ဖဲပဘၣ်တၢ်လဲၤကပာ်ပှၤ
လၢတၢ်သးလီၤဘှံးအပူၤ‚ ပိာ်မုၣ်တဂၤဆဲးကျိးကွဲၤဒီနၢ် ဆူ တၢ်မၤစၢၤဟံၣ်ဃီ ဂ့ၢ်ခၢးလီၢ်ခၢၣ်သး‚ ဖဲယမၤတၢ်/ မ့ၣ်အူအီၣ်အဟံၣ်အဃိ လၢတၢ်ပျံၤတၢ်ဖုး အပူၤ အ၀ဲသံကွၢ်ယၤလၢ မ့ၢ်ကဘၣ်အံးထွဲကွၢ်ထွဲ အဖိသ့ၣ်တဖၣ် ဒ်လဲၣ်/ ဒ်ညီနုၢ်အသိး ယစံးဆၢအီၤချှချှ‚ ‘‘သုးနလီၤနကျဲဆူ ံသအနူ တဖျၢၣ်ဖျၢၣ်‚ ထဆှၢလီၤ အခိအသွဲဆူနဟံၣ်ကစၢ်အအိၣ်တက့ၢ်ႉ’’ လၢ တၢ်သးထီၣ် အ၀ဲပာ်လီၤ၀ဲကွဲၤဒီနၢ် တဘျီဃီ/
တၢ်စံးဆၢလၢ တၢ်သိၣ်လိလံာ်ပူၤ လၢအ၀ဲ
အတၢ်သံကွၢ်အဂီၢ် ယသ့ၣ်ညါဘၣ်ဆၣ်ၣ်လီၤႉ လိၣ်မးလၢ ကသ့ၣ်ညါဘၣ်၀ဲ အ၀ဲတမ့ၢ်ထဲ တဂၤဧိၤဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ယလဲၤကပာ်ဘၣ်အီၤ န့ၣ်လီၤႉ
ဖဲတၢ်ခဲလၢာ်လီၤမၢ်ကွံာ်ထ စီၤယိၤဘးအခါ‚ အသကိးတဖၣ် အိၣ်ထ တၢ်စံးဆၢတဖၣ်လၢအဂီၢ်ဘၣ်ဆၣ်‚ တၢ်နၢ်ပၢၢ်အီၤတခီ တအိၣ်အါအါဘၣ်ႉ စီၤစိဖၢ် စံးအီၤလၢ တၢ်လၢအ၀ဲကဘၣ်မၤနှၣ် မ့ၢ်၀ဲအိၣ်မူလၢယွၤအဂီၢ် လၢသူၣ် လၢသး / သတးထ‚ ‘‘တၢ်ခံးနှၣ်ကကဲထီၣ်ဒ်မုၢ်ဂီၤအသိးနှၣ်လီၤ’’ (၁၁း၁၇) ႉ
တၢ်အံၤတနုာ်လၢအနၢ်ပူၤ အါအါဘၣ်အဃိ စီၤယိၤဘးတဲဆဲးအဲးအီၤလၢ ‘‘တၢ်ကူၣ်
သ့ ကသံထသုလီၤ’’ (၁၂း၂)…
တၢ်တီတၢ်လိၤအလီၤကမၢကမၣ်ဖးဒိၣ်
ဖဲတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်သရၠာစးၣ်မၢ၀ဲ အတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်သးပှၢ်တဂၤ ကဘါထုကဖၣ်လၢ ပှၤကမျၢၢ်
အဂီၢ်န့ၣ်‚ ပှၤသးပှၢ်အံၤ မၤကမၢကမၣ် ပှၤကိးဂၤအသးလီၤႉ စံး၀ဲဒၣ်ၣ် ယကတိၤဂ့ၢ်လိာ်ဘှီလိာ်သးဒီး ယမါ ကျဲဒီဘိညါလီၤႉ ယသးတအိၣ်လၢ ယကဘါထုကဖၣ်တၢ်ဒံးဘၣ်ႉ’’ တၢ်မၤအသး ဆူညါ တစဲးတခီ တမုာ်တလၤလၢၤဘၣ်ႉ တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်
သရၠာစးၣ် ဘါထုကဖၣ်တၢ်လီၤႉ ဒီးတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါ အတၢ်
ရၠာစးဲၣ်လီၤကျဲၤလီၤ လဲၤဆူညါလီၤႉ လၢခံန့ၣ်ၣ်ၣ်လီၤႉ
တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်သးပှၢ်တဂၤန့ၣ် မ့ၢ်ပာ်မၤအသး ဒ်ပှၤ တီပှၤလိၤတဂၤဒီး တၢ်ကမၤအသး ညီဒိၣ်တက့ၢ်လီၤႉ ဘၣ်ဆၣ်ဒီး အ၀ဲဒုးနဲၣ် အတၢ်သူၣ်လိၤသးဘျၢန့ၣ်လီၤႉ တၢ်မၤလိန့ၢ်တၢ် လၢအဂ့ၤ
ဒိၣ်တခါဖဲအံၤတခီၣ်လီၤႉ ကစၢ်ယွၤမ့ၢ် ပၢ်လၢအအဲၣ်တၢ်ကွံ တၢ်လီၤႉ ယမ့မ့ၢ် ၀ၤတဂၤလၢ အတပာ်ကဲယမါၣ် ယွၤအိၣ်လၢမူခိၣ် ကကနၢ် ယတၢ်ထုကဖၣ်ဒ်လဲၣ်ႉ
တၢ်မၢဖိ စီၤပ့းတ့ှူး ပာ်သူၣ်ပာ်သး ဘၣ်ဃး တၢ်ဂ့ၢ်တမံၤအံၤန့ၣ် လီၤသးစဲ
မးလီၤႉ အ၀ဲသိၣ်လိ၀ၤတဖၣ်လၢ ကအံးကကွၢ် တဂၤအမါဒၣ်၀ဲလၢ တၢ်ပာ်ဒိၣ် ပးကဲဒီး ပာ်အီၤဒ်ပှၤန့ၢ်သါဃုာ်တၢ်…
အးဘၤ‚ ပၢ်ဧၢ
မ့ၢ်တၢ်ဖျါလၢ ပၢ်အမုၢ်နံၤအခးဖိလၢ လီၤနံၤတဘ့ၣ်အလိၤလီၤႉ ပၢ်တဂၤ ဆီၣ်
တၢ်ကူးတပံၢ်ကဟၣ်တဆိ လၢအမဲာ်ညါလၢစုတခီၣ်ဒီးအစုအဂၤတခီလီၤႉ လၢလ့ၣ်ဖိအပူၤတခီ အဖိမုၣ်ဖိလၢအိၣ် သၢနံၣ်တဂၤ ဆ့ၣ်နီၤ၀ဲၣ်လီၤႉ တၢ်အံၤမ့ၢ်တၢ်ဘၣ်ယိာ်အိၣ်၀ဲ ဘၣ်ဆၣ် မတၤတဂၤ စံး၀ဲကသ့လၢ ပိာ်ခွါန့ၣ် မၤတၢ်အါကလုာ် တသ့ဘၣ်န့ၣ် ကသ့တဂၤလဲၣ်ႉ
နမ့ၢ်အိၣ်ဒီးပၢ်အဂ့ၤဒိၣ်၀ဲတဂၤန့ၣ်ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဆၣ်လၢပှၤအါဂၤအဂီၢ်တခီၣ်လီၤႉ ပပၢ်တဖၣ်မ့ၢ်
တအိၣ်မူလၢၤန့ၣ် ပကကွၢ်ကဒါမတၤလဲၣ်‚ မ့တမ့ၢ်
ပပၢ်တဖၣ် မ့ၢ်တကနၣ်ပှၤဆၢၣ် လၢအလီၤဂာ်ဒီးပၢ်န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲကွဲး၀ဲလၢ ‘ပၢ်လၢ ဖိၣ်ဃဲ
တဖၣ်အဂီၢ်’ၢ်ပှၤမုၢ်ကမဲအကွီၢ်ၣ် ယွၤပာ်၀ဲလၢဟံၣ်ပူၤ’ (ထါစံး ၆၈း၅-၆) န့ၣ်လီၤႉ တၢ်မၢဖိ စီၤပီလူးတခီ ကွဲးထီအါထီၣ်၀ဲလၢ ‘‘မ့ၢ်သုဒိးန့ၢ်ဖိအသးလၢအမ့ၢ်တၢ်မ့ၢ်ဖိလံၤ အတၢ်န့ၢ်သါ န့ၣ်လီၤ’’ႉ တၢ်န့ၣ်၀ံၤသူ၀ဲပှၤအၣ်ရၠာစးါမ့းဖိအကျိာ်‚ ဒ်ဖိသၣ်ဆံးတဖၣ် ကိးအပၢ်အသိး ‘လၢပကိးထီၣ် အးဘၤ ပၢ်ဧၢ‚ လၢအီၤလီၤ’ (ရၠာစးိမ့ၤ ၈း၁၅) ႉ တၢ်ကတိၤအံၤ
မ့ၢ်တၢ်ကတိၤတမံၤဃီလၢ ယ့ၣ်။းကတိၤ၀ဲ ဖဲအ၀ဲဃ့ထုကဖၣ်တၢ်ဆူ အပၢ်အအိၣ်‚
လၢတၢ်နးတၢ်ဖှီၣ်အပူၤ ဖဲမုၢ်တနၤ ဖဲအဘၣ်တၢ်သမၢအီၤအခါလီၤ…
တမ့ၢ်ပူယိယိတယုၢ်ဘၣ်
တၢ်အိၣ်မူဖျါယိယိဖိ လၢလံာ်စီဆှံအလီၢ်လံၤတက့တူၢ်အတၢ်သိၣ်တၢ်သီ အပူၤန့ၣ်လီၤႉ ဒိကနၣ်ယွၤ ဒီးနကန့ၢ်ဘၣ်တၢ်ဆိၣ်ဂ့ၤလီၤႉ နမ့ၢ်တဒိကနၣ်အီၤ ဘၣ်ဒီးၣ်လီၤႉ စီၤအၤစါဆှၢအပှၤဂီၢ်မုၢ် ယံၤကွံာ်ဒီး ကစၢ်လၢ
အတမ့ၢ်တတီဘၣ်တဖၣ်အဃိဒီးၣ်ၤသးလၢယွၤ
အလီၢ်န့ၣ်ၤလီၤအသးဒၣ်၀ဲအဃိၣ်ၣ်လီၤ (း၁၂) ႉ
ပကွၢ်ပူတယုၢ်အံၤဒီး ပစံၣ်ညီၣ်တဲာ်တၢ်အစၢ
ညီ၀ဲဒၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဆၣ်‚ ဖဲ၀ံစီၤဃနၤနံဟ့ၣ်ပလီၢ် စီၤပၤအၤစါအခါၣ်လီၤ’’ႉ ဘၣ်မနုၤ ပသူၣ်ပသးတဖၣ် လိၣ်ဘၣ်တၢ်မၤဆူၣ်ထီၣ်လဲၣ်ႉ မ့ၢ်လၢဖဲပမၤတၢ်လၢ အမ့ၢ်အတီန့ၣ်ၣ်လီၤႉ
စီၤယိၤဘး ဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲာ် တၢ်သးအုးဖးဒိၣ်လၢအပူပူၤန့ၣ်လီၤႉ အတၢ်
ကမၣ်မ့ၢ်မနုၤလဲၣ်ႉ အ၀ဲမ့ၢ်ပှၤလၢအလၢအပှဲၤဒီးအတီအလိၤတဂၤလီၤႉ စီၤယိၤသး
ဘၣ်တၢ်လိာ်ဘၢလိာ်ကွီၢ်ကမၣ်အီၤ လၢတၢ်ကူၣ်မၤဆူၣ်မၤစိးတၢ်အဃိၣ်လီၤႉ ဒီးတၢ်အံၤ မ့ၢ်ဒ်သိးအကမၤ လၢပှဲၤ ယွၤအတၢ်တိာ်ဂ့ၤတဖၣ်အဂီၢ်လီၤႉ မၤကဒီး ၀ံယံးရၠာစးမံယၤ ဘၣ်တၢ်ဒိအီၤ တီၢ်အီၤ ဒီးသိးဃာ်လၢသိးဧိၤကျိၤဧိၤန့ၣ်လီၤႉ အတၢ်ကမၣ် မ့ၢ်မနုၤလဲၣ်ႉ မ့ၢ်လၢ အ၀ဲတဲဘၣ် တၢ်မ့ၢ်တၢ်တီဆူပှၤတကလုာ်လၢအပူထီၣ်တၢ်အအိၣ်အဃိန့ၣ်လီၤႉ
တၢ်အိၣ်မူတမ့ၢ်တၢ်လၢအညီဘၣ်‚ ဒီးယွၤအကျဲတမ့ၢ်ဘၣ်ပကျဲဘၣ်ႉ လၢပတၢ်ပာ်လီၤသးလၢအဘၣ်အတီအဃိ‚ ပကဘၣ်ဟ့ၣ်အပရၤသ့ၣ်သ့ၣ်လီၤႉ နာ်သက့‚ လၢယွၤအတၢ်တိာ်လီၤထူလီၤယိာ်အပူၤၣ်လီၤႉ Tငာ ွကျအၠ်ျသည
သံတသ့ဘၣ်ဆၣ် ထဲတဘျီဧိၤ
ဟါရၠာစးံၣ်ယဲးထၢးမဲ (၁၈၂၂-၁၉၁၃) မ့ၢ် ပိာ်မုၣ်ဖိသၣ်တဂၤလၢ အိၣ်ဖျဲၣ် ဒ်အမ့ၢ်
ပှၤကုၢ်ဖိဒီး ဘၣ်တၢ်မၤအၢမၤနးအီၤ နးနးကလဲာ်တဂၤၢ်တၢ်မုၢ်လၢ် တၢ်ကပီၤအယဲၤဖိတဖၣ် လၢလံာ်စီဆှံအတၢ်တဲတဖၣ်လၢ အမိၢ်တဲဘၣ်အီၤအပူၤ န့ၣ်လီၤႉ တၢ်ဂ့ၢ်လၢ ပှၤအံၣ်စရၠာစး့လးဖိတဖၣ် ထူၣ်ဖျဲးထီၣ်လၢ ကုၢ်အလီၢ် လၢဖၤရၠာစးိၤ
အစုအဖီလာ် ဒုးနဲၣ်အီၤ ယွၤလၢသးအိၣ်အပှၤဂီၢ်မုၢ် တဖၣ် အတၢ်သဘ့ျန့ၣ်လီၤႉ
ဟါရၠာစးံၣ်ယဲး ထံၣ်န့ၢ် တၢ်သဘ့ျ ဖဲအ၀ဲ ဟးထီၣ်ဒီး ဃ့ၢ်၀ဲဆူ မ့ၣ်ရၠာစးံၣ်လဲအကီၢ်တခီ ဒီးထူၣ်ဖျဲးကွံာ်လၢ ကုၢ်အလီၢ် န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲအသးတမံဘၣ် မ့ၢ်လၢ သ့ၣ်ညါ၀ဲလၢ ပှၤအိၣ်အါဂၤလၢ အအိၣ်ဒံးလၢ တၢ်စၢဃာ်
န့ၣ်လီၤႉ အဃိ အ၀ဲတီခိၣ်ရၠာစးိၣ်မဲ ပှၤလၢကလဲၤ အုၣ်ခီၣ် က့ၤတၢ်အဖု အါန့ၢ် ၁၂ ဖု ဒ်သိး ကမၤထူၣ်ဖျဲးပှၤလၢ အအိၣ်ဒံးလၢ တၢ်ကဲကုၢ် အလီၢ်န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲ ဒုးပျဲကွံာ်အနီၢ်ကစၢ် အတၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘီတဖၣ်လီၤႉ အ၀ဲ စံး၀ဲလၢၣ်လီၤႉ
ဟါရၠာစးံၣ်ယဲး သ့ၣ်ညါတၢ်ကတိၤလၢ…
မိၢ်ဂံာ်သၣ်တဖၣ်
ၠာကနူ သ့ၣ်နီၣ်တဲဖျါက့ၤ၀ဲ ‘‘ယမိၢ်ဟ့ၣ်ပှၤ မိၢ်ဂံာ်သၣ်တဖၣ် ဖဲပတချုးမံအဆၢ
ကတီၢ်န့ၣ်လီၤ’’ႉ ဖဲအနီၢ်ဆံးအခါ ဘၣ်ကီဘၣ်ခဲလၢ ဆၣ်ဟၣ်ရၠာစးး မဲးမုၢ်ခိၣ် ကလံၤထံးန့ၣ်လီၤႉ ‘‘အီလီၤထံ ဒ်နကိာ်ပူၤဖိကခူၣ်လီၤအဂီၢ်ၣ်လီၤႉ ဖဲန့ၣ်အခါ
အ၀ဲၢ်ပိာ်ခွါ ဘၣ်တူၢ်ဘၣ်တၢ်ဆါ ဘၣ်ဃးဒီး သွံၣ်ဂံၢ်စၢ်
ဘါစၢ်တၢ်ဆါ လၢအမ့ၢ်သွံၣ်ဂီၤစှၤ ဒီးတကူစါဘၣ်၀ဲဘၣ်ႉ အမိၢ် လဲၤကိးအ၀ဲသ့ၣ် ဆူတၢ်ဘါသရၠာစးိာ်ၣ်လီၤႉ
ဘၣ်တနံၤန့ၣ် ပှၤတဂၤ သ့ၣ်ညါထွဲ အ၀ဲသ့ၣ် အတၢ်ကီတၢ်ခဲဒီး ဟဲစိာ်၀ဲ
ကသံၣ်ဖှီၣ်လၢ အလိၣ်ဘၣ်ဒီး ဟ့ၣ်မၤစၢၤအ၀ဲသ့ၣ်လီၤႉ ဒီးအမိၢ်တဲ၀ဲ ‘မုၢ်အိၣ်ဘှံး အနံၤ န့ၣ် ပကလဲၤဆူ ပှၤ၀ဲန့ၣ် အတၢ်ဘါသရၠာစးိာ်န့ၣ်လီၤ’ႉ ှၠာ ထံၣ် ဒီးသ့ၣ်ညါ၀ဲလၢ တၢ်ဘါသရၠာစးိာ်အံၤ အိၣ်ဒီးတၢ်လီၤဆီတမံၤမံၤန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ဘါသရၠာစးိာ်၀ဲအံၤ ပာ်ဖျါ၀ဲ
အတၢ်ဘၣ်ထွဲလိာ်သးဒီး ကစၢ်ခရၠာစးံာ် အတၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံန့ၣ်လီၤႉ
တၢ်ဂ့ၢ်အံၤ ယံာ်၀ဲဒၣ်လံ အနံၣ် ၃၀ လံႉ မုၢ်မဆါတနံၤအံၤ‚ တၢ်လီၢ်၀ဲအံၤ‚
ှၠာ ဒုးအိၣ်ထီၣ် တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အဖု…
လၢတၢ်အဟးဂီၤအပူၤ
လၢ၀့ၢ်ယ့ှူၤ့ှှလ့ၣ် ပှၤယူၤဒၣ်ဖိ အိၣ်တၢ်အလီၢ်န့ၣ်‚ တၢ်လုၢ်လီၢ်အမံၤ Tင်နမနအ ၢ်ျမနၠူ
အိၣ်သူၣ်လီၤအသးလီၤႉ တၢ်လုၢ်လီၢ်အံၤ ဘၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်အီၤ ဖဲနံၣ်ကယၤ ၁၉ၣ် ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအကျါတဂၤ ယၢၤထီၣ်က့ၤ လံာ်သးသယုၢ်တၢ်ဒီးစံး ‘ဒုးဟဲက့ၤပှၤဆူ နအိၣ်တက့ၢ်ႉ ယွၤဧၢၣ်တက့ၢ်’ (သး ၅း၂၁) ႉ
လံာ်သးသယုၢ်တၢ် မ့ၢ်၀ဲဒၣ် ၀ံယံးရၠာစးမံယၤ‚ အတၢ်သူၣ်အုးသးအုးအတၢ်သး၀ံၣ် ဘၣ်ဃးဒီး
၀့ၢ်ယ့ှူၤ့ှှလ့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲပာ်ဖျါထီၣ်၀ဲ ထံထံဆးဆးလၢ
တၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဃိ ၀့ၢ်ယ့ှူၤ့ှှလ့ၣ် တူၢ်ဘၣ် တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအဂ့ၢ်လီၤ (သး
၅း၂၁) ႉ အ၀ဲဒၣ်ဃ့တၢ်လၢယွၤ လၢအသးဒီဖျၢၣ် လၢကစၢ်ယွၤ ကဘှီထီၣ်က့ၤ
၀့ၢ်ယ့ှူၤ့ှှလ့ၣ်လီၤႉ ဒီးမၤကတၢၢ်၀ဲအတၢ်ဃ့ လၢတၢ်ဟ့ၣ်ပလီၢ် လၢအလီၤပျံၤ
လီၤဖုး‚ ဒီးစံး၀ဲ‚ ‘‘မ့ၢ်မးနညိကွံာ်ပှၤလ့ၤတက့ၤၣ်လီၤ (သး ၅း၂၂) ႉ လၢခံအနံၣ်တဆံတုၤဃီၤန့ၣ် ကစၢ်ယွၤစံးဆၢအတၢ်ဃ့ၣ်လီၤႉ
ပသးသမူအံၤအိၣ်၀ဲလၢ တၢ်ဟးဂီၤအပူၤလီၤႉ တၢ်သူၣ်ကိၢ်သးဂီၤလၢ ပမၤကဲထီၣ်ဒၣ်ပ၀ဲၢ်တဖၣ် ကဲထီၣ်၀ဲ တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဒီး တၢ်ပျံၤတၢ်ဖုးအဒိၣ်အအါလၢ ပ၀ဲဒၣ်အဂီၢ်လီၤႉ ဘၣ်ဆၣ်ဒီး…
ကျဲလၢပှၤကူၣ်မၤတၢ် လၢအတမၤထွဲဒ်အလုၢ်အလၢ်အိၣ်အသိး
ဖဲ ၁၉၈၀ နံၣ်န့ၣ် ပိာ်မုၣ်တဂၤ နုာ်လီၤ၀ဲ မၣ်ရၠာစးသိၣ်အတၢ်ြပၢလၢကျဲတ၀ာ် မ့ၢ်လၢ အ၀ဲသးအိၣ်ဃ့ၢ် မၤရၠာစးသိၣ်အတၢ်ြပၢအံၤန့ၣ်လီၤႉ လၢခံပှၤကွၢ်ဃူၢ်ကွၢ်စူၢ်တၢ်တဖၣ် ထံၣ်ဘၣ်၀ဲလၢ ပိာ်မုၣ်အံၤ နုာ်လီၤဃ့ၢ်တၢ် ဖဲလၢဘူးကတုၤလၢဖီတၢၣ် ကယံၤ တမံးလာ်
ဃၣ်ဃၣ်အခါန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲတုၤလၢဖီတၢၣ် အဆိကတၢၢ်လီၤႉ ဒီးပှၤထံၣ်ဘၣ် တၢ်လီၤဆီ လၢအ၀ဲတလီၤဘှံး၀ဲဒီး ကပၢၤကနိတယွၤ ၀ဲဘၣ်ႉ တၢ်ဖျါဒ်အ၀ဲမၤနၢၤတၢ်လီၤႉ ဘၣ်ဆၣ် တမ့ၢ်ဘၣ်ႉ
လၢအပူၤကွံာ်ဖးယံာ်န့ၣ် တၢ်မၤအသးလၢ ပှၤတဖု သဂၢၢ်ဘၣ်၀ဲ တၢ်သဘံၣ်ဘုၣ်ဖးနးလၢ အမ့ၢ်တၢ်ဒုးလၢ ကမၤနၢၤတၢ်အဂီၢ် အကျဲတအိၣ်လၢၤဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲပှၤစိာ်တၢ်ကစီၣ်တဖၣ် ဟဲတဲ၀ဲစီၤပၤယဟိ့ှှၤဖးလၢ ‘‘ပှၤဂီၢ်မုၢ်ဖးဒိၣ် ဟဲထီဒါနၤလၢ ပီၣ်လဲၣ်၀ၢ်ဘးခီလၢအဒိၣ်’’ အခါန့ၣ်ဒီး စီၤပၤ ယဟိ့ှှၤဖးပျံၤတၢ်န့ၣ်လီၤ (၂ ကွဲး ၂၀း၂-၃) ႉ ဘၣ်ဆၣ်ဒီး စီၤပၤတသုးဘူးအသးလၢ သုးမုၢ်တၢ်ဒုးတၢ်ယၤ အတၢ်သ့အကျဲၤဧိၤန့ၣ်ဘၣ်ႉ မ့မ့ၢ်တခီ အ၀ဲဃ့ၢ်သုးဘူးအသး ဆူယွၤအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲသ့ၣ်ညါ၀ဲလၢ ယွၤအစိကမီၤဒိၣ်နီၢ်နီၢ်ဒီး တီၤလီၤလၢယွၤ
အမဲာ်ညါၣ်လီၤႉ ‘‘ပကမၤဒ်လဲၣ်ဒ်လဲၣ်န့ၣ် ပတသ့ၣ်ညါဘၣ်ႉ…
ဟးကွံာ်တဂ့ၤ
ဖဲ ၁၉၈၆ နံၣ်န့ၣ်ၣ်လီၤႉ အကတီၢ်ဖဲန့ၣ်‚ လၢအတၢ်ကွဲးနီၣ်ကွဲးဃါအပူၤ‚ အ၀ဲဒၣ်အၢၣ်လီၤ၀ဲ ဒ်အံၤလီၤႉ ‘ယသးဟ့အီၤ တုၤဒၣ်လဲာ်
ယသးလီၤကတုၤၢ် အါန့ၢ်ဒံး အတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဒၣ်၀ဲ အတၢ်ဖံးတၢ်မၤန့ၣ်လီၤႉ
တၢ်မၤနၢၤမ့ၢ် တၢ်ကတိၤလၢ ပှၤနၢ်ပၢၢ်ကမၣ်အီၤညီ‚ ဒီးဘၣ်တဘၣ်‚ ပကစံးလၢ ဲသ့ည ာ်ငစနမ မ့ၢ် ပှၤမၤနၢၤတၢ်တဂၤလီၤႉ ဘၣ်ဆၣ်ၣ် ပကစံးဒ်လဲၣ်ႉ ယွၤကိး ၀ံယံးရၠာစးမံယၤဒီး စံးဘၣ်
အီၤလိၤလိၤဒ်အံၤ‚ ‘‘ယသ့ၣ်ညါနၤၣ်ဘၣ် ဒီး‚ ယပာ်နၤလီၤဆီဒၣ်တၢ်‚ ဒီးပာ်နၤလၢ ၀ံတဂၤလၢ ပှၤကလုာ်တဖၣ်အဂီၢ်လီၤ’’ (ယံး ၁း၅) ႉ ယွၤဟ့ၣ်ဆူၣ်ထီၣ် အဂံၢ်အဘါဒီး စံးဘၣ်အီၤလၢ တဘၣ်ပျံၤအဒုၣ်အဒါတဖၣ်ဘၣ်ႉ
ယွၤစံးဘၣ်အီၤ‚ ‘‘ပျံၤအမဲာ်တဂ့ၤ‚ အဂ့ၢ်ဒ်အံၤ ယအိၣ်ဒီးနၤ ဒ်သိးယကမၤပူၤဖျဲးနၤလီၤ’’ႉ
လၢခံ‚ ၀ံယံးရၠာစးမံယၤ မိၣ်တၢ်မးတၢ်လၢအမူအဒါအဂ့ၢ်အကျိၤဒီး စူးကါ တၢ်ကတိၤလၢ အအိၣ်ဒီးအခီပညီဒၢက့ၣ်ဒ်အံၤၣ်လဲၣ်ႉ ယအ့ၣ်လိာ်ယသးၣ်လီၤ’’ (၁၅း၁၀) ႉ ယွၤကဟုကယာ်ဒီးအိၣ်ပှိၤ ၀ံယံးရၠာစးမံယၤ ဘၣ်ဆၣ် ၀ံယံးရၠာစးမံယၤ
အတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဒိၣ်ထီၣ်ထီထီၣ်‚…
ဖဲထံအမဲာ်ဂီၤထီၣ်
ဘၣ်မနုၤအဃိ ကစၢ်ယၣ့်ှâး ဟဲလီၤဆူ ဟီၣ်ခိၣ်ချၢ တချုးလၢ တၢ်ဒိတၢ်ဂီၤဒီး ကွဲၤထံၣ်ဟူတဖၣ် အိၣ်အကတီၢ်လဲၣ်ႉ ပှၤကိးဂၤမ့ၢ်ထံၣ်ဘၣ်အီၤဒီး အ၀ဲတုၤဃီၤ ဆူပှၤအါဂၤအအိၣ် ကသ့လီၤဘၣ်ႉ အနီၢ်နီၢ်န့ၣ်ၣ် ကၢကီၣ်ဒီး တၢ်ကတိၤအဖျၢၣ်တကထိန့ၣ်လီၤႉ
ှ ူၠလင ဇၠခ့ၠမငၠျ ဂ့ၢ်လိာ်၀ဲလၢ တၢ်ကတိၤတဖျၢၣ်
န့ၣ် လုၢ်ပရၤဒိၣ် ထဲသိး တၢ်ဂီၤအဘ့ၣ်တကထိန့ၣ်လီၤႉ ဒ်တၢ်အုၣ်သးအသိး‚ အ၀ဲဟ့ၣ်တၢ်အဒိလၢ ပှၤကွဲးထါ အထါကျိၤဒိၣ်တကျိၤလၢအစံးၣ်‚ အ၀ဲအမဲာ်ဂီၤထီၣ်၀ဲလီၤ’’ႉ ထါ တကျိၤဖိအံၤအပူၤၣ်လီၤ (ယိၤ ၂း၁-၁၁) ႉ တၢ်ဘၣ်တ့အနီၢ်ကစၢ်ဒၣ်၀ဲ သ့ၣ်ညါနီၣ်
ကစၢ်ယ့ၣ့်ှâး ဒ်တၢ်ဘၣ်တ့ကစၢ်အသိးန့ၣ်လီၤႉ ထဲပှၤစုသ့ခီၣ်သ့ဖိဧိၤန့ၣ် မၤကဲထီၣ်
ထံ ဆူစပံးထံတသ့ဘၣ်ႉ
ဆၢကတီၢ်အဂၤတကတီၢ်န့ၣ်ၣ်လီၤႉ ဖဲန့ၣ်လၢ တၢ်သးကတုၤ‚ အပျဲၢ်ဘီၣ်တဖၣ်
သံကွၢ်၀ဲ ‘‘ပှၤတဂၤအံၤ မ့ၢ်ပှၤဒ်လဲၣ်တဂၤလဲၣ်ႉ ကလံၤသီၣ်ဂီၤဒီး ပီၣ်လဲၣ်လပီတဖၣ်
ဒၣ်လဲာ် ဒိကနၣ်အကလုၢ်လီၤမးလဲၣ်’’ (မၢ် ၄း၃၉ၣ်
ယ့ၣ့်ှâးတဲဘၣ် ပှၤဖၤရၠာစးံၤရၠာစးှဲတဖၣ်လၢ ပှၤဂီၢ်မုၢ်မ့ၢ် တစံးထီၣ်ပ့တၢၤ ကစၢ်ယွၤန့ၣ်ၣ်…