢ်တၢ်စံးပာ်အဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်သုးလီၢ်သုးကျဲန့ၣ် တမ့ၢ်တၢ်လီၤဆီလၢ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး အဂီၢ်စ့ၢ်ကီးဘၣ်. ဖဲလၢအမ့ၢ် ဖိသၣ်အီနုၢ်ဖိတဂၤအကတီၢ်, လၢတၢ်ဒီတဒၢအီၤလၢ စီၤပၤ ဟ့ၤရိာ်, လၢအယုမၤသံအသးသမူအဂီၢ်,…

ပှၤလၢအမ့ၢ် ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး အခၢၣ်စး

အဲလဲၣ်(န) (Alan) သိၣ်လိဝဲဒၣ် ပှၤလိၣ်ဘိဖိတဖၣ်လၢ ပှၤစးထီၣ်မၤ တၢ်ပနံာ်တၢ်ကၤ အတၢ်မၤတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်ဒီး, ဖဲတၢ်မၤလိအဆိကတၢၢ်တသီန့ၣ်, ပှၤမၤလိတၢ်ဖိတဂၤ
စံးဘၣ်အီၤလၢ “နမ့ၢ်ပှၤခရံာ်ဖိတဂၤ, တမ့ၢ်ဘၣ်ဧါ. ယတဲလီၤတံၢ်သ့ဝဲဒၣ်” န့ၣ်လီၤ. တချုး အဲလဲၣ်(န) စံးဘၣ်အီၤလၢ အဝဲမ့ၢ်ပှၤခရံာ်ဖိတဂၤ, (မ့) အဲၣ်ကူသိးဝဲဒၣ် ခီၣ်ဖျီၣ်, ဒီးကိာ်စၢလၢ အဘၣ်တၢ်ကယၢကယဲယာ်ဒီး ပှၤခရံာ်ဖိအတၢ်ပနီၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်, ပှၤလိၣ်ဘိဖိအံၤ စံးဘၣ် အဲလဲၣ်(န)လၢ အဝဲထံၣ် ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး ခီဖျိလၢ အဲလဲၣ်(န) အတၢ်ကတိၤ, အတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤတဖၣ်, ဒီးအတၢ်ပာ်သူၣ်ပာ်သးအပူၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲသ့ၣ်စံးကတိၤသကိး တၢ်ဂ့ၢ်ဘၣ်ဃးဒီး အဝဲသ့ၣ် ကဲထီၣ်အါထီၣ် ပှၤအခၢၣ်စးလၢ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူးအဂီၢ်, ဖဲအလဲၤတၢ်တပူၤလၢ်လၢ် ကသ့ဝဲဒၣ်ဒ်လဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤ.

တၢ်တဲဒုးနဲၣ်ဖျါထီၣ် ပမ့ၢ်ပှၤခရံာ်ဖိ, ဒီးတၢ်ကူသိးထီၣ် ဆ့ကူဆ့ကၤလၢအအိၣ်ဒီးပှၤခရံာ်ဖိအတၢ်ကစီၣ်တဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်တၢ်လၢအဂ့ၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, လံာ်စီဆှံ သိၣ်လိပှၤလၢ ဖဲပနီၤဟ့ၣ်တၢ်သးခုကစီၣ်အကတီၢ်, ပတၢ်အိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤ, ဒီးပအဲၣ်တၢ်အကျိၤကျဲတဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် ပှၤပိာ်ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူးအခံတဖၣ် အတၢ်မ့ၢ်တၢ်နီၢ်နီၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်မၢဖိ စီၤပီလူး, ဒီးပှၤစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤတၢ်ဖိလၢ ဝ့ၢ်ကရံၣ်သူး…