တၢ်ကဲခိၣ်ကဲနၢ် လၢအဆီၣ်လီၤသး
ယတံၤသကိး ဘူး(ခၠ) ဘရံး(စ) (Butch Briggs) မ့ၢ် လီၢ်ကဝီၤတီၤထီကၠိ ပှၤသိၣ်လိနဲၣ်လိ ပှၤပှီၢ်ထံအကရူၢ်ဖိတဖၣ်န့ၣ်, ယံာ်တ့ၢ်လံ ယဲၢ်ဆံတနံၣ်, ဒီးပှၤအဲၣ်ဘၣ်အီၤဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်သးအိၣ်သ့ၣ်ညါတၢ်နီၢ်နီၢ်အပူၤန့ၣ်, ယသံကွၢ်အီၤ လၢနံၣ်ယဲၢ်ဆံအတီၢ်ပူၤ, မ့ၢ်အမၤန့ၢ်မၤနၢၤ ကီၢ်စဲၣ်အပတီၢ်, တၢ်ပှီၢ်ထံစဲၣ်နီၤခိၣ်ဖး ပှံၤဘျီလံလဲၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်အတၢ်ပနီၣ် တမံၤ, လၢအကလုၢ်ကပုာ်လုးဖိန့ၣ် စံးဆၢယၤ “မ့ၢ်လၢယတနုာ်လီၤ တၢ်ပှီၢ်ထံအတၢ်ပြၢ နီတဘျီအဃိ, ယတမၤန့ၢ်မၤနၢၤ ခိၣ်ဖးနီတမံၤဘၣ်” န့ၣ်လီၤ. ယသံကွၢ်ကဒီးအီၤ တဘျီ, “မ့ၢ်နပျဲၢ်တဖၣ် မၤန့ၢ်မၤနၢၤ တၢ်ပှီၢ်ထံစဲၣ်နီၤခိၣ်ဖးပှံၤဘျီလဲၣ်” န့ၣ်ဒီး, လၢတၢ်သးခုအပူၤန့ၣ် စံးဆၢယၤလၢ “သၢဆံခွံဘျီ” န့ၣ်လီၤ.
ဘူး(ခၠ) သိၣ်လိန့ၢ်ယၤ တၢ်မၤလိလုၢ်ဒိၣ်ပှ့ၤဒိၣ်တမံၤန့ၣ်လီၤ. ပှၤနဲၣ်လိတၢ်တဂၤ ဘၣ်ဟံးထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ် မူဒါအလီၢ်အလၤလၢအကါဒိၣ်ဘၣ်ဆၣ်, လၢအပျဲၢ်ပှၤပှီၢ်ထံဖိတဖၣ် ကမၤန့ၢ်မၤနၢၤတၢ်အဂီၢ်, တအဲၣ်ဒိး တၢ်ဟ့ၣ်ပာ်လၤကပီၤအီၤဘၣ်. ဘူး(ခၠ) အတၢ်ဆီၣ်လီၤသးန့ၣ် ဒုးသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤယၤလၢ ဘျၢတၢ်စီၤယိၤဟၣ်ထံၣ်က့ၤ အလီၢ်အလၤဒ်လဲၣ်န့ၣ်လီၤ. စီၤယိၤဟၣ် အမူဒါန့ၣ် ကဘၣ်နဲၣ်ဃီၤပှၤဂီၢ်မုၢ်တဖၣ်ဆူ ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး- ဒ်အမ့ၢ် မ့းရှံအၤ,…
တၢ်ဆှၢဟ့ၣ်လီၤ တၢ်သးအိၣ်အတၢ်ဘိၣ်
ဖဲတယံာ်ဒံးဘၣ်န့ၣ် ယသ့ၣ်ညါဘၣ် တၢ်ဘိၣ် အမံၤ “ခဲ” (Care) န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် လံာ်မဲာ်ဖျၢၣ်ကွဲးဖုၣ်, ဒီးလံာ်ဖျၢၣ်အလၢအပှဲၤန့ၣ် “တၢ်ပာ်ဖှိၣ်မၤသကိး ပှၤအမဲရကၤဖိအစ့, လၢတၢ်ဆှၢအီၤဆူ ကီၢ်မိၢ်ပှၢ်ယူရပၤ” (Cooperative for American Remittances to Europe), ဖဲဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်တၢ်ဒုးဖးဒိၣ် ခံဘျီတဘျီအကတီၢ်, ဒ်သိးတၢ်ကမၤစၢၤ ပှၤယူရပၤဖိ, လၢအဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲတဖၣ်အဂီၢ်, ပှၤအိၣ်ဝဲတကရူၢ် လၢအဆှၢလီၤ တၢ်အီၣ်အဘိၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲယဖိတဖၣ် လဲၤထီၣ် ခီလ့ၣ်ကၠိအကတီၢ်, ယဆှၢဟ့ၣ်လီၤ တၢ်သးအိၣ်အဘိၣ်အပူၤန့ၣ် အါတက့ၢ်, အိၣ်ပှဲၤဒီးဟံၣ်အတၢ်အီၣ်တၢ်အီ, ဒီးတၢ်ဆၢ ကိၢ်လိၣ်,ဃုာ်ဒီး ကၠိအတၢ်ပိးလီ အဘျဲၣ်အစဲၢ် လၢအလိၣ်နီၢ်နီၢ်တဖၣ်, (မ) ဆ့ကၤအိၣ်တ့ၢ်လၢဟံၣ်တဖၣ်, လၢအဘၣ်ယဖိတဖၣ်အသးအဒိၣ်ကတၢၢ်န့ၣ်လီၤ.
မံၤ “တၢ်သးအိၣ်အတၢ်ဘိၣ်” န့ၣ် ကမ့ၢ် စိၤခဲအံၤ အတၢ်ကိးဘၣ်ဆၣ်, တၢ်မၤဒ်အမ့ၢ် တၢ်ဆှၢထီၣ်ဆှၢလီၤ ပိးလီတဖၣ်လၢအကကဲထီၣ် တၢ်မၤစၢၤန့ၣ် ဘၣ်တၢ်မၤတ့ၢ်ဝဲလၢပျၢၤန့ၣ်လီၤ. တၢ်ဂ့ၢ်အံၤ ပကထံၣ်ဘၣ် ဖဲလံာ် ၂ တံၤမသ့း အကတၢၢ်ဖိန့ၣ်လီၤ.…
တၢ်သူၣ်ကညီၤသးကညီၤ ပှၤဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်
လၢကီၢ်အမဲရကၤ အတၢ်စံၣ်စိၤတဲစိၤအပူၤ, သ့ၣ်ပှၢ်မ့ၣ်အူလၢ အမၤသံမၤဟးဂီၤတၢ် အဒိၣ်ကတၢၢ်န့ၣ် လၢဝ့ၢ် လၣ်ဟဲနၣ် (Lahaina), ဟၣ်ဝါယံၣ် (Hawaii), ဖဲလါအီကူာ် (၂၀၂၃) နံၣ်, ဒီးမၤသံဝဲဒၣ် ပှၤကညီအဂၤ ခွံဆံခွံဂၤ, ဒီးမၤဟးဂီၤ တၢ်သူၣ်ထီၣ် အါန့ၢ် အဖျၢၣ် ခံကထိန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤတဖၣ်အဃိ ပှၤလၣ်ဟဲနၣ်ဖိတဖၣ် တူၢ်ဘၣ်နးဘၣ်ဖှီၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်အကတီၢ်, သးအတၢ်တူၢ်ဘၣ်ခီၣ်ဘၣ်တၢ် အါထီၣ်ဝဲဒၣ် ခီဖျိလၢပှၤနုာ်လီၤဂုာ်ဟံးန့ၢ်ဆူၣ်တၢ်လၢ တၢ်သူၣ်ထီၣ်တဖၣ်အပူၤ, ဒီးပှၤဆါတၢ်ပှ့ၤတၢ် ပှၤအခၢၣ်စး (ပွဲစား) တဖၣ် ကျဲးစၢးဂုာ်ဟံးန့ၢ်ဆူၣ် တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတဖၣ်အဃိန့ၣ်လီၤ.
တၢ်ဆၢန့ၢ်ဘၣ် တၢ်တတီတလိၤတဖၣ် လၢတၢ်ဂုာ်ဟံးန့ၢ် ခွဲးယာ်အတၢ်ဘၣ်ဘျုး ခီဖျိတၢ်အိၣ်အသးမၤအသး လၢအလီၤသးအုးတဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်တၢ်ဂ့ၢ်မိၢ်ပှၢ်လၢ ကစၢ်ယွၤ အတၢ်ကစီၣ် အဒိၣ်အဆူၣ်ဆူ အဒိၣ် (Edom) ထံကီၢ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢ အဒိၣ်ထံကီၢ် ဟံးန့ၢ် တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲခွဲးဂ့ၤယာ်ဘၣ် (ဧိၤ ၁:၃), ဒီးမါအါထီၣ် အတၢ်ထူးတၢ်တီၤ (:၆), ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသးဒီးကလုာ်ဂၤ, ဒီးထီဒါအံၣ်စရ့လး (:၇). မၤန့ၢ်တၢ်ကူၣ်သ့…
တၢ်စံးဘျုးစံးဖှိၣ်ဆၢက့ၤ ကစၢ်ယွၤ
လၢလါအီးကထိဘၢၣ် န့ၣ် ကီၢ် ခဲနဒၢ် (Canada) ဒီး ကီး စ့း လူစံၣ်ယၤ (St.Lucia) တဖၣ် ပာ်ပနီၣ်ဝဲ ဒ်တၢ်စံးဘျုးစံးဖှိၣ် အနံၤသဘျ့န့ၣ်လီၤ. ကီၢ် လဲၣ်ဘ့ရံယၢၤ (Libaria) ပာ်လီၤဆီဝဲ လါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ် အခီၣ်ထံးတသီ လၢတၢ်စံးဘျုးစံးဖှိၣ်အဂီၢ် မ့မ့ၢ်ကီၢ်အမဲရကၤ, ဒီးကီၢ်အီးစထရ့လယၤ န့ၣ် ပာ်ပနီၣ်ဝဲဒၣ် လါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ်အကတၢၢ်အနွံအပူၤန့ၣ်လီၤ. ထံကီၢ်အဂၤတဖၣ်, လၢအပာ်ဃုာ်ဒီး ကီၢ် အဲကလံး, ကီၢ် ဘရၣ်စ့, ကီၢ် ရဝၣ်ဒၣ်, ဒီးကီၢ် ဖံးလံးပံၤ တဖၣ်န့ၣ် ပဒိၣ်တဖၣ်တပာ်ပနီၣ်မုၢ်နံၤလီၤဆီဘၣ်ဆၣ်, မုၢ်နံၤတဖၣ် အိၣ်ဝဲဒၣ် လၢတၢ်ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါ တၢ်စံးဘျုးစံးဖှိၣ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.
ထံကီၢ်တဘ့ၣ်, အပှၤထံဖိကီၢ်ဖိတဖၣ် ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသးကိးဂၤဒဲး, ဒီးပာ်ဖျါထီၣ် တၢ်စံးဘျုးစံးဖှိၣ်န့ၣ် အိၣ်ဒီးအစိအကမီၤန့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢ ကစၢ်ယွၤအိၣ်ဒီး အဝဲသ့ၣ်, ဒီတဒၢကဟုကယာ်, ဒီးအတၢ်အၢၣ်လီၤတဖၣ်အဃိ, ပကထံၣ်ဘၣ် စီၤပၤ ဒၤဝံး ကိးဖှိၣ်ရိဖှိၣ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် လၢတၢ်စံးဘျုးစံးထီၣ်ပတြၢၤ ကစၢ်ယွၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.…
ယွၤအတၢ်ကဟုကယာ်လၢအကပုာ်လုး
ဖဲယလဲၤအိၣ်သကိး မိၢ်တဂၤစိာ်ဖိးဟုဃာ် အဖိအိၣ်ဖျဲၣ်သီဖိလၢ အသးနါပှၢ်အကတီၢ်, ယဆ့ၣ်နီၤယဲလၢ တၢ်ကွၢ်ထွဲ ဖိသၣ်အိၣ်ဖျဲၣ်သီ လ့ၤတုၢ်လ့ၤတီၤအလီၢ် လၢတၢ်ဆါဟံၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ကူစါယါဘျါစဲအ့ၣ်အပီးလီတဖၣ် လဲၤထီၣ်လဲၤထီဒိၣ်ဒိၣ်အါအါ အိၣ်ဝဲဒၣ် အတၢ်လီၢ်တတီၢ်အံၤန့ၣ်, ဒ်သိးတၢ်ကမၤဂ့ၤထီၣ် ဖိသၣ်အတၢ်အိၣ်ဆူၣ် အိၣ်ချ့အဂီၢ်, ကသံၣ်သရၣ်တဖၣ် ဟ့ၣ်ကူၣ်ဝဲဒၣ် တၢ်ကူစါယါဘျါအကျိၤကျဲ ညီကဒၣ်ဖိ, ဒီးတၢ်ဟ့ၣ်ကူၣ်အံၤမ့ၢ်ဝဲဒၣ် မိၢ်သီသံၣ်ဘှဲတဂၤအံၤ ကဘၣ်ဟ့ၣ်အါထီၣ် တၢ်ဆါကတီၢ်လၢ ကစိာ်ဖိးဟုဃာ်အဖိမုၣ်ဖိန့ၣ်လီၤ.
လၢတၢ်ကမၤဘျါက့ၤ, မၤမုာ်ထီၣ်က့ၤဖိသၣ်ဖိတဂၤအံၤအဂီၢ်, တၢ်ကဟံးန့ၢ် မိၢ်ပၢ်အတၢ်အဲၣ်, အတၢ်ကဟုကယာ်အလီၢ်န့ၣ် တၢ်အဂၤတအိၣ်ဝဲဒၣ်နီၤတမံၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ထံၣ်ဆိကမိၣ်က့ၢ်ဂီၤ လၢအပှဲၤဒီးတၢ်စိတၢ်ကမီၤဒ်သိးအံၤန့ၣ် ပကထံၣ်ဘၣ်လၢ ဝံယရှါယၤ အတၢ်ကွဲးပာ်ဖျါထီၣ် ကစၢ်ယွၤဒီးအပှၤဂီၢ်မုၢ်တဖၣ် အဂ့ၢ်အပူၤန့ၣ်လီၤ.
ယရှါ ၃၉:၅-၇ အပူၤန့ၣ်, မ့ၢ်လၢပှၤဂီၢ်မုၢ်တဖၣ် လဲၤကပာ်ယွၤအဃိ, ဝံစံးကတိၤ ဆိတ့ၢ်ဝဲလၢ ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ် ကဘၣ်တၢ်က့ၤစိာ်မၢကဲကုၢ်ဒၣ်လဲာ်, လၢအမ့ၢ် ကစၢ်ယွၤ အဲၣ်ဝဲဒၣ်အပှၤဂီၢ်မုၢ်အဖၢမုၢ်, ဒီးကမၤစၢၤအဝဲသ့ၣ်ထီဘိအဂ့ၢ်န့ၣ် ဝံယရှါယၤ ဟ့ၣ်ထီၣ်ဝဲဒၣ် တၢ်လၢအကါဒိၣ်လီၤဆီတဖၣ်ဆူ ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ယွၤအတၢ်အဲၣ်ကပုာ်လုးဖိ, ဒီးအတၢ်ဒီတဒၢကဟုကယာ်အံၤ နဲၣ်ဖျါအုၣ်အသး ခီဖျိလၢတၢ်ကတိၤက့ၢ်ဂီၤဟ့ၣ်ဒိ, ဖျါဝဲဒၣ်လၢ…
ကဲထီၣ်တၢ်ဆိၣ်ဂ့ၤ
လၢလီၢ်ကဝီၤပူၤ တီၤထီကၠိ အံကၢၣ် (Eagles), ဒီး ပဲၣ်အိနံယၢၣ် (Pioneers) ခံဖျၢၣ် လၢအလိာ်ကွဲသတြီၤထီဒါလိာ်သး ယံာ်တ့ၢ်လံခံဖု, အၦၤလိာ်ကွဲဖျၢၣ်ထူတဖၣ် လိာ်ကွဲသတြီၤဖျၢၣ်ထူ အသဟီၣ်အဆူၣ်ကတၢၢ်အကတီၢ်န့ၣ်, အံကၢၣ် ထူနုာ်လီၤ ဖျၢၣ်ထူဆူ ပဲၣ်အိနံယၢၣ် (Goal) အကိပူၤန့ၣ်လီၤ. ဖျၢၣ်ထူတဖျၢၣ်အံၤ လဲၤနုာ်လီၤဝဲဘၣ်ဆၣ်, ဖျိးဟးထီၣ်ဆူ ကိအချၢ ခီဖျိလၢပှာ်အပူၤဟိန့ၣ်လီၤ. ၦၤပၢဆှၢတၢ်လိာ်ကွဲ တထံၣ်ထွဲဝဲ ဖျၢၣ်ထူလဲၤနုာ်လီၤ, ဒီးထံၣ်ဝဲထဲ ဖျၢၣ်ထူအံၤ အိၣ်လၢတၢ်ချၢအဃိ, တဟ့ၣ်ဝဲဒၣ်ကိ (Goal) ဘၣ်. ဖျၢၣ်ထူနုာ်လီၤန့ၣ် ပဲၣ်အိနံယၢၣ် အၦၤနဲၣ်လိတၢ် ထံၣ်ဝဲ, ဒီးမ့ၢ်အိၣ်ဃိကလာ်သ့ဝဲ ဘၣ်ဆၣ်, တူၢ်လိာ်အၢၣ်လီၤထွဲ အံကၢၣ် အၦၤနဲၣ်လိတၢ် အတၢ်ဃ့န့ၣ်လီၤ. ၦၤပၢဆှၢ တၢ်လိာ်ကွဲဟ့ၣ်လီၤဝဲဒၣ်ကိန့ၣ်လီၤ. အံကၢၣ် မၤနၢၤတၢ်လိာ်ကွဲဖျၢၣ်ထူ ၃-၂ ကိန့ၣ်လီၤ.
ပကဘၣ်ဘျုးဘၣ်ဖှိၣ်အဂီၢ်, ပကစံးကတိၤအီၤ ညီဝဲဘၣ်ဆၣ်, ၦၤစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤ ကစၢ်ယ့ၣ်ၡူး တဖၣ်အဂီၢ်, ဖဲ ၁ သ့း ၅:၁၅ န့ၣ်…
ကစၢ်ယွၤအတၢ်ကဟုကယာ် တၢ်အိၣ်သဒၢအလီၢ်
ပဟံၣ်ဖိဃီဖိ အတၢ်လဲၤဟးကသုၣ်ဆူ တၢ်လီၢ်အယံၤန့ၣ်, ယဘၣ်နီၣ် လဲၤခီဂာ် သိလ့ၣ်လၢ မီ(န)တၤနါ (Montana) ဒီး ဒၢ်ကိတၣ် ကလံၤထံး (South Dakota) အကီၢ်စဲၣ်တဖၣ်, လၢပှၤကညီတဖၣ် အိၣ်ဆိးဝဲ စှၤကိာ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲယနီၣ် သိလ့ၣ်အကတီၢ်, ယပာ်သူၣ်ပာ်သး က့ၢ်ဂီၤဒိတမံၤ- တၢ်သူၣ်တၢ်ဖျး, ဘုၣ်အီၣ် ဘုၣ်အီတၢ် ဟီၣ်ခိၣ်လီၢ်ဖးလဲၢ်န့ၣ် ဟံၣ်တဖျၢၣ် ဘၣ်တၢ်ကဝီၤဃာ်အီၤလၢ သ့ၣ် ကရူၢ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢကလံၤအူတၢ်ဆူၣ်အဃိ, ဒ်သိးယသိလ့ၣ် ကအိၣ်ဂၢၢ်ဆိးကျၢၤလၢကျဲလိၤအဂီၢ်, ယကျဲးစၢးနီၣ်သိလ့ၣ်အကတီၢ်, ယနၢ်ပၢၢ်ယဲဒၣ်လၢ သ့ၣ်ထံးတဖၣ် အတၢ်ကဲဘျုးန့ၣ် တမ့ၢ်ထဲ တၢ်ဃံတၢ်လၤအဂီၢ်ဘၣ်. ဒ်သိးကဒီဒၣ်ဟံၣ်, ဒီးပှၤအိၣ်ဆိးလၢဟံၣ်ပူၤတဖၣ်အဂီၢ်, သ့ၣ်အထူၣ်တဖၣ် ဘၣ်တၢ်သူၣ်အီၤလၢ တၢ်ကမၤစၢ်လီၤကွံာ်ကလံၤလၢအဆူၣ်, လၢကမၤဟးဂီၤတၢ်န့ၣ်လီၤ.
တၢ်လၢအပူၤကွံာ်, ဝံယရှါယၤ ပာ်ဖျါဝဲ ခါဆူညါအကတီၢ်လၢအကဟဲအဂ့ၢ်, လၢယွၤအတၢ်ပၢဆှၢကဟုကယာ်အဖီလာ်, ဒ်အမ့ၢ်တၢ်အိၣ်တဒၢ ကလံၤ, ဒီးမူခိၣ် ကလံၤမုၢ်တွၤအလီၣ်အကျဲအသိးန့ၣ်လီၤ. ယရှါ ၃၁:၆-၇ န့ၣ် ဝံစံးဘၣ် ယွၤအပှၤဂီၢ်မုၢ် တဖၣ်လၢ ကပီၢ်ယၢ်လီၤက့ၤအသး,…
တၢ်တမံၤဃီလၢခရံၥ်အပူၤ
ဖ့လ့း(စ) ဝံးတလ့ၣ် (Phillis Wheatley) မ့ၢ် ၦၤအၤဖြံၤကၤ-အမဲရကၤဖိ ၦၤကွဲးထါ, ဒီးအလံၥ်ဘၣ်တၢ်ထုးထီၣ်အဆိကတၢၢ်တဂၤအံၤ စူးကါဝဲဒၣ် လံၥ်စီဆှံ အတၢ်ဂ့ၢ်မိၢ်ၦၢ်တဖၣ်, ဒ်သိးကထုးန့ၢ်ဝဲ ၦၤစူၢ်နၥ်ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူးတဖၣ်လၢ တၢ်မၤကတၢၢ်ကွံၥ် တၢ်မၢကဲကုၢ်အတၢ်မၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲအိၣ်ဖျဲၣ်ထီၣ် ဖဲ ၁၇၅၃ နံၣ် အဘၢၣ်ကဝီၤ, လၢအၤဖြံၤကၤ-မုၢ်နုၥ်တကပၤ, ဒီးဖဲအသးအိၣ်ဒံးထဲ နွံနံၣ်န့ၣ် ဘၣ်တၢ်ဆါကွံၥ်အီၤဆူ ၦၤဆါၦၤပှ့ၤကုၢ်တဂၤ အအိၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့တကပၤန့ၣ် သိၣ်လိန့ၢ်တၢ်ချ့သဒံး, ဒ်အမ့ၢ် ကၠိဖိစဲၣ်နီၤလီၤဆီတဂၤ, ဒီးအကတၢၢ်န့ၣ်, ပူၤဖျဲးဝဲလၢတၢ်ကဲကုၢ်အလီၢ်, ဖဲ ၁၇၇၃ နံၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢအထါတဖၣ်, ဒီးအလံာ်ပရၢလၢအကွဲးဟ့ၣ်ယုၢ်လိာ်သးတဖၣ်အပူၤန့ၣ်, ဝံးတလ့ၣ် ဟ့ၣ်သဆၣ်ထီၣ် အၦၤဖးတၢ်ဖိတဖၣ်လၢ ကအၢၣ်လီၤတူၢ်လိၥ် လံၥ်စီဆှံအတၢ်မၤဂၢၢ်မၤကျၢၤ, ဘၣ်ဃးဒီးၦၤကိးဂၤဒဲးန့ၣ်အိၣ်ဒီးခွဲးယာ်အပတီၢ် ဒ်သိးသိးအဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤ. အဝဲကွဲးပာ်ဖျါဝဲဒၣ်လၢ, “ၦၤကိးဂၤအသးကံၢ်ပူၤန့ၣ် ယွၤသူၣ်လီၤဝဲ တၢ်ဘျၢသနူလၢအကါဒိၣ်, ဒီးပကိးအီၤလၢ တၢ်အဲၣ်တၢ်သဘျ့- လၢအတတူၢ်လိာ် တၢ်ဆီၣ်သနံးမၤအၢမၤနးတၢ်, ဒီးအသးသူဝဲဒၣ် တၢ်အိၣ်မူလၢအသဘျ့, ဒီးတၢ်ဘျၢသနူတမံၤအံၤအိၣ်မူဝဲဒၣ်လၢပပူၤန့ၣ်လီၤ.”
ၦၤကိးဂၤဒဲးအိၣ်ဒီးခွဲးယာ်အပတီၢ်ဒ်သိးသိး, လၢယွၤအမဲၥ်ညါန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်မ့ၢ်တၢ်တီတမံၤလၢ စီၤပီလူး ပၥ်ဒိၣ်ဝဲအံၤ…
တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံ ကျိာ်အတၢ်စံးကတိၤ
ပထံဖိကီၢ်ဖိတဖၣ် ဒ်သိးကနၢ်ဟူ ကစၢ်ယွၤအတၢ်အဲၣ်အဂီၢ်, ပဃ့ထုကဖၣ်သကိးတၢ်လၢပကျိာ်တၢ်ကတိၤဒီးပကစၢ်ဒၣ်ဝဲအကျိာ်န့ၣ်, သီၣ်ဟူထီၣ်ဝဲလၢ အၤစံ လီၢ်ခၢၣ်သး တၢ်ဘါသရိာ် (central Athens church ) အကတီၢ်, ယနၢ်ဟူ “ကစၢ်ယွၤသးဘိဧၢ” လၢ “ဖြၣ်စ့ၣ်ကျိာ်,” “စလိၣ်ဘဲးကျိာ်,” “ဟ့းလ့ၣ်ကျိာ်,” ဒီး “ကိၤလၤကျိာ်” တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲပသ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ် ပတၢ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးအံၤ မၤအသးဖဲ ဘူၣ်ယဲၢ်ဆံ အမုၢ်နံၤန့ၣ်ဒီး, ပတၢ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးအဃံအလၤန့ၣ် အခီပညီဖျါဒိၣ်အါထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
လံာ်စီဆှံအလီၢ်လံၤအပူၤ, ၃ မိၤ ၂၃:၁၅-၂၁ ပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲလၢ တၢ်မၤလၤကပီၤ ဘူၣ်ယဲၢ်ဆံ ဖဲဘူၣ်ကူးတၢ်အမူး, ဖဲလၢတၢ်မၤလၤကပီၤ ဘူၣ်လဲၤကပာ်အမူးဝံၤ, မုၢ်နံၤပိာ်ထွဲထီၣ်အခံ အသီ ယဲၢ်ဆံအကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး အတၢ်သံ, ဒီးဂဲၤဆၢထၢၣ်သမူထီၣ်က့ၤဝံၤ, အဆိကတၢၢ် ဘူၣ်ယဲၢ်ဆံအနံၤန့ၣ်, ပှၤစူၢ်က့ၤနာ်က့ၤတၢ်ဖိတဖၣ် ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသး ဖဲဝ့ၢ်ယရူၤရှလ့ၣ်န့ၣ်လီၤ. မၤ ၂ :၂-၄ ပာ်ဖျါဝဲလၢ “တၢ်သီၣ်လီၤဝဲသတူၢ်ကလာ်လၢမူခိၣ်, ဒ်ကလံၤမုၢ်ဟဲသီၣ်ဝဲအသိးန့ၣ်,” အိၣ်ဖျါဝဲဒ် “တၢ်အပျ့ၤတဖၣ်နီၤဖးလီၤအသး,.... ဒ်မ့ၣ်အူလၣ်” အသိး,…
ဒ်သိးကမ့ၢ်တၢ်တမံၤဃီ
စီၢ်နီၤခိၣ် အိၣ်ဒီးလီခီ တဆံသၢဖျၢၣ် အက့ၢ်ဂီၤ ဖျါကဆှီဒီဖိအံၤ ဘၣ်တၢ်တ့ခဲၣ်အီၤ, လၢတၢ်ဘ့ၣ်ဘၣ်တဖၣ်အလိၤ, ဒီးဒုးကဲထီၣ်ခ့ခါတၢ်ဂီၤန့ၣ်လီၤ. အလိၤန့ၣ် လံာ်ကျိၤ “ဒ်သိးအဝဲသ့ၣ် ကမ့ၢ်တၢ်တမံၤဃီ,” အိၣ်ဝဲ, ဒီးဘၣ်တၢ်ဘျးလီၤစဲၤအီၤလၢ အီးစဖိး (Oxford)ဖၠၣ်စိမိၤ, ဝူး(ဖ)စဲၣ် (Wolfson)ခီလ့ၣ်ကၠိ န့ၣ်လီၤ. တၢ်ဂီၤအက့ၢ်အဂီၤ ကဆှီဒီဖိအံၤ, နီၢ်နီၢ်န့ၣ် ပညိၣ်ပာ်ဖျါဝဲ တၢ်ဂ့ၢ်လီၤဆီ- ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး ဟံးန့ၢ်ဟါတၢ်အီၣ် အကတၢၢ် တဘျီ လၢအပျဲၣ်အဘီၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ဂီၤဘ့ၣ်ဘၣ်လၢ အဖျါလီၤဆီန့ၣ် မ့ၢ်ကိၣ်ဒီးလီခီတဖျၢၣ်, ဒ်အမ့ၢ် ကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး အခၢၣ်စး, ဒီးတၢ်ဂီၤဘ့ၣ်ဘၣ် ၁၂ ဘ့ၣ်လၢအအိၣ်ဒီးလီခီတဖျၢၣ်စူၢ်စူၢ်, အိၣ်ကဝီၤဃာ်ဝဲ, တၢ်ပနီၣ်တမံၤလၢ အပျဲၢ်အဘီၣ်တဖၣ် အိၣ်ဆိးဒီးအီၤန့ၣ်လီၤ.
တၢ်ဂီၤတ့ခဲၣ်တထံၣ်အံၤ, မ့ၢ်တၢ်ဒုးသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤ တၢ်အဃံအလၤတမံၤ, ဖဲကစၢ်ယ့ၣ်ရှူး ဟံးန့ၢ် ကိၣ်ဒီးလီခီ, လၢတၢ်အီၣ်အီသကိးတၢ်ဒီးအပျဲၢ်အဘီၣ်တဖၣ်, ကယဲၢ်ပှၤလၢအပိာ်အခံသ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်, ဒ်သိးကစးထီၣ် တၢ်မၤလၤကပီၤမူးအသီ, လၢတၢ်ဟံးန့ၢ်သကိးဘူၣ်စီဆှံန့ၣ်လီၤ. ဒီးယတူၢ်လိာ်တၢ်ဂီၤဘ့ၣ်ဘၣ်လီၤဟိတဖၣ် လၢအမၤလၢပှဲၤဝဲတၢ်ဂီၤအက့ၢ်အဂီၤ, မ့ၢ်လၢတၢ်လီၤဟိန့ၣ် ဖျါလၢ အကွဲမုာ် ပှၤကွၢ်တၢ်ဖိတဖၣ် ဒ်သိးကဟဲပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသးလၢ…