တၢ်တမံၤဃီလၢ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူးအပူၤ

တၢ်ကိၢ်ခါဒီးတၢ်ခုၣ်ခါ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤတဖၣ် (Summer and Winter Olympic) အခါ, ဒ်ပှၤကွဲးတၢ်ကစီၣ် (young reporter) တဂၤအသိး, ယဘၣ်လဲၤဟံးန့ၢ်တၢ်ကစီၣ်န့ၣ်, ယတၢ်မံမီၣ်လၢ တၢ်ကွၢ်ကီတၢ်လိၣ်ကွဲသတြီၤတဖၣ်, ဒီးတၢ်ထံၣ်လိာ်သးဒီးပှၤလိာ်ကွဲတၢ်ဖိတဖၣ်န့ၣ် လၢပှဲၤထီၣ်ဝဲနီၢ်နီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲယနၢ်ဟူပှၤလိာ်ကွဲသတြီၤတၢ်ဖိတဖၣ်အိၣ်ဟဲလၢ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်န့ၣ် စံးကတိၤ ကျိာ်တၢ်ကတိၤ အကလုာ်ကလုာ်, ဒီးမၤလၤကပီၤအထံအကီၢ်န့ၣ် ယသူၣ်ခုသးခုယဲဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ.

လၢယသးစၢ်လံလံန့ၣ် အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤ ထုးန့ၢ်သူၣ်န့ၢ်သးယၤ, ဒီးကဲထီၣ် ယတၢ်သးစဲဖးဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ကိၢ်ခါ အိၣ်လဲပ့းအဆၢကတီၢ်, ယအၢၣ်လီၤယသးလၢ ယကပိာ် ကစၢ်ယွၤအခံန့ၣ်ဒီး, ယသးကလၢၢ်ဘၣ်ယဲ ဒ်ကစၢ်ယွၤ မၢယစူးကွံာ်ညိကွံာ် တၢ်သးစဲထီတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤအံၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်, လၢယသးကံၢ်ပူၤန့ၣ် ယအဲၣ်ထံကီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဖၢမုၢ်န့ၣ်လီၤ. အိၣ်လဲပ့းတၢ်လိာ်ကွဲသတြီၤစ့ၢ်ကီး, ယကွၢ်ကီမုာ်ဘၣ်ယၤအဖၢမုၢ်ဘၣ်ဆၣ်, ဖဲပှၤအါဒံအါဂၤ, လၢလုၢ်လၢ်ဆဲးလၤလီၤဆီလိာ်အသး, ဒီးအကျိာ်တၢ်ကတိၤလီၤဆီလိာ်သးတဖၣ် ဟဲဘူၣ်သကိးဘါသကိးတၢ် လၢသရိာ်အကတီၢ်, (မ့) လၢတၢ်ဃ့ဘါထုကဖၣ်တၢ်, ဒီးဘူၣ်ထီၣ်ဘါထီၣ် စီၤပၤတဖၣ်အစီၤပၤအဂီၢ်, ဟဲပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသးအကတီၢ်, ယသူၣ်ဟူးသးဂဲၤဘၣ်ယဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢဟီၣ်ခိၣ်ချၢန့ၣ် ပလဲၤခီဖျိကလၢၢ်ဘၣ် မူခိၣ်ဘီမုၢ်အတၢ်ဃံတၢ်လၤ (လီၣ်ဖျါ ၇:၉) န့ၣ်လီၤ.…

လဲၤဒီးစံၣ်တဲၤတဲလီၤ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူးအဂ့ၢ်

သိလ့ၣ်လၢပလဲၤဒိးအီၤတခိၣ် ထီၣ်ဝဲဒၣ် ကစၢၢ် အဲ(န)ဒံး(စ) အကျဲ အံၣ်အံၣ်ဖိန့ၣ်တဆီဘၣ်တဆီ, ဒီးယတံၤသကိးလၢပလဲၤသကိးတၢ်တဖၣ် သူၣ်ဝံၣ်သးဆၢတၢ်လၢတၢ်နံၤတၢ်အ့အပူၤန့ၣ်လီၤ. မ့မ့ၢ်ယၤန့ၣ် ယကွၢ်လီၤဆူ တၢ်ချၢန့ၣ်ဒီး, သိလ့ၣ်ဒီးတြီၤလာ်အဘၢၣ်စၢၤ, လၢသိလ့ၣ်လဲၤတၢ်ကျဲအကပၤန့ၣ် တၢ်ကတြီဃာ်တၢ်အဂီၢ်, တၢ်တအိၣ်ဝဲဒၣ်နီတမံၤဘၣ်အဃိ, ယဖုးသံပျီၢ်သံဘၣ်ယသးန့ၣ်လီၤ. ဒ်ပသိလ့ၣ်လဲၤတုၤ ကစၢၢ်အလီၢ်ထီၣ်ထီတဆီဘၣ်တဆီန့ၣ်ဒီး, လၢယသးပူၤန့ၣ် ယပျံၤတၢ်, ဒီးယသူၣ်ကိၢ်သးဂီၤယဲဒၣ်, ဒီးယဆိကမိၣ်ထီၣ်ဝဲဒၣ်လၢ ပကရူၢ်ဖိတဖု ဒ်သိးပကမၤတၢ်သးခုကစီၣ်, လၢတၢ်ဆၢကတီၢ်ဖုၣ်ကိာ်ဖိအဂီၢ်န့ၣ် ဘၣ်မနုၤအဃိ, ပဘၣ်ဟဲဆူ အံၣ်ကွ့ၣ်ဒီ အကစၢၢ် ပှၢ်လၢ်ကျါလဲၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲန့ၣ်, ပၢ်ယွၤ မ့ၢ်ဆှၢလီၤ အဖိခွါ ဒ်သိးကတူၢ်သံအသးလၢ ပှၤအိၣ်ဆိးဝဲလၢ တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတဖၣ်အံၤအဂီၢ်န့ၣ်ဒီး, ကစၢ်ယွၤ ကအဲၣ်ဘၣ်အဝဲသ့ၣ်နီၢ်နီၢ်လီၤန့ၣ်, ယသ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ကပာ်ဖျါထီၣ် ကစၢ်ယွၤအတၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံအဂီၢ်, တၢ်ဒိးသိလ့ၣ်လၢ အလီၤပျံၤလီၤဖုးန့ၣ် ယလဲၤခီဖျိမၤနၢၤသ့ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.

ပမၤဝံၤဝဲဒၣ် တၢ်သးခုကစီၣ်အတၢ်လဲၤတဘျီအံၤ, လၢတၢ်သူၣ်ခုသးခုအပူၤ, ခီဖျိလၢတနံၤဘၣ်တနံၤစုာ်စုာ် တၢ်မၤလိ ကစၢ်ယွၤအကလုၢ်ကထါဖုၣ်ကိာ်, တၢ်နီၤဟ့ၣ်ခီ ပတၢ်အုၣ်သးတဖၣ်, ဒီးဃ့ထုကဖၣ်သကိးတၢ်ဒီးပှၤဝ့ၢ်ဖိတဖၣ်လၢ အတူၢ်လိာ်မုာ်ပှၤ ဖဲပလဲၤတုၤ ဝ့ၢ်တဖျၢၣ်ဘၣ်တဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဒ်သိးပှၤလၢအနၢ်ဟူ တၢ်သးခုကစီၣ်တဖၣ်, ကစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤ…

ကစၢ်ယွၤ အတၢ်ဘှီဘၣ်မၤဂ့ၤထီၣ်က့ၤတၢ်

ယသးတမုာ်ယဲဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. ယကဘၣ်မၤယဲဒ်လဲၣ်န့ၣ် ယတသ့ၣ်ညါလၢၤဘၣ်. လၢတၢ်တပာ်သူၣ်ပာ်သးအပူၤ, ယတံၤသကိးလၢ အမၤစၢၤရဲၣ်ကျဲၤန့ၢ် ယခီၣ်ဖၠူထၢၣ်အသီန့ၣ် တြူာ်သံဘၣ်ဝဲ ယတၢ်ဂီၤတဖၣ်, ဒီးတၢ်ဂီၢ်မူအဖုၣ်ဖိတဖၣ် လၢယဆှၢခီတ့ၢ်ဝဲတဖၣ်ခဲလၢာ်န့ၣ်လီၤ. အါနံၣ်အါလါအတီၢ်ပူၤ, တၢ်သ့ၣ်နီၣ်လုၢ်ဒိၣ်ပှ့ၤဒိၣ်တဖၣ် ဘၣ်ဃးဒီးဟံၣ်ဖိဃီဖိ, ဒီးတံၤသကိးတဖၣ် ဟါမၢ်ကွံာ်ဝဲခဲလၢာ် လၢတၢ်ဆၢကတီၢ်တစိၢ်ဖိန့ၣ်လီၤ. ယသးဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. တၢ်လၢအပူၤကွံာ် နံၤသဘျ့တၢ်လဲၤတၢ်က့ၤတဖၣ်, ဒီးတၢ်ဂ့ၢ်လီၤဆီတဖၣ်, တၢ်အကတီၢ်အဃံအလၤတဖၣ်န့ၣ် ယဒုးအိၣ်ထီၣ်က့ၤတန့ၢ်လၢၤဘၣ်. တချုးလၢတၢ်သူၣ်အုးသးအုး ဒုးအိၣ်ထီၣ် တၢ်သူၣ်ကၢ်သးလီၤဘှါနးနးကျံးကျံးအကတီၢ်န့ၣ်, ယတံၤသကိး စံးဘၣ်ယၤ တၢ်ကမၤန့ၢ်က့ၤ တၢ်လၢအလီၤမၢ်တဖၣ်အဂီၢ်, တၢ်မုၢ်လၢ်အိၣ်ဒံးဝဲန့ၣ်လီၤ. စှၤနၣ်ရံၣ်လၢအအိၣ်ပှဲၤဒီးတၢ်သူၣ်အူသးကဲၤအကတီၢ်ဝံၤ, ယထံၣ်ဘၣ် တၢ်လၢအလီၤမၢ်တဖၣ် ဟဲက့ၤဖျါထီၣ်အဃိ, ယသူၣ်ခုသးခုဒိၣ်ဒိၣ်ကလဲာ်, ဒီးယစံးဘျုးဘၣ်ကစၢ်ယွၤန့ၣ်လီၤ.

ယဘၣ်ခိးတ့ၢ်ယဲ လၢတၢ်သူၣ်ကိၢ်သးဂီၤ ထဲဒၣ်စှၤနၣ်ရံၣ်အတီၢ်ပူၤဘၣ်ဆၣ်, ယပျံၤဘၣ်ယိၣ်တၢ်နီၢ်နီၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်လီၤမၢ်န့ၣ် ကမ့ၢ်ဝဲတၢ်လီၤပျံၤလီၤဖုး, ဒီးတၢ်ကဘၣ်ဒိဆါပှၤဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. လံာ်ဝံယိၤအ့လး ၂ အပူၤန့ၣ်, တၢ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤ, ခီဖျိလၢဒွဲၣ်အါကလုာ်န့ၣ် မၤဟးဂီၤ စံၣ်ပျီ, စပံးလီၢ်, တၤသၣ်လီၢ်, ဒီးသ့ၣ်မုၢ်ဝၣ်ဘိတဖၣ်ဝံၤ, ဝံ စံးဘၣ် ကယဲၢ်ယူဒၤအပှၤဂီၢ်မုၢ်တဖၣ် ကပီၢ်ယၢ်လီၤက့ၤအသးန့ၣ်လီၤ. ဝံ ဟ့ၣ်ပလီၢ်…

ဆၢထၢၣ်အိၣ်ဂၢၢ်ဆိးကျၢၤလၢ ခရံာ်အပူၤ

တၢ်တယံာ်ဒံးဘၣ်န့ၣ်, ယမိၢ်ဆှၢလီၤန့ၢ်ယၤ တၢ်ဂီၤမူလၢ အဃုထံၣ်န့ၢ်ဝဲလၢ အ့ထၢၣ်နဲး, ဘၣ်တၢ်ဒိန့ၢ်ရၤလီၤအီၤ ဖဲတၢ်မၤအသးအကတီၢ်, လၢ ကီၢ်အၤဖြံၤကၤ, ထံထီၣ်ပၢၢ်အလီၢ် န့ၣ်လီၤ. “ကၠဲ(န)(စ)ဘိး” (Gemsbok) တၤဖးဖးဒိၣ်တဒု, အနၢၤန့ၣ် ကထီန့ၢ်ဒံး ၂ ခီၣ်ယီၢ်, ဒီးဒုးကဲထီၣ် ဆၣ်ဖိကီၢ်ဖိလၢ အလီၤပျံၤဒိၣ်မးတဒု, ဖျါလၢနကမၤပျံၤမၤဖုးအီၤတညီဘၣ်န့ၣ်လီၤ. အတၢ်အိၣ်အသးန့ၣ်, တချုးလၢ ထိၣ်ကီၤလၤအူး အဒူအဃိၤ တဖၣ် ဟဲဃ့ၢ်လီၤ, သီၣ်တထူၣ်ဘးလီဒံးဘၣ်အကတီၢ်န့ၣ်လီၤ.

ထိၣ်ကီၤလၤအူးအခိၣ်တဒု, လၢအကစီၤထီၣ်ထီန့ၢ်ဒံး အဒုၣ်ဒါတဖၣ်န့ၣ်, မၤဟူးဝးဆှဲးဆှိးအဆူၣ်တဖၣ်, ကိးပသူမၤသီၣ်အကလုၢ်, ဒီးဟဲဃ့ၢ်ဆဲးထူခီၣ်ဆူတၤဖးသၢဒုအအိၣ်, ဒီးနီၣ်ဟးထီၣ်ကွံာ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ယတဲဘၣ်ယမိၢ်လၢ “ယဆိကမိၣ် အဝဲသ့ၣ်အနၢၤတဖၣ် အဂံၢ်အဘါဆူၣ်ထဲလဲၣ်န့ၣ် တသ့ၣ်ညါဝဲအဃိ” န့ၣ်လီၤ.

ဖဲပဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲာ် ပနီၢ်သးအဒုၣ်ဒါ, မုၢ်ကီၤလံၢ် အတၢ်ဟဲဒုးပှၤအကတီၢ်, တၢ်စိတၢ်ကမီၤလၢ အအိၣ်ဒီးပှၤန့ၣ် ပဝဲပှၤစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူးတဖၣ်, ပသးပ့ၤနီၣ်သ့ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ပအိၣ်ဒီးသးစီဆှံကစၢ်, လၢအအိၣ်ဆိးဝဲလၢပပူၤ (ရိမ့ၤ ၈:၁၁), ဒီးကစၢ်ယွၤ အစုကဝဲၤလၢကမၤစၢၤပှၤ, “သိးထီၣ်ယွၤအစုကဝဲၤခဲလၢာ်, ဒ်သိးသုတြီမုၣ်ကီၤလံၢ် အတၢ်လီတၢ်ဝ့ၤကသ့န့ၣ်တက့ၢ်”…

တၢ်စံၣ်တဲၤတဲလီၤ တၢ်သးခုကစီၣ်

ဖဲပလဲၤတၢ်သးခုကစီၣ် အတၢ်လဲၤတၢ်က့ၤလၢ အံၣ်ကွ့ၣ်ဒီ (Ecuador) အထံကီၢ်န့ၣ်ဒီး, ဖဲပှၤတဂၤ ထုးဖှိၣ်ဝာ်ဖှိၣ်က့ၤ ပသၢသၣ်ဂီၤအကတီၢ်, လၢတၢ်ထုကဖၣ်ဆူၣ်ဆူၣ်အပူၤန့ၣ် ပလဲၤအိၣ်သကိးအီၤန့ၣ်လီၤ. လၢ စပဲန့းရှ် (Spanish) အကျိာ်, တၢ်ကတိၤ တပံာ်တကျါအပူၤန့ၣ် ယတဲဘၣ်အီၤလၢ ယၤဒီးယတံၤသကိးတဖၣ် ပအဲၣ်ဒိးတဲလိာ်သကိးဒီးနၤ ဘၣ်ဃးဒီးလံာ်စီဆှံအဂ့ၢ်ဖုၣ်ကိာ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲပအုၣ်ပသးလၢ တၢ်သးခုကစီၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်ဒီး, အဝဲဆိကတီၢ် အတၢ်ဖံးတၢ်မၤ, ဒီးဒိကနၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဝံၤန့ၣ်ဒီး, ပတံၤသကိးအကျါတဂၤန့ၣ် စးထီၣ်ဖးဝဲဒၣ် လံာ်စီဆှံလၢ အဲကလံးအကျိာ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲပနၢ်ဟူ တၢ်ဖးဖျါထီၣ် တၢ်သးခုကစီၣ်အဂ့ၢ်လၢ အဲ(န)ဒံး(စ) အကစၢၢ်ကလိ (Andes mountains) တဖၣ် အကျါ, ဒီးပှၤတဂၤအံၤ ဖးပိာ်ထွဲ တၢ်သးခုကစီၣ်အဂ့ၢ်လၢ စပဲန့းရှ် အကျိာ်, ခီဖျိလံာ်ဆံးဆံးဖိလၢ ပဟ့ၣ်အီၤအပူၤန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်အကတီၢ်အစီအဆှံဖိလၢ ပဝဲကိးဂၤဒဲးအဂီၢ် န့ၣ်လီၤ. ပကတိၤတၢ်ဒီးအီၤ,ဃုာ်ဒီးအဟံၣ်ဖိဃီဖိ ဖံးတၢ်မၤတၢ်လၢ တၢ်လီၢ်အိၣ်စီၤစုၤဒီးအီၤန့ၣ်ဝံၤ, ပဃ့ထုကဖၣ်တၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်အဂီၢ်, ဒီးပလဲၤကဒီးဆူညါတဟံၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဖဲပလဲၤ ကစၢၢ်ကလိအတၢ်လဲၤကျဲ, ပဖးလံာ်စီဆှံ, ဒီးစံၣ်တဲၤတဲလီၤ ကစၢ်ခရံာ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ယဆိကမိၣ်ထီၣ်…

ကစၢ်ယွၤ ခိးကွၢ်လီၤပှၤ

ပှၤနီၣ်ကဘီယူၤ ခံဂၤ မံဘၣ်အသး ဖဲအတၢ်လဲၤဆူ ကီၢ်အ့ဒိၢ်နံရှါ အကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ကဘီယူၤတဘ့ၣ်အံၤ အကစီၤတုၤထီၣ်ဘးဝဲဆူ ကလဲၤတၢ်အတၢ်ဒၣ်ဝဲန့ၣ်ဒီး, ပှၤနီၣ် ကဘီယူၤ အခိၣ်တဂၤ ဒိးန့ၢ်တၢ်ကအိၣ်ဘှံးမံဝဲဒၣ်အကတီၢ်တစိၤဖိ, ဒီးဖဲအဝဲ ဖုးပၢၢ်ထီၣ်ဝဲလၢ အတၢ်မံန့ၣ်ဒီး, ထံၣ်ဝဲဒၣ် ပှၤလၢအနီၣ်သဃဲၤ ကဘီယူၤဒီးအီၤတဂၤန့ၣ် မံခ့ဘၣ်အသးန့ၣ်လီၤ. ဖဲပှၤဒိးကဘီယူၤ အနီၣ်ဂံၢ် ကအိၣ်ဝဲဒၣ် ပှၤအဂၤ ၁၅၀ ဘျဲၣ်ဃုာ်ဒီး, ကဘီယူၤ အပှၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်, ဒီးကဘီယူၤအံၤ အကစီၤတုၤထီၣ်ဘးဝဲလၢ ပီၣ်လဲၣ်အမဲာ်ဖံးခိၣ်န့ၣ် ကအိၣ်ဝဲဒၣ် သၢကလးဃုကထိ ခီၣ်ယီၣ်အကတီၢ်, အဝဲသ့ၣ်ခံဂၤ မံဘၣ်အသးန့ၣ် ကအိၣ်ဝဲဒၣ် မံးနံး သၢဆံန့ၣ်လီၤ. ကဘီယူၤ လဲၤတၢ်အကျဲတလိၤလၢၤဘၣ်, ဘၣ်ဆၣ်, တၢ်လီၢ်လၢအကဘၣ်လဲၤဝဲန့ၣ် လဲၤတုၤဝဲဂ့ၤဂ့ၤဘၣ်ဘၣ်အဃိ, ပကဘၣ်စံးဘျုးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲကဘီယူၤ လဲၤတၢ်အကတီၢ်, ပှၤကညီလၢ အနီၣ်ကဘီယူၤတဖၣ် ကမံခ့မံသပ့ၤဝဲဘၣ်ဆၣ်, ကစၢ်ယွၤ တမံဝဲဒၣ်နီတစုဘၣ်န့ၣ် ပသ့ၣ်ညါလီၤတံၢ်လီၤဆဲးန့ၣ်လီၤ.

တၢ်မၤမုာ်ထီၣ်က့ၤပှၤအဂ့ၢ်အံၤ, ဘၣ်တၢ်ပာ်ဖျါန့ၢ်ပှၤလၢ ထါစံးထီၣ်ပတြၢၤအယုၢ် (၁၂၁) အပူၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲအဆၢဖိ ဃိးဆၢန့ၣ်…

တၢ်လဲၤနုာ်ဘၣ် ခီဖျိလၢကစၢ်ခရံာ်

ဒ်ပှၤသးစၢ်တဂၤလၢ အထၢဖှိၣ်ကွဲးပာ်ဖျါ တၢ်ကစီၣ်တဖၣ်အသိး, "ပှၤကွဲးတၢ်ကစီၣ် အလံာ်က့အုၣ်ခီၣ်သး" (press pass) အစိကမီၤ ယမၤလိန့ၢ်ဝဲဒၣ်ချ့ချ့န့ၣ်လီၤ. လံာ်က့အုၣ်ခီၣ်သးဖိလၢ အပာ်ဖျါထီၣ် ယမံၤ, ယတၢ်ဂီၤ, ဒီးတၢ်ကစီၣ်ကရၢန့ၣ် ဟ့ၣ်ယၤခွဲးယာ်, တချုးလၢ တၢ်လိာ်ကွဲပြၢစးထီၣ်, (မ့) ဝံၤဝဲအလီၢ်ခံန့ၣ် ဒ်သိးယကနုာ်လီၤထံၣ်, ဒီးသံကွၢ်သံဒိး ပှၤလိာ်ကွဲတၢ်ဖိတဖၣ် (မ့) ပှၤမံၤဟူသၣ်ဖျါတဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.

ဘၣ်ဆၣ်, ဖဲယတူၢ်လိာ် ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး ဒ်တၢ်အုၣ်က့ၤခီၣ်က့ၤကစၢ်အသိးန့ၣ်ဒီး, ယထံၣ်သ့ၣ်ညါက့ၤယဲလၢ တၢ်လိာ်ခိၣ်လိာ်ကွဲ, ဒီးယတၢ်ဖံးတၢ်မၤန့ၣ် ကဲထီၣ်ဝဲ တၢ်ဂီၤတၢ်ဖီၣ်တဖၣ် လၢယတၢ်အိၣ်မူအပူၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲယလူၤပိာ် ယွၤအတၢ်ကိး လၢတၢ်လီၢ် အဂၤန့ၣ်ဒီး, ယလီၤမၢ် ပှၤကွဲးတၢ်ကစီၣ် အလံာ်က့အုၣ်ခီၣ်သးဘၣ်ဆၣ်, မ့ၢ်လၢ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး အတၢ်တူၢ်သံအသး, ဒီးအတၢ်ဂဲၤထၢၣ်သမူထီၣ်က့ၤအဃိ, ယဒိးန့ၢ်ဘၣ်ခွဲးယာ်, ဒ်သိးဒီးယကလဲၤနုာ်ဆူ ကစၢ်ယွၤ မူခိၣ်အလီၢ်ပစိာ်ဒၢး ခီဖျိလၢတၢ်ထုကဖၣ်န့ၣ်လီၤ.

ပှၤကွဲးလံာ်ဧ့ၤဘြံၤ ပာ်ဖျါဝဲလၢ ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ်အကျါ, တၢ်ဃုထၢပှၤလုၢ်တၢ်အဒိၣ်, လီဆီဒၣ်တၢ် လၢစီၤအၤဟရိၣ် အစၢၤအသွဲၣ်အကျါတဂၤ, ဒီးကဘၣ်မ့ၢ်ဝဲဒၣ် ပှၤဂီၢ်မုၢ်အခၢၣ်စး လၢယွၤအမဲာ်ညါန့ၣ်လီၤ.…

ကစၢ်ခရံာ်အတၢ်ဂဲၤဆၢထၢၣ်သမူထီၣ်က့ၤ အစိကမီၤ

ဖဲ ၂၀၂၃ နံၣ်, လါယနူၤအါရံၤန့ၣ်, တၢ်ဒုးနဲၣ် တၢ်လိာ်ကွဲဖျၢၣ်ထူ လၢကွဲၤဟူဖျါအကတီၢ်, ဘၢးဖလိ ဘ့(လ) (Buffalo Bills) အပှၤလိာ်ကွဲတၢ်ဖိ ဒၣ်မၣ် ဟဲ(မ)လ့ (Damar Hamlin) တဂၤ, လဲၤဂုာ်ဟံးန့ၢ်ဖျၢၣ်ထူ လၢဖျၢၣ်ထူအဂၤတဖု အပှၤလိာ်ကွဲတၢ်ဖိအအိၣ်ဝံၤန့ၣ်ဒီး, လီၤဃံၤဝဲဒၣ်ဆူ ဟီၣ်ခိၣ်လိၤအဃိ, ကမျၢၢ်ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါတၢ်တဖၣ် သံတယူာ်ဘၣ်အသးန့ၣ်လီၤ. ပှၤသးစၢ် ခံဆံလွံၢ်နံၣ်ဖိတဂၤအံၤ ဖဲအလိာ်ကွဲဖျၢၣ်ထူအကတီၢ်န့ၣ်, တူၢ်ဘၣ် အသးဖျၢၣ်တၢ်ဆါသတူၢ်ကလာ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲအအိၣ်ဝဲလၢ ဖျၢၣ်ထူပျီအဖၢမုၢ်န့ၣ်, ကသံၣ်သရၣ် လၢအပတီၢ်ထီစဲၣ်နီၤတဖၣ် ကူစါယါဘျါက့ၤအီၤတကီၢ်ခါန့ၣ်လီၤ. အပူၤကွံာ် သၢလါန့ၣ်, ဟဲ(မ)လ့ ဘူးတ့ၢ်မးလၢအကသံဝဲဒၣ်တဂၤ လၢတၢ်လီၤကမၢကမၣ်ဖးဒိၣ်အပူၤန့ၣ် ကလိာ်ကွဲကဒါက့ၤ ဖျၢၣ်ထူအဂီၢ်, အတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့ဂ့ၤက့ၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဟဲ(မ)လ့ ပာ်ဖျါထီၣ် အတၢ်စံးဘျုးစံးဖှိၣ်ဆူ ကစၢ်ယွၤ,ဃုာ်ဒီးကသံၣ်သရၣ်လၢ အပတီၢ်ထီစဲၣ်နီၤတဖၣ် လၢအအုၣ်က့ၤခီၣ်က့ၤအသးမူန့ၣ်လီၤ. ဟဲ(မ)လ့ ကတဲာ်ကတီၤအတၢ်အိၣ်မူလၢ ခါဆူညါအကမ့ၢ်ပှၤလၢ အထိၣ်ဟူးထိၣ်ဂဲၤပှၤဂုၤပှၤဂၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. လံာ်ယိၤဟၣ် အဆၢဒိၣ် ၁၁ အပူၤန့ၣ်, စီၤလါစရူး ဂဲၤဆၢထၢၣ်သမူထီၣ်က့ၤအဂ့ၢ် စ့ၢ်ကီး, မ့ၢ်တၢ်လၢအလီၤကမၢကမၣ်လီၤလီၤဆီဆီတမံၤန့ၣ်လီၤ.…

ပၢဃာ်နတၢ်ဆိကမိၣ်လၢခရံာ်အပူၤ

ဖဲ ၂၀၂၄ နံၣ် အိၣ်လၣ်ပ့း တၢ်ဂဲၤလိာ်ကွဲပြၢ (Olympics) လၢဝ့ၢ် ပဲရ့း(စ) (Paris) န့ၣ် ဒ်ညီနုာ်မၤတ့ၢ်ဝဲအသိး, ခ့ထံၣ် လဒၢးကံၣ် (Katie Ledecky) ပီၢ်ပြၢဝဲဒၣ်ထံ တဝီၤဝံၤတဝီၤ, လၢ မံထၢၣ် ၁၅၀၀ တၢ်ပီၢ်ထံ အတၢ်ပြၢလၢအတအိၣ်ဒီးတၢ်ဖီၣ်ဃံး (Freestyle race) န့ၣ်လီၤ. အဝဲပီၢ်ပြၢထံဝံၤဝဲဒၣ် တၢ်ဆၢကတီၢ်ဆိန့ၢ် ပှၤပြၢတၢ်ဖိအဂၤတဖၣ် ၁၅ မံးနံး, ဒီးလၢအသးပူၤန့ၣ် ဆိကမိၣ်ထီၣ်ဝဲဒၣ်ထဲတဂၤဧိၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ပီၢ်ပြၢထံဖးယံာ်ဖးထီတဘျီအံၤ ဒီတကတီၢ်န့ၣ် မ့ၢ် လဒၢးကံၣ် ဆိကမိၣ်ဝဲတၢ်မနုၤလဲၣ်. လၢတၢ်ပီၢ်ပြၢထံတဘျီအံၤန့ၣ် လဒၢးကံၣ် ဒုးအိၣ်ထီၣ် တၢ်ကွဲးနီၣ်ကွဲးဃါအသီ (New Record), ဒီးဖဲအဝဲ တူၢ်လိာ်ဟံးန့ၢ် တၢ်မၤလၤကပီၤ ခိၣ်ဖးထူကဘျၣ်ဝံၤ, တကီၢ်ခါန့ၣ် ပိာ်ထွဲထီၣ်အခံဒီးတၢ်သံကွၢ်စံးဆၢအကတီၢ်န့ၣ် လဒၢးကံၣ် စံးဝဲဒၣ်လၢ တၢ်ပီၢ်ပြၢထံအကတီၢ်န့ၣ် ဆိကမိၣ်ဝဲအတံၤသကိးတဖၣ်လၢ အမၤလိပီၢ်သကိးထံတဖၣ်အမံၤန့ၣ်လီၤ.

တၢ်ကဘၣ်ပညိၣ်ပာ်ဖှိၣ် သးအတၢ်ဆိကမိၣ်အဂ့ၤအဘၣ်န့ၣ် တမ့ၢ်ဝဲဒၣ်ထဲလၢ ပှၤပီၢ်ထံတၢ်ဒ့ၣ်စၢၤအယံၤတဖၣ်န့ၣ်ဘၣ်. ဒ်ပမ့ၢ်ပှၤစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူးတဖၣ်စ့ၢ်ကီး,…

သူၣ်ဂ့ၢ်သးကျိၤ အထူအထံး (အတၢ်ဟဲလီၤစၢၤ)

နံၣ်လၢအပူၤကွံာ်, တယံာ်ဒံးဘၣ်န့ၣ် ယစံးဆၢတၢ်အထူအထံးအတၢ်ဒိးစဲးဝံၤ, ယအဲၣ်ဒိးသ့ၣ်ညါအါထီၣ် တၢ်ဟဲလီၤစၢၤလၢယဖံယဖုသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤ. ယသးခုဘၣ်ယဲလၢ ယနၢ်ဟူဘၣ် ယဘူးယတံၢ်စှၤဂၤတဖၣ်အဂ့ၢ်အကျိၤ, ခီဖျိယပၢ်လၢအလဲၤပူၤကွံာ်ဟီၣ်ခိၣ်, ဒီးယမိၢ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤ. ယနၢ်ဟူဘၣ်ယဲ ဖံဖုတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မၤစၢၤယၤလၢ ယတၢ်သးကလၢၢ်ဘၣ် ဒ်သိးယဒိးန့ၢ်က့ၤတၢ်ဘၣ်ထွဲဒီးယဒူၣ်ဖိထၢဖိအဂံၢ်ထံး, ဒီးမၤစၢၤယၤ, ဒ်သိးဒီးယကမၤလိန့ၢ်တၢ် လၢအဝဲသ့ၣ်အတၢ်လဲၤခီဖျိသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဘၣ်ဃးဒီးပသူၣ်ဂ့ၢ်သးကျိၤအဂံၢ်ထံးန့ၣ်, လံာ်မးသဲ ၁:၁-၁၇ ဒီး လံာ်လူၤကၣ် ၃:၂၃-၃၈ ကွဲးနီၣ်ပာ်ဖျါဝဲ ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူးအဟီၣ်ခိၣ်အထူအထံးန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်ဟ့ၣ်ကနၢၤတမံၤန့ၣ်လီၤ. ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူးအထူအထံးန့ၣ် ဒုးသ့ၣ်ညါပှၤလၢ အဝဲမ့ၢ် မ့းၡံအၤ, ဒီးဟဲလီၤစၢၤဝဲလၢ စီၤအၤဘြၤဟၣ်လိၤလိၤန့ၣ်လီၤ.

ဖဲပဖးဘၣ် ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူးအထူအထံးအဂ့ၢ်န့ၣ်ဒီး, ပကထံၣ်ဘၣ် ကစၢ်ယွၤ အတၢ်တီတၢ်လိၤ လၢအဟံးဃာ်ပၢၤဃာ်ဝဲ အတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤဒီးစီၤအၤဘြၤဟၣ်, "နကကဲထီၣ် ၦၤအါကလုာ်အပၢ်" (၁မိၤ ၁၇:၁-၈) န့ၣ်လီၤ. အနံၣ်ခံကထိ လဲၤပူၤကွံာ်, ဒီးတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤအံၤ လၢထီၣ်ၦဲၤထီၣ်ဝံၤန့ၣ်ဒီး, မး ၁:၁ န့ၣ် ပှၤတၢ်မၢဖိ စီၤမးသဲ ကွဲးပာ်ဖျါတ့ၢ်ဝဲလၢ “လံာ်ယ့ၣ်ၡူးခရံာ်အထူအထံးႇ စီၤဒၤဝံးအဖိခွါႇ စီၤအၤဘြၤဟၣ်အဖိခွါ” န့ၣ်လီၤ.

လံာ်စီဆှံအထူအထံးန့ၣ်…